Η καρδία: μια καταπληκτική αντλία Γράφει ο Καθηγητής Φυσιολογίας Ιατρικής Σχολής Π. Α. Ιωάννης Χατζημηνάς

 

Η καρδία, για το πολύ κόσμο, είναι ένα όργανο του σώματος παρεξηγημένο, από αρχαιοτάτων χρόνων μέχρι και σήμερα, τόσο όσον αφορά τη φυσική της λειτουργία, όσο και τη γενικότερη θέση της στην πνευματική και τη ψυχική δραστηριότητα του ατόμου και του χαρακτήρα του. Θεωρήθηκε, εσφαλμένα, ως η έδρα της ζωής, ως η έδρα της ψυχής και των συναισθημάτων, του λογικού και του παράλογου! Σύμφωνα με τις σημερινές επιστημονικές γνώσεις, η καρδία είναι ένα κοίλο, μυώδες όργανο του σώματος, που λειτουργεί αποκλειστικά ως αντλία και παρέχει τη δύναμη που απαιτείται για τη συνεχή κυκλοφορία του αίματος μέσα στο κυκλοφορικό σύστημα. Τα ανατομικά και φυσιολογικά της χαρακτηριστικά είναι πράγματι καταπληκτικά, και εξειδικευμένα στην εντέλεια προς το φυσιολογικό έργο που καλείται να επιτελέσει. Παρακάτω αναφέρω μερικά χαρακτηριστικά δεδομένα: Η καρδία, κατά μέσο όρο, ζυγίζει 300 ως 350 γραμμάρια. Το μεγαλύτερο δε μέρος από αυτό το βάρος οφείλεται στο μυϊκό ιστό (το μυοκάρδιο), από τον οποίο αποτελούνται τα τοιχώματά της κατά το μεγαλύτερο μέρος τους. Ο μυϊκός αυτός ιστός παρέχει επίσης, με τη λειτουργία του, και τη μηχανική ενέργεια που απαιτείται για την αντλητική λειτουργία της καρδίας. Το μυοκάρδιο αποτελείται από κάπου 250 δισεκατομμύρια μυϊκές ίνες, δηλαδή κύτταρα μυϊκού ιστού, ανάμεσά τους δε εκτείνεται ένα πυκνότατο δίκτυο από άλλα τόσα τριχοειδή αγγεία, τα οποία χρειάζονται για τη τροφοδοσία του με αίμα. Με αυτό μεταφέρονται σ΄ αυτές τις μυϊκές ίνες το οξυγόνο και όλες οι άλλες θρεπτικές ουσίες και τα λοιπά στοιχεία που απαιτούνται για τη συντήρηση και τη λειτουργία του, και απομακρύνονται το διοξείδιο του άνθρακα και όλες οι άλλες άχρηστες και επιβλαβείς ουσίες που παράγονται ως προϊόντα του μεταβολισμού του μυοκαρδίου. Στο τριχοειδικό αυτό δίκτυο το αίμα φτάνει με τις δυο στεφανιαίες αρτηρίες και τους κλάδους τους, και απάγεται με φλέβες, που τελικά σχηματίζουν το στεφανιαίο κόλπο. Το ποσό του αίματος που διακινείται μέσα απ’ αυτό το δίκτυο, είναι κάπου 220 κυβικά εκατοστόμετρα ανά λεπτό, και σε περίπτωση που το άτομο βρίσκεται σε κατάσταση έντονης μυϊκής δραστηριότητας, μπορεί να φτάνει, ή και να ξεπερνά το ένα λίτρο ανά λεπτό. Η καρδιά, κατ’ αντίθεση με τους άλλους μυς του σώματος, δεν χρειάζεται κανένα εξωγενές νευρικό ερέθισμα για να συστέλλεται, γιατί διεγείρεται από δικό της ενδογενές αυτόματο σύστημα παραγωγής και αγωγής των διεγέρσεων. Η λειτουργία όμως αυτού του συστήματος ρυθμίζεται με το νευρικό και το ενδοκρινικό σύστημα με τέτοιο τρόπο, ώστε η λειτουργία της καρδίας να προσαρμόζεται κάθε στιγμή προς τις απαιτήσεις του οργανισμού μας. Έτσι, η καρδιά επιτελεί κάπου 70 συστολές ανά λεπτό, όταν βρισκόμαστε σε κατάσταση ηρεμίας, αλλά μπορεί να φτάνει να επιτελεί ακόμα και 200 συστολές ανά λεπτό, όταν απαιτείται να αποστέλλει πολύ περισσότερο αίμα προς τις αρτηρίες. Σε κάθε συστολή της η καρδία εξαποστέλλει προς τις αρτηρίες κάπου 70 κυβικά εκατοστόμετρα αίματος (και άλλο τόσο προς τους πνεύμονες). Σε περιπτώσεις όμως που οι απαιτήσεις του οργανισμού είναι μεγαλύτερες, αυτό το ποσό μπορεί να αυξάνεται ακόμα και σε 180 κυβικά εκατοστόμετρα. Έτσι, η καρδία μας, όταν βρισκόμαστε σε κατάσταση ηρεμίας εξαποστέλλει προς τις αρτηρίες περίπου 5 λίτρα αίματος ανά λεπτό. Σε κατάσταση όμως έντονης μυϊκής δραστηριότητας του ατόμου, αυτό το ποσό μπορεί να αυξηθεί σε 30 ή και κάπως περισσότερα λίτρα. Με άλλα λόγια: 1. Η καρδία μας εκτελεί πάνω από 100.000 συστολές ανά 24ωρο, δηλαδή σε μια ζωή γύρω στα 75 χρόνια, η καρδιά μας συστέλλεται κάπου τρία δισεκατομμύρια φορές. 2. Εκτοξεύει προς τις αρτηρίες κάπου 7.500 λίτρα αίματος ανά 24ωρο (και άλλα τόσα προς τους πνεύμονες), δηλαδή περίπου 2.800 κυβικά μέτρα αίματος το χρόνο, ή κάπου 200.000 κυβικά μέτρα σε μια ολόκληρη ζωή (και άλλα τόσο προς τους πνεύμονες) 3. Το μηχανικό έργο που παράγεται από την καρδία είναι κάπου 12.000 χιλιογραμμόμετρα ανά 24ωρο (που αντιστοιχεί με την ανύψωση βάρους 12 τόνων σε ύψος ενός μέτρου), δηλαδή κάπου 4,5 εκατομμύρια χιλιογραμμόμετρα το χρόνο (ανύψωση βάρους 4.500 τόνων σε ύψος ενός μέτρου, ή αν θέλετε, ανύψωση βάρους ενός τόνου σε ύψος 4,5 χιλιομέτρων), και σε μια ολόκληρη ζωή κάπου 350 εκατομμύρια χιλιογραμμόμετρα (ανύψωση 350.000 τόνων σε ύψος ενός μέτρου, ή, αν θέλετε, ανύψωση βάρους ενός τόνου σε ύψος 350 χιλιομέτρων !) Και για να είμαι …σαφέστερος, αυτό το μηχανικό έργο αντιστοιχεί με την ανύψωση βάρους ενός τόνου, από την επιφάνεια της θάλασσας ως την υψηλότερη κορυφή του κόσμου, το Έβερεστ των Ιμαλαϊων, 40 φορές! 4.Ολόκληρο αυτό το μηχανικό έργο, η καρδία του ανθρώπου το επιτελεί με την κατανάλωση ενέργειας 180 μεγάλων θερμίδων (180 kcal), ανά 24ωρο, δηλαδή με ενέργεια που μπορεί να προέλθει από δυο αυγά!  ΚΟΡΥΦΗ

Καρδιά γεμάτη υγείαΤις τελευταίες δεκαετίες, έχει παρατηρηθεί μια σταδιακή επιδείνωση στο καρδιαγγειακό προφίλ των Ελλήνων. Αυτό οφείλεται σε αλλαγές στην καθημερινή ζωή, όπως η χρήση του αυτοκίνητου για τις μετακινήσεις, το κάπνισμα, η έλλειψη σωματικής άσκησης και η κακή διατροφή. Ιδιαίτερα η αλλαγή στην ποιότητα του φαγητού και η αύξηση των κορεσμένων (ζωικών) λιπαρών στη δίαιτα έχουν συχνά αποτέλεσμα την αύξηση των επιπέδων χοληστερόλης στον οργανισμό.

Το μικρό λεξικό της καρδιάς μας ΡΙΤΑ ΒΕΛΩΝΗ  Γνωρίζετε την κατάσταση της καρδιάς σας; Ξέρετε ποιες είναι και πώς εκδηλώνονται οι καρδιαγγειακές παθήσεις; Ιδού ένας οδηγός για να μη σας πιάνουν... αδιάβαστους!       Τις ακούτε συχνά, όμως λίγοι γνωρίζετε τι ακριβώς σημαίνουν οι ιατρικές ορολογίες, όπως σταθερή ή ασταθής στηθάγχη, έμφραγμα μυοκαρδίου, αρρυθμίες, στεφανιαία νόσος. Για να μάθετε, λοιπόν, να αναγνωρίζετε τις παθήσεις αυτές της καρδιάς αλλά και τις εξετάσεις καθώς και τα φάρμακα που την προστατεύουν, εμείς με τη βοήθεια των καθηγητών Καρδιολογίας: 1. Δημήτρη Κρεμαστινού 2. Γεωργίου Παρχαρίδη  3. Βλάση Πυργάκη (νυν πρόεδρος της Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας) ετοιμάσαμε για σας ένα μίνι λεξικό, που λύνει όλες σας τις απορίες. Οι 5 συχνότερες παθήσεις 1. Αρρυθμίες Η καρδιά γίνεται... μπαλαρίνα Έτσι ονομάζονται οι διαταραχές του ρυθμού του καρδιακού παλμού και δεν κρύβουν πάντα κάτι ανησυχητικό. Όταν, π.χ., βιώνουμε έντονες συγκινήσεις και συναισθήματα, είμαστε ιδιαίτερα αγχωμένοι, κουρασμένοι ή άυπνοι, οι σφύξεις της καρδιάς αυξάνονται (ταχυκαρδία). Ανησυχητικό είναι όταν οι καρδιακοί παλμοί αυξάνονται χωρίς να συντρέχει κάποιος προφανής λόγος και αυτή η κατάσταση διαρκεί πολλές ημέρες (π.χ. για μια εβδομάδα). Μπείτε σε... υποψίες: Εάν η καρδιά σας συχνά «χάνει» χτύπους ή χτυπάει «τρελά» χωρίς λόγο. Εάν καθημερινά νιώθετε «φτερουγίσματα» πάνω από 30 φορές (αισθάνεστε δηλαδή ότι παρεμβάλλεται ένας έκτακτος κτύπος μεταξύ δυο κανονικών σφύξεων ή ότι ύστερα από δυο κανονικές σφύξεις ακολουθεί μια έκτακτη). Εάν, επίσης, έχετε έντονη ταχυκαρδία, η οποία συνοδεύεται από ζάλη, τάση λιποθυμίας και δύσπνοια. Τότε απευθυνθείτε αμέσως στο πλησιέστερο νοσοκομείο. 2. Ασταθής και σταθερή στηθάγχη Έχω έναν κόμπο στο στήθος Όπως υποδηλώνει και το όνομά της, στηθάγχη σημαίνει πόνος του στήθους. Προκαλείται από ισχαιμία (στένωση των στεφανιαίων αρτηριών), η οποία δυσκολεύει τη φυσιολογική ροή αίματος προς την καρδιά, με αποτέλεσμα να είναι ανεπαρκής για να καλύψει τις ανάγκες του μυοκαρδίου σε οξυγόνο. Μπείτε σε... υποψίες: Εάν ο πόνος στο στέρνο (εκεί εντοπίζεται στο 80% των περιπτώσεων) κρατά περίπου 3-5 λεπτά. Εάν αντανακλά στα μπράτσα, στο κάτω σαγόνι (αλλά ποτέ στο άνω) ή στο πίσω μέρος της πλάτης στη σπονδυλική στήλη και σπανιότερα στο υπογάστριο. Εάν ο πόνος εμφανίζεται συστηματικά, συνήθως έπειτα από έντονη σωματική προσπάθεια, πρόκειται για τη λεγόμενη σταθερή στηθάγχη, η οποία αντιμετωπίζεται με φαρμακευτική συντηρητική αγωγή και αλλαγές στη διατροφή (χωρίς λίπη). Εάν ο πόνος κάνει την εμφάνισή του ξαφνικά, χωρίς ιδιαίτερη αιτία, π.χ. σε ώρα ανάπαυσης (κρατά μέχρι και 20 λεπτά), τότε πρόκειται για στηθάγχη ασταθούς μορφής, που είναι αρκετά σοβαρή. Η επίσκεψη στο γιατρό για τις απαραίτητες εξετάσεις -δοκιμασία κόπωσης και ενδεχομένως στεφανιογραφία- πρέπει να είναι άμεση. 3. Έμφραγμα του μυοκαρδίου Στα καλά καθούμενα Το έμφραγμα εκδηλώνεται όταν διακόπτεται η αιμάτωση της καρδιάς ή μειώνεται αρκετά, έτσι ώστε να προκαλέσει βλάβη ή ακόμα και νέκρωση του μυοκαρδίου. Στις περισσότερες περιπτώσεις, το έμφραγμα του μυοκαρδίου προκαλείται λόγω απόφραξης των στεφανιαίων αρτηριών εξαιτίας της αθηροθρόμβωσης (δημιουργία θρόμβων στο αίμα συνήθως από ρήξη ή ρωγμή της αθηρωματικής πλάκας). Μπείτε σε... υποψίες: Τα κλασικά συμπτώματα είναι έντονος πόνος ή σφίξιμο στο στήθος, που συχνά απλώνεται από το στέρνο προς τους ώμους και το χέρι, καθώς και δύσπνοια. Μερικές φορές, το έμφραγμα δεν προκαλεί κανένα σύμπτωμα ή μάλλον «ειδοποιεί» με παραπλανητικά συμπτώματα (π.χ. πόνο στο στομάχι ή ανεξήγητη καταβολή δυνάμεων, που αποδίδεται σε κούραση ή υπόταση). Άλλες φορές τα συμπτώματα υποχωρούν, για να επανεμφανιστούν δριμύτερα έπειτα από μισή ώρα. 4. Καρδιακή ανεπάρκεια Τι τρέχει με την αναπνοή μου; Καρδιακή ανεπάρκεια είναι η κατάσταση εκείνη κατά την οποία η καρδιά δεν μπορεί να εκπληρώσει την αποστολή της, δηλαδή να στέλνει οξυγόνο και ουσίες απαραίτητες για την αναζωογόνηση των ιστών του σώματος σε τέτοια ποσότητα, ώστε να εξασφαλίζεται η φυσιολογική τους λειτουργία. Προκαλείται σχεδόν από όλες τις καρδιακές παθήσεις, όταν αυτές φτάσουν στο τελικό τους στάδιο. Μπείτε σε... υποψίες: Η εύκολη κόπωση, η δύσπνοια αλλά και τα οιδήματα στα πόδια είναι τα συνηθέστερα συμπτώματα της καρδιακής ανεπάρκειας. Μπορεί να συνυπάρχουν επίμονος βήχας και σφύριγμα στην αναπνοή. Εύκολες παρακλινικές εξετάσεις (ακτινογραφία θώρακα, ηλεκτροκαρδιογράφημα και υπερηχογράφημα καρδιάς) επιβεβαιώνουν τη διάγνωση και δίνουν σωστές πληροφορίες για το ποσοστό της καρδιακής ανεπάρκειας. 5. Στεφανιαία νόσος Οι αρτηρίες μου έχουν πρόβλημα Έτσι ονομάζεται κάθε ασθένεια που προσβάλλει τις στεφανιαίες αρτηρίες της καρδιάς. Στο 98% των περιπτώσεων οφείλεται στη σταδιακή δημιουργία αθηρωματικής πλάκας (συσσώρευση λιπαρών ουσιών), εξαιτίας της οποίας προκαλείται στένωση στο εσωτερικό τοίχωμα των αρτηριών. Μπείτε σε... υποψίες: Η στένωση των αρτηριών έχει αποτέλεσμα τη μείωση της ποσότητας αίματος που φτάνει στο μυοκάρδιο και την πρόκληση πόνου στο θώρακα. 6 Καρδιολογικές εξετάσεις: Ποιες είναι, πώς γίνονται και πού βοηθούν Δοκιμασία (Test) κόπωσης: Μέθοδος για τη διάγνωση και παρακολούθηση καρδιακών παθήσεων για να διερευνηθεί η περίπτωση ανεξήγητων πόνων στο στήθος ή για να ξέρει ένας ασθενής πόσο αντέχει η καρδιά του στην άσκηση, όταν έχει προηγηθεί κάποια καρδιολογική επέμβαση. Τα δύο κύρια χαρακτηριστικά της συγκεκριμένης εξέτασης είναι η συνεχής ηλεκτροκαρδιογραφική παρακολούθηση του εξεταζόμενου κατά την εκτέλεση ελεγχόμενης σωματικής άσκησης (για την οποία χρησιμοποιείται συνήθως ένας διάδρομος που κινείται [κυλιόμενος τάπητας]). Με αυτόν τον τρόπο το τεστ αποκαλύπτει πώς δουλεύει η καρδιά όταν κουράζεται. Κι αυτό γιατί αν, π.χ., υπάρχει στένωση στα αγγεία, αυτό θα φανεί κατά τη διάρκεια της άσκησης (κόπωση) και όχι κατά τη διάρκεια της ξεκούρασης. Ενδοστεφανιαίο υπερηχοκαρδιογράφημα: Είναι από τις τελευταίες τεχνικές που έχει αναπτύξει η σύγχρονη καρδιολογία για την απεικόνιση των στεφανιαίων αρτηριών. Γίνεται με τη βοήθεια ενός καθετήρα υπερήχων, απεικονίζει τον αυλό και το τοίχωμα των στεφανιαίων αρτηριών και τα χαρακτηριστικά της αθηρωματικής πλάκας. Ηλεκτροκαρδιογράφημα ή Καρδιογράφημα (ΗΚΓ): Μια πολύ κοινή εξέταση για όλες τις μορφές καρδιακών παθήσεων. Τοποθετούνται καλώδια στο στήθος, στους καρπούς και στα πόδια, για να ανιχνεύσουν τα ηλεκτρικά σήματα από την καρδιά. Ηλεκτροφυσιολογικός έλεγχος (ΗΦΕ): Ειδικός καρδιακός καθετηριασμός για να μελετηθεί η ηλεκτρική δραστηριότητα της καρδιάς, όταν υπάρχει υποψία για δυνητικά πιο σοβαρές ανωμαλίες του καρδιακού ρυθμού. Γίνεται με τοπική αναισθησία. Υπερηχοκαρδιογράφημα: Απλή εξέταση, όπου υψηλής συχνότητας ηχητικά κύματα μεταδίδονται μέσω του δέρματος (τοποθετώντας πάνω στο στήθος ένα μικρό όργανο). Έτσι, βλέπουμε την εικόνα της καρδιάς σε μια οθόνη και μπορούν να γίνουν μετρήσεις του μεγέθους των κοιλοτήτων της αλλά και της συσταλτικότητάς της. Ένας επιπρόσθετος εξοπλισμός, που ονομάζεται Doppler, μπορεί να παράγει μια έγχρωμη εικόνα της καρδιάς, όπως επίσης μπορεί να ακούγεται και η ροή του αίματος μέσα στην καρδιά κατά τη διάρκεια της εξέτασης. Yπέρηχος καρδιάς (triplex): Διερευνάται τυχόν υπερτροφία της καρδιάς καθώς και η κατάσταση των βαλβίδων και του μυός της καρδιάς. Holter: Είναι μια συνεχόμενη καταγραφή του καρδιακού ρυθμού επί 24 ή 48 ώρες. Τα ηλεκτρόδια τοποθετούνται στο στήθος και συνδέονται με μια ειδική μικρή συσκευή που έχει κασέτα. Η συσκευή φέρεται από τον ασθενή με μια ζώνη. Το Holter καταγράφει ανωμαλίες του καρδιακού ρυθμού, δηλαδή αρρυθμίες. Οπτική συνεκτική τομογραφία: Πρόκειται για μια πολλά υποσχόμενη διαγνωστική μέθοδο.Tο μεγάλο της πλεονέκτημα είναι η ικανότητα να απεικονίζει τα επιμέρους στοιχεία της αθηρωματικής πλάκας (όπως η ινώδης κάψα, ο λιπώδης πυρήνας και τα φλεγμονώδη κύτταρα) και να εκτιμά το βαθμό επικινδυνότητάς της στο να σπάσει και να δημιουργήσει έμφραγμα. Στεφανιογραφία: Συνήθως χρειάζεται όταν υπάρχει ένδειξη στένωσης αγγείων. Η σύγχρονη μέθοδος ονομάζεται αξονική στεφανιογραφία: ο ασθενής μπαίνει στο χώρο του αξονικού τομογράφου και παραμένει εκεί για 15 περίπου λεπτά, όσο δηλαδή διαρκεί η εξέταση. Kατά την εξέταση, ο γιατρός χορηγεί ενδοφλέβια το σκιαγραφικό φάρμακο, που βοηθάει στην καλύτερη απεικόνιση των αγγείων και σε μεγαλύτερης ακρίβειας αποτελέσματα. 7. Το γλωσσάρι των φαρμάκων της καρδιάς Αντιπηκτικά: Μειώνουν την ικανότητα του αίματος να δημιουργεί θρόμβους (μικρά πήγματα αίματος). Χρησιμοποιούνται όταν υπάρχει κίνδυνος σχηματισμού θρόμβων στην καρδιά, π.χ. σε κολπική μαρμαρυγή ή σε φλεβική θρόμβωση. Aναστολείς του ΜΕΑ ή του μετατρεπτικού ενζύμου αγγειοτασίνης: Ομάδα φαρμάκων κυρίως για την αντιμετώπιση της υπέρτασης και της καρδιακής ανεπάρκειας. Στατίνες: Κατηγορία υπολιπιδαιμικών φαρμάκων που, έχοντας την ιδιότητα να αναστέλλουν τη δράση ενός συγκεκριμένου ενζύμου, πετυχαίνουν τη δραστική μείωση των επιπέδων της χοληστερίνης στο αίμα, εμποδίζοντας έτσι και το σχηματισμό αθηρωματικών πλακών. Καρδιοπάθειες Παγκόσμια «κληρονομιά» των γονέων στα παιδιά Μια βαριά κληρονομιά που ακούει στο όνομα «καρδιακή νόσος» αφήνουν οι γονείς με καρδιολογικά προβλήματα στα παιδιά τους. Μάλιστα η κληρονομιά αυτή έχει παγκόσμιο χαρακτήρα, καθώς δεν κάνει διακρίσεις μεταξύ χωρών και   διαφορετικών εθνικοτήτων. Στο συμπέρασμα αυτό κατέληξε μια μεγάλη διεθνής μελέτη με τον τίτλο Ιnterheart, η οποία περιελάμβανε στοιχεία σχετικά με ασθενείς από 52 χώρες. ΚΟΡΥΦΗ

ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑΣ ΝΟΣΟΥ Αλλάξτε τρόπο ζωής για να έχετε γερή καρδιά H παχυσαρκία αποτελεί σημαντικό πρόβλημα, καθώς συνιστά συχνό υπόβαθρο της δυσλιπιδαιμίας, του σακχαρώδους διαβήτη, της αρτηριακής υπέρτασης και άλλων νοσημάτων ΑΝΙΧΝΕΥΕΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ Ο προγεννητικός έλεγχος προστατεύει μητέρα & νεογνό Η ακρίβεια της διάγνωσης σημαντικών συγγενών καρδιοπαθειών ανέρχεται στο 90-95% σε εξειδικευμένα κέντρα εμβρυομητρικής ιατρικής και εμβρυϊκής καρδιολογίας ΚΟΡΥΦΗ

Τέσσερις παράγοντες που αυξάνουν την πιθανότητα καρδιακής ανεπάρκειας  Του ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΣΤΕΦΑΝΑΔΗ καθηγητή Καρδιολογίας, διευθυντή Α' Καρδιολογικής Κλινικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, «Ιπποκράτειο» ΓΝΑ, προέδρου Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Κάπνισμα, υψηλή αρτηριακή πίεση, παχυσαρκία και σακχαρώδης διαβήτης: Η αύξηση σε πάχος ή σε «μάζα» της αριστερής κοιλίας, η οποία είναι η βασικότερη αντλία της καρδιάς, είναι μια ανεπιθύμητη κατάσταση, γιατί μπορεί να οδηγήσει σ' ένα σοβαρό νόσημα, την καρδιακή ανεπάρκεια. Ως καρδιακή ανεπάρκεια ορίζεται η αδυναμία της καρδιάς να προωθήσει το αίμα στα όργανα του σώματος και να ικανοποιήσει τις ανάγκες τους σε οξυγόνο. Σύμφωνα με μία νέα μελέτη, το κάπνισμα, η υψηλή αρτηριακή πίεση, η παχυσαρκία και ο σακχαρώδης διαβήτης είναι τέσσερις μείζονες παράγοντες κινδύνου που σχετίζονται με την αύξηση των διαστάσεων της αριστερής κοιλίας και συνεπώς με την εμφάνιση καρδιακής ανεπάρκειας. Οι επιστήμονες διερεύνησαν την επίδραση των παραπάνω παραγόντων κινδύνου στη μάζα της αριστερής κοιλίας της καρδιάς, αναλύοντας στοιχεία από έναν ιδιαίτερο πληθυσμό, τους κατοίκους της πόλης Φράμιγκχαμ. Από τη μελέτη των κατοίκων του Φράμινγκχαμ, η οποία ξεκίνησε το 1948, εξήχθησαν τις προηγούμενες περίπου τέσσερις δεκαετίες, τα σημαντικότερα επιδημιολογικά συμπεράσματα όσον αφορά τη στεφανιαία νόσο και τα άλλα καρδιαγγειακά νοσήματα. Στη νέα αυτή μελέτη συμπεριελήφθησαν οι απόγονοι (παιδιά και γυναίκες των παιδιών) του ιστορικού αυτού πληθυσμού. Οι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Βοστόνης ανέλυσαν τα υπερηχογραφήματα του πληθυσμού που έγιναν τη δεκαετία του '70 και κατά την περίοδο παρακολούθησης, μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του '90. Το 53% των συμμετεχόντων ήταν γυναίκες, ενώ η μέση ηλικία των ατόμων ήταν τα 45 έτη. Ο πληθυσμός χωρίστηκε σε τρεις ομάδες, χαμηλού, μέσου και υψηλού κινδύνου. Τα ευρήματα της παραπάνω μελέτης δημοσιεύθηκαν σε ένα από τα μεγαλύτερα παγκόσμια ιατρικά περιοδικά. Σύμφωνα με τις διαπιστώσεις των επιστημόνων, το κάπνισμα, η υψηλή αρτηριακή πίεση, η παχυσαρκία και ο σακχαρώδης διαβήτης σχετίζοναι σε μεγάλο βαθμό με την αύξηση της μάζας της αριστερής κοιλίας, τόσο μεσοπρόθεσμα (στα τέσσερα χρόνια) όσο και μακροπρόθεσμα (στα 16 χρόνια). Παρομοίως, το γυναικείο φύλο και η προχωρημένη ηλικία σχετίζονται με αύξηση της μάζας της αριστερής κοιλίας. Δηλαδή, τα άτομα με λιγότερους παράγοντες κινδύνου δεν παρουσίασαν σχεδόν καμιά αύξηση στη μάζα της αριστερής κοιλίας. Αντίθετα, τα άτομα, τα οποία είχαν πολλούς παράγοντες κινδύνου, είχαν μια σημαντική αύξηση της μάζας της αριστερής κοιλίας και ιδιαίτερα εκείνα που ήταν προχωρημένης ηλικίας. Και άλλες μελέτες στο παρελθόν έδειξαν ότι η αύξηση του μεγέθους και της μάζας της αριστερής κοιλίας αυξάνει την πιθανότητα προσβολής από ένα καρδιαγγειακό νόσημα και ιδιαίτερα από καρδιακή ανεπάρκεια. Τα αποτελέσματα της συγκεκριμένης, όμως, μελέτης ήταν ιδιαίτερα ευχάριστα και ενθαρρυντικά. Οι περισσότεροι από τους προαναφερθέντες παράγοντες κινδύνου, εκτός από το φύλο και την ηλικία, είναι αντιμετωπίσιμοι. Ετσι λοιπόν, στο πλαίσιο μια επιθετικής προληπτικής στρατηγικής και με συνεχή ενημέρωση ιδιαίτερα των νέων ατόμων, είναι δυνατόν οι μείζονες παράγοντες, όπως το κάπνισμα, η αρτηριακή υπέρταση, η παχυσαρκία και ο σακχαρώδης διαβήτης να τροποποιηθούν και να ελεγχθούν δραστικά, μειώνοντας με τη σειρά τους σημαντικά την επίπτωση της καρδιακής ανεπάρκειας στον γενικό πληθυσμό. Οι πολλές ώρες δουλειάς αυξάνουν τις καρδιοπάθειες ΠΡΩΤΗ ΑΙΤΙΑ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΑ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΑ Παράγοντες που επιβαρύνουν την καρδιά Η σωστή διατροφή, ο έλεγχος της αρτηριακής πίεσης και της χοληστερόλης, καθώς και το γρήγορο βάδισμα θωρακίζουν τον οργανισμό από καρδιαγγειακά νοσήματα ΚΟΡΥΦΗ

Tο καυσαέριο «αποσυντονίζει» την καρδιά Ειρήνη Βενιού  Ακόμη και χαμηλά επίπεδα μονοξειδίου του άνθρακα μπορούν να αποβούν μοιραία μέσω της απορρύθμισης των καρδιακών παλμών, υποστηρίζουν βρετανοί επιστήμονες. Οι ερευνητές του Πανεπιστημίου Λιντς αναφέρουν με δημοσίευσή τους στο επιστημονικό έντυπο «American Journal of Respiratory and Critical Care Medicine» ότι το μονοξείδιο του άνθρακα – που απελευθερώνεται μεταξύ άλλων από ελαττωματικούς λέβητες, τσιγάρα και από τις εξατμίσεις των αυτοκινήτων -  μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τον μηχανισμό «επαναφοράς» της καρδιάς μετά από κάθε χτύπο της. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, το συγκεκριμένο αέριο σε υψηλά επίπεδα «εκτοπίζει» το οξυγόνο από το αίμα, με αποτέλεσμα να μειώνεται η οξυγόνωση του οργανισμού. Προηγούμενες μελέτες είχαν επίσης δείξει ότι ακόμη και σε χαμηλά επίπεδα μπορεί να είναι ιδιαίτερα επιβλαβές για την καρδιά. Η βλάβη και η αντιστροφή της Σε δοκιμές που πραγματοποίησαν οι βρετανοί επιστήμονες φάνηκε ότι το μονοξείδιο του άνθρακα διατηρούσε τους δίαυλους νατρίου – οι οποίοι ρυθμίζουν τους χτύπους της καρδιάς – ανοιχτούς για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Κάτι τέτοιο είχε ως αποτέλεσμα την απορρύθμιση των καρδιακών παλμών, γεγονός που οδηγούσε σε αρρυθμία. Με τη βοήθεια γάλλων ειδικών, οι Βρετανοί προχώρησαν στη συνέχεια στη χορήγηση ενός φαρμάκου κατά της στηθάγχης - το οποίο επίσης παρεμβαίνει στη λειτουργία των διαύλων νατρίου της καρδιάς - σε ποντίκια. «Παρακολουθώντας ποντίκια κατά την έκθεσή τους σε επίπεδα μονοξειδίου του άνθρακα αντίστοιχα με εκείνα που απελευθερώνονται στο κέντρο της πόλης κατά τη διάρκεια της ώρας αιχμής, είδαμε ότι τα πειραματόζωα εμφάνιζαν καρδιαγγειακά προβλήματα» εξηγεί ο καθηγητής Κρις Πιρς από το Πανεπιστήμιο Λιντς. «Για την ώρα δεν γνωρίζουμε πώς μπορούμε να διορθώσουμε την κατάσταση. Είδαμε ότι υπάρχει ένα φάρμακο στα ράφια που θα μπορούσε να βοηθήσει. Φυσικά χρειάζονται κλινικές δοκιμές, αλλά πιστεύουμε ότι πρόκειται για μια πολύ καλή αρχή» καταλήγει. ΑΤΜΟΣΦΑΙΡΙΚΉ ΡΎΠΑΝΣΗ & ΥΓΕΊΑ ΚΟΡΥΦΗ

Οι 6 αλλαγές που προστατεύουν τις γυναίκες από τις καρδιοπάθειες Σχεδόν μισό εκατομμύριο γυναίκες χάνουν κάθε χρόνο τη ζωή τους λόγω εμφράγματος ή εγκεφαλικού. Την τελευταία δεκαετία μάλιστα, οι καρδιαγγειακές παθήσεις αγγίζουν περισσότερο τις γυναίκες στην ηλικιακή ομάδα 35 έως 44… Οι ειδικοί προτείνουν έξι απλά βήματα ώστε οι γυναίκες να ενισχύσουν την υγεία της καρδιάς τους. - Συχνά διαλείμματα: Το στρες είναι βασικός παράγοντας κινδύνου στο έμφραγμα και το εγκεφαλικό. Η σωματική άσκηση, ο διαλογισμός και οι ευχάριστες δραστηριότητες βοηθούν ώστε να απαλλαγούμε από το στρες και να ζήσουμε περισσότερο. - Γυμναστική: Ένας περίπατος 20 λεπτών σε καθημερινή βάση μπορεί να αποδειχθεί σωτήριος. Οι αυξημένοι παλμοί της καρδιάς κατά τη γυμναστική μειώνουν τον κίνδυνο πρόωρου θανάτου τουλάχιστον κατά 50%. - Διακοπή καπνίσματος: Ακόμη και λίγα τσιγάρα την ημέρα διπλασιάζουν τον κίνδυνο καρδιοπάθειας. Στα 3 με 5 χρόνια μετά τη διακοπή, ο κίνδυνος μειώνεται σε ποσοστό που αντιστοιχεί σε έναν μη καπνιστή. - Όχι στο πρόχειρο φαγητό: Οι επεξεργασμένες τροφές περιέχουν πολύ αλάτι και άλλα βλαβερά συστατικά που στερούν από τον οργανισμό την απαραίτητη ενέργεια και επιταχύνουν τη διαδικασία της γήρανσης. - Μεσογειακή διατροφή: Είναι ιδανική για την καλή υγεία της καρδιάς. Περιλαμβάνει τα φρούτα και τα λαχανικά, τα προϊόντα ολικής άλεσης και τους ξηρούς καρπούς. Επίσης, δίνει έμφαση στο ελαιόλαδο αντί για το βούτυρο και συνιστά τη χρήση βοτάνων και μπαχαρικών αντί για το αλάτι, προκειμένου να δώσουμε γεύση σε ένα πιάτο. Το κόκκινο κρέας επιτρέπεται λίγες μόνο φορές το μήνα, ενώ το κόκκινο κρασί είναι το προτεινόμενο αλκοολούχο ποτό. - Καλός ύπνος: Κατά μέσο όρο προτείνεται στις γυναίκες να κοιμούνται 7-8 ώρες κάθε βράδυ. Η έλλειψη ύπνου οδηγεί σε άνοδο της αρτηριακής πίεσης και στο αυξημένο στρες, ενώ παράλληλα εντείνει το αίσθημα της πείνας και επιβραδύνει το μεταβολισμό. ΚΟΡΥΦΗ

Καύσωνας, καρδιά και διατροφή Του ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΣΤΕΦΑΝΑΔΗ καθηγητή Καρδιολογίας, διευθυντή Α' Καρδιολογικής Κλινικής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, «Ιπποκράτειο» ΓΝΑ, προέδρου Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών, Το καλοκαίρι στη χώρα μας αντιμετωπίζουμε πολύ συχνά το πρόβλημα της υψηλής θερμοκρασίας του περιβάλλοντος, που πολλές φορές συνοδεύεται από υψηλή υγρασία. Σε ακραίες συνθήκες μπορεί να αποτελέσει πρόβλημα, ειδικά σε ομάδες ατόμων που πάσχουν από καρδιαγγειακά προβλήματα ή προβλήματα του αναπνευστικού. Το φυσιολογικό κυκλοφορικό σύστημα του ανθρώπου αντέχει και μπορεί να προσαρμόζεται σε ακραίες μεταβολές του περιβάλλοντος που αφορούν τη θερμοκρασία. Αυτή η ικανότητα δίνει τη δυνατότητα στον άνθρωπο να επιβιώνει τόσο στο πολικό ψύχος όσο και στον καύσωνα του Ισημερινού. Οι μηχανισμοί προσαρμογής είναι πολλοί και αφορούν τόσο το κυκλοφορικό σύστημα όσο και άλλα συστήματα, τα οποία έμμεσα το επηρεάζουν. Για παράδειγμα, η μεγάλη εφίδρωση που παρατηρείται στον καύσωνα βοηθάει με την «εξάτμιση» την πτώση της θερμοκρασίας του σώματος. Η εφίδρωση όμως προϋποθέτει διαστολή των αγγείων του δέρματος. Μια τέτοια όμως διαστολή, μαζί με την απώλεια του ιδρώτα, μπορεί να προκαλέσει πτώση της αρτηριακής πίεσης... Αντιρροπιστικά η καρδιά αυξάνει τους παλμούς της και οι νεφροί κατακρατούν Νάτριο, το οποίο με τη σειρά του κρατάει νερό μέσα στον αγγειακό χώρο. Το ανωτέρω παράδειγμα κάνει κατανοητή την πολυπλοκότητα των μηχανισμών της θερμορύθμισης, που ως αποτέλεσμα έχουν το ανθρώπινο σώμα να κρατάει θερμοκρασία σταθερή και με πολύ μικρές διακυμάνσεις. Εάν το κυκλοφορικό σύστημα και ιδιαίτερα η καρδιά πάσχουν είναι αντιληπτό ότι το ανθρώπινο σώμα δεν μπορεί να θερμορυθμίσει φυσιολογικά, με αποτέλεσμα επιπτώσεις οι οποίες πολλές φορές είναι καταστροφικές. Τα σύνδρομα υπερθερμίας μπορεί να παρατηρηθούν και σε σχετικά χαμηλότερες θερμοκρασίες περιβάλλοντος (>32°C) με υψηλή σχετική υγρασία (>60%) κυρίως σε καρδιοπαθείς, αλκοολικούς ή πάσχοντες από ψυχικές ασθένειες, άτομα που λαμβάνουν αντιψυχωσικά φάρμακα, διουρητικά, αντιχολινεργικά, ή σε άτομα που ζουν σε μη καλά αεριζόμενους χώρους χωρίς κλιματισμό. Τα σύνδρομα συνήθως εκδηλώνονται κατά τις πρώτες μέρες του καύσωνα, όταν ο οργανισμός δεν έχει ακόμα εγκλιματιστεί. Η προφύλαξη περιλαμβάνει τη λήψη αρκετών υγρών, κυρίως νερού, και ελαφρά σίτιση, το ντύσιμο με ελαφρά ανοιχτόχρωμα ρούχα, την αποφυγή έκθεσης στον ήλιο, τα συχνά δροσερά ντους και την αποφυγή σωματικής άσκησης. Ποιος είναι ο ρόλος της μεσογειακής δίαιτας στον καύσωνα; Η παραδοσιακή μεσογειακή δίαιτα, και ειδικά η ελληνική εκδοχή της, μπορεί να θεωρηθεί ότι έχει 9 χαρακτηριστικά: υψηλή κατανάλωση ελαιόλαδου, οσπρίων, δημητριακών, φρούτων και λαχανικών, μέτρια με υψηλή κατανάλωση ψαριού, μέτρια κατανάλωση κρασιού, γαλακτοκομικών, κυρίως τυριού και γιαουρτιού, και χαμηλή κατανάλωση κρέατος και παραγώγων του. Το κρασί καταναλώνεται σε μέτρια ποσότητα και σχεδόν πάντα κατά τη διάρκεια των γευμάτων. Η δίαιτα αυτή είναι χαμηλή σε κορεσμένα λιπαρά (λιγότερο από περίπου 9% της ολικής ενέργειας), με την ολική πρόσληψη λίπους να κυμαίνεται από λιγότερο από 30% έως περισσότερο από 40% των συνολικά προσλαμβανόμενων θερμίδων. Σήμερα υπάρχουν ολοένα και περισσότερα επιστημονικά δεδομένα σχετικά με την προστατευτική δράση που έχει μια τέτοια δίαιτα στην υγεία και ιδιαίτερα στην καρδιαγγειακή υγεία, μέσω βελτίωσης του επιπέδου λιπιδίων, μείωσης του κινδύνου θρομβώσεων, βελτίωσης της λειτουργίας των αγγείων, καλύτερης ρύθμισης του σακχάρου και πρόληψης εμφάνισης καρδιακών αρρυθμιών, ενώ δεν φαίνεται να επιβαρύνει το σωματικό βάρος, και επιπλέον μειώνει τον κίνδυνο νεοπλασιών.Ο ρόλος, επομένως, της μεσογειακής ελληνικής δίαιτας το καλοκαίρι, και ιδιαίτερα σε περιόδους καύσωνα, γίνεται καίριος καθώς λόγω της χαμηλής περιεκτικότητας σε κορεσμένο λίπος είναι εύπεπτη, παρέχει την κατάλληλη ενίσχυση του οργανισμού σε ηλεκτρολύτες, ακόμα και σε όσους λαμβάνουν διουρητικά, έχει μικρή ικανότητα θερμογένεσης, βοηθώντας στη διατήρηση της θερμοκρασίας του σώματος στα φυσιολογικά επίπεδα και παρέχει την αναγκαία αντιφλεγμονώδη καρδιοπροστατευτική ασπίδα. ΚΟΡΥΦΗ

Θερμοκρασία περιβάλλοντος και καρδιαγγειακός κίνδυνος ΥΓΕΙΑ και ΚΑΙΡΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ

25 Τρόφιμα «φύλακες-άγγελοι» για γερή καρδιά... Από τα σπαράγγια και τις γλυκοπατάτες μέχρι ένα ποτήρι κρασί καμπερνε, τα τρόφιμα μπορούν να δώσουν στον οργανισμό και την καρδιά ειδικότερα, πολύτιμες δόσεις ιχνοστοιχείων, που προλαμβάνουν και αποκαθιστούν τις κυτταρικές βλάβες. Αυτή είναι η ουσία της πρόληψης της καρδιακής νόσου. Εκμεταλλευόμενοι την αφθονία φρούτων και λαχανικών, που κάνουν καλό στην καρδιά, μπορούμε να μειώσουμε σημαντικά τον κίνδυνο εκδήλωσης καρδιαγγειακής νόσου, απλά περιλαμβάνοντας στην καθημερινή μας διατροφή τα σωστά τρόφιμα. Μάλιστα, η επιλογή φρέσκων τροφών είναι η κορωνίδα της καρδιο-προστατευτικής διατροφής, διότι συντελεί στην εξάλειψη των ελεύθερων ριζών στην αιματική ροή, προστατεύοντας τα αιμοφόρα αγγεία. Πρόκειται για την «δίαιτα των φυσικών τροφών», όπως την αποκαλεί η Δρ Τζούλια Ζουμπάνο, του Κέντρου Προληπτικής Καρδιολογίας της Κλινικής Κλίβελαντ, των ΗΠΑ. Όπως εξηγεί «η δίαιτα των φυσικών τροφών είναι επί της ουσίας η επιλογή των τροφίμων στην φυσική τους κατάσταση, όπως προέρχονται από τη φύση. Όσο λιγότερη επεξεργασία έχουν υποστεί, τόσο το καλύτερο.» Τα δημητριακά ολικής άλεσης, τα όσπρια, οι ξηροί καρποί, τα λιπαρά ψάρια και όλες οι ποικιλίες τσαγιού είναι εξίσου σημαντικά, καθώς προσφέρουν ένα πλέγμα καρδιο-προστατευτικών πολύ-ιχνοστοιχείων. Γι' αυτόν το λόγο έχει σημασία η ποικιλία στην επιλογή των τροφών. Όλοι αναζητάμε το «μαγικό» τρόφιμο. Αλλά όπως εξηγεί η Δρ Σούζαν Φάρρελλ εκπρόσωπος τύπου της Αμερικανικής Εταιρείας Διαιτολογίας «όταν πρόκειται για την προστασία της καρδιάς δεν αρκούν μόνο τα ω-3 λιπαρά οξέα ή η βρώμη. Χρειαζόμαστε όλες τις πιθανές πηγές θρεπτικών συστατικών. Και όταν υπάρχει ποικιλία στις διατροφικές επιλογές είναι ευκολότερο να κάνουμε ένα τρόπο ζωής που κάνει καλό στην υγεία της καρδιάς μας.» Τροφές που κάνουν καλό στην Καρδιά  Η Κλινική Κλίβελαντ και η Αμερικανική Εταιρεία Διαιτολογίας δημιούργησαν έναν κατάλογο με τα καλύτερα τρόφιμα για την υγεία της καρδιάς. Τα τρόφιμα που περιλαμβάνονται είναι οι «πρωταθλητές» στην προστασία της καρδιάς και των αιμοφόρων αγγείων. Μικρές γευστικές συμβουλές θα σας βοηθήσουν να τα εντάξετε εύκολα στο διαιτολόγιο σας. 1. Σολομός (ω-3 λιπαρά οξέα): Ο σολομός, ψητός, βραστός ή μαριναρισμένος μπορεί να συνδυαστεί άριστα με μια πράσινη σαλάτα, ή ν' αποτελέσει την βάση για ένα σαντουιτς με μαύρο ψωμί. 2. Λιναρόσπορος (ω-3 λιπαρά οξέα, φυτικές ίνες, φυτοοιστρογόνα): Μέσα σε δημητριακά, σπιτικά μπισκότα και κέικ ή στην αρχική μορφή του μπορεί να συνδυαστεί με φρέσκο γιαούρτι ή γάλα. 3. Βρώμη (ω-3 λιπαρά οξέα, μαγνήσιο, κάλιο, φυλλικό οξύ, ασβέστιο, διαλυτές φυτικές ίνες και νιασίνη): Το αλεύρι βρώμης μπορεί να αποτελέσει το κύριο συστατικό για να φτιάξετε μπισκότα ή κουλουράκια ή τάρτες με φρέσκα φρούτα. 4. Φασόλια (σύμπλεγμα βιταμίνης Β, νιασίνη, φυλλικό οξύ, μαγνήσιο, ω-3 λιπαρά οξέα, ασβέστιο, διαλυτές φυτικές ίνες): Προσθέστε φασόλια στις σαλάτες σας ή φάτε τα ως κύριο πιάτο και δώστε μια καρδιο-προστατευτική νότα στην διατροφή σας. 5. Αμύγδαλα (φυτικά ω-3 λιπαρά οξέα, βιταμίνη Ε, μαγνήσιο, φυτικές ίνες, μονο- και πολυ-ακόρεστα λιπαρά οξέα, φυτοστερόλες): Λίγα αμύγδαλα με ένα γιαούρτι με λίγα λιπαρά ή στην φρουτοσαλάτα, μπορούν να αναβαθμίσουν γευστικά τη διατροφή σας και να κάνουν καλό στην καρδιά σας. 6. Καρύδια (φυτικά ω-3 λιπαρά οξέα, βιταμίνη Ε, μαγνήσιο, φυτικές ίνες, μονο- και πολυ-ακόρεστα λιπαρά οξέα, φυτοστερόλες): Τα καρύδια αναβαθμίζουν γευστικά τις σαλάτες, τα κουλουράκια, τα κέικ, ακόμη και τα ζυμαρικά ή τις τηγανήτες. 7. Κόκκινο κρασί (κατεχίνες και ρεσερβατόλη, ουσίες που ανήκουν στην οικογένεια των φλαβονοειδών): Ένα ποτήρι κόκκινο κρασί με το γεύμα ή το δείπνο σας μπορεί να βελτιώσει τα επίπεδα της HDL (καλής) χοληστερόλης.        ΑΛΚΟΟΛ & ΚΑΡΔΙΑ 8. Τόνος (φυλλικό οξύ, νιασίνη, ω-3 λιπαρά οξέα): Μια πράσινη σαλάτα, τόνος φρέσκος ή σε κονσέρβα και ένα ελαφρύ dressing με φρεσκο-στημένο λεμόνι και αγνό παρθένο ελαιόλαδο, το ιδανικό μεσημεριανό γεύμα, που μπορείτε να πάρετε μαζί σας στο γραφείο. 9. Tofu (το μαλακό τυρί από σόγια) (νιασίνη, φυλλικό οξύ, μαγνήσιο, κάλιο): Αν και έχει γίνει γνωστό τα τελευταία χρόνια στην χώρα μας, μπορείτε εύκολα να το συνδυάσετε με σαλάτες ή κρεατικά ή να το φάτε σε ένα σάντουιτς με μαύρο ψωμί και φρέσκα λαχανικά. 10. Μαύρο ρύζι (σύμπλεγμα βιταμινών Β, φυτικές ίνες, νιασίνη, μαγνήσιο): Με μπρόκολο, καρότα και σπανάκι και μαύρο ρύζι, μπορείτε να δημιουργήσετε ένα γευστικό και ελαφρύ πιάτο. 11. Γάλα σόγιας (ισοφλαβόνες, σύμπλεγμα βιταμίνης Β, νιασίνη, φυλλικό οξύ, ασβέστιο, μαγνήσιο, κάλιο, φυτοοιστρογόνα): Συνδυάστε γάλα σόγιας με δημητριακά ολικής άλεσης ή φτιάξτε ένα φρουτοποτό και προσθέστε παγωμένο γάλα σόγιας. 12. Βατόμουρα (β-καροτένη, λουτεΐνη, ανθοκυανίνη, βιταμίνη C, φυλλικό οξύ, ασβέστιο, μαγνήσιο, κάλιο, φυτικές ίνες, κηκιδικό οξύ): Τα φρούτα που ανήκουν στην κατηγορία των βατόμουρων, όπως οι φράουλες και τα κρανμπερι μπορούν να συνδυαστούν εύκολα με γιαούρτι ή σαλάτες. 13. Καρότο (α-καροτένη, φυτικές ίνες): Σε φρέσκες σαλάτες, σε χυμούς ή ακόμη και σε σάλτσα μπορεί να συνδυαστεί εύκολα με άλλα φρέσκα λαχανικά και φρούτα, ζυμαρικά ή κρέατα. 14. Σπανάκι (λουτεΐνη, σύμπλεγμα βιταμίνης Β, φυλλικό οξύ, μαγνήσιο, κάλιο, ασβέστιο, φυτικές ίνες): Φτιάξτε μια σπανακόπιτα, δημιουργήστε μια δροσερή σαλάτα ή ένα σάντουιτς. 15. Μπρόκολο (β-καροτένη, βιταμίνη C και Ε, κάλιο, φυλλικό οξύ, ασβέστιο, φυτικές ίνες): Φρέσκο ή βραστό μπρόκολο για μια σούπα ή σαλάτα συνδυάζεται εύκολα με άλλα λαχανικά της αρεσκείας σας. 16. Γλυκοπατάτα (β-καροτένη, βιταμίνη Α, C και Ε, φυτικές ίνες): Ψητή ή βραστή μπορεί να συνδυαστεί με πουλερικά, ψάρια ή κρέατα. 17. Κόκκινες γλυκές πιπεριές (β-καροτένη, λουτεΐνη, σύμπλεγμα βιταμίνης Β, φυλλικό οξύ, κάλιο, φυτικές ίνες): Ψητές πιπεριές ή σε κονσέρβα μπορούν να προστεθούν σε σαλάτα, στο τοστ, στην σάλτσα ζυμαρικών ή να συνοδεύσουν μια ποικιλία μεζέδων για κόκκινο κρασί. 18. Σπαράγγια (β-καροτένη, λουτεΐνη, σύμπλεγμα βιταμίνης Β, φυλλικό οξύ, φυτικές ίνες): Βραστά, στον ατμό ή ψητά περιχυμένα με ελαιόλαδο και λεμόνι, μπορούν να συνοδεύσουν μια ψητή μπριζόλα ή κοτόπουλο. 19. Πορτοκάλια (β-κρυπτοξανθίνη, β και α-καροτένη, λουτεΐνη, φλαβόνες, βιταμίνη C, κάλιο, φυλλικό οξύ, φυτικές ίνες): Φρέσκος χυμός ή ολόκληρα πορτοκάλια, μπορούν να συνοδεύσουν το πρωινό, το δεκατανιανό σας και να δώσουν μια νότα φρεσκάδας στη διατροφή σας. 20. Ντομάτες (β και α-καροτένη, βιταμίνη C, κάλιο, φυλλικό οξύ, φυτικές ίνες): Φρέσκιες, αποξηραμένες ή ως βάση για μια σάλτσα ζυμαρικών, μπορούν να συνδυαστούν εύκολα με όλα τα τρόφιμα. 21. Κολοκύθα (β-καροτένη, λουτεΐνη, σύμπλεγμα βιταμίνης Β, βιταμίνη C, ασβέστιο, μαγνήσιο, κάλιο, φυτικές ίνες): Πορτοκαλί κολοκύθα ως βάση για πίτες ή μπισκότα συνδυαστικά με καρύδια ή σταφίδες, σας δίνουν μια εναλλακτική γλυκιά επιλογή. 22. Πεπόνι:(α- και β-καροτένη, λουτεΐνη, σύμπλεγμα βιταμίνης Β, βιταμίνη C, φυλλικό οξύ, κάλιο, φυτικές ίνες): Δροσιστικό φρούτο για να συνοδεύσετε το γιαούρτι σας ή να το προσθέσετε στο φρουτοποτό σας. 23. Παπάγια (β-καροτένη, β-κρυπτοξανθίνη, λουτεΐνη, βιταμίνη C και Ε, φυλλικό οξύ, ασβέστιο, μαγνήσιο, κάλλιο): Το εξωτικό αυτό φρούτο μπορεί να συνδυαστεί με ανανά, φρέσκο χυμό από λάιμ, μαύρο πιπέρι, αλάτι και πράσο και να δημιουργήσετε ένα ωραίο dressing για τον σολομό. 24. Μαύρη Σοκολάτα (ρεσερβατόλη, φαινόλες κακάο): Λίγη μαύρη σοκολάτα μπορεί να μειώσει την αρτηριακή πίεση. 25. Τσάι (κατεχίνες, φλαβονοειδή): Επιλέξτε όποια ποικιλία τσάι σας αρέσει και απολαύστε το, κρύο ή ζεστό. Μικρός Οδηγός Ιχνοστοιχείων Φυτοοιστρογόνα: πρόκειται για ουσίες που περιέχονται στα φυτικά τρόφιμα (όπως ο λιναρόσπορος) και έχουν μια ήπια δράση όμοια με αυτή των οιστρογόνων που παράγει ο οργανισμός μας. Μελέτες έχουν δείξει ότι ο λιναρόσπορος μειώνει τον κίνδυνο θρόμβων αίματος, εγκεφαλικού επεισοδίου και καρδιακών αρρυθμιών. Μπορεί επίσης να μειώσει την ολική και LDL (κακή) χοληστερόλη και τα τριγλυκερίδια, ακόμη και την αρτηριακή πίεση του αίματος. Φυτοστερόλες: είναι φυτικές στερόλες που η χημική τους σύσταση μοιάζει με την χοληστερόλη και φαίνεται να μειώνουν την χοληστερόλη του αίματος. Όλοι οι ξηροί καρποί και οι φύτρες περιλαμβανομένων των φύτρων σιταριού περιέχουν φυτοστερόλες. Καροτενοειδή: είναι προστατευτικές αντιοξειδωτικές ουσίες που περιέχονται σε πολλά φρούτα και λαχανικά. Η α-καροτένη, η β-καροτένη, η λουτεΐνη και η λυκοπένη ανήκουν σ� αυτή την κατηγορία. Φυτοφαινόλες: μια άλλη ομάδα αντιοξειδωτικών ουσιών που προστατεύουν τα αιμοφόρα αγγεία, μειώνουν την πίεση του αίματος, την LDL χοληστερόλη. Φλαβονοειδή (πολυφαινόλες): περιλαμβάνονται οι κατεχίνες, οι φλαβονόνες, οι ισοφλαβόνες, η ρεσερβατόλη και ανθοκυανίνες. Μη-φλαβονοειδή (πολυφαινόλες): περιλαμβάνεται το κηκιδικό οξύ και όλοι οι τύποι των μούρων. Ω-3 λιπαρά οξέα και α-λινολεϊκά λιπαρά οξέα: βοηθούν στην ενίσχυση του ανοσοποιητικού συστήματος, μειώνουν τους θρόμβους αίματος και προστατεύουν από τα εμφράγματα. Επίσης αυξάνουν την HDL χοληστερόλη, μειώνουν τα τριγλυκερίδια, προστατεύουν τις αρτηρίες από την συσσώρευση πλάκας, μειώνουν την αρτηριακή πίεση του αίματος και έχουν αντι-φλεγμονώδεις ιδιότητες. Σύμπλεγμα βιταμίνης Β: προστατεύει από τους θρόμβους αίματος και την αρτηριοσκλήρυνση, ενώ συντελεί στην αύξηση της HDL χοληστερόλης. Βιταμίνη C και Ε: αντιοξειδωτικές βιταμίνες που προστατεύουν τα κύτταρα από την βλάβη που προκαλούν οι ελεύθερες ρίζες, μειώνουν την αρτηριακή πίεση και τα επίπεδα της χοληστερόλης. Διατροφή για την καρδιά σας και μόνο! Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, πάνω από το 80% των θανάτων σε χώρες με χαμηλό και μεσαίο εισόδημα οφείλονται σε καρδιαγγειακά νοσήματα (ΚΝ). Η διακοπή του καπνίσματος, η σωστή διατροφή και η άσκηση είναι σημεία-κλειδιά τόσο για την πρόληψη όσο και για την αντιμετώπιση των ΚΝ. Καρδιακές ασπίδες πορτοκαλάδα και ξίδι    ΚΟΡΥΦΗ

17 τροφές που βοηθούν την καρδιά Κλεοπάτρα Ζουμπουρλή μορ Βιολόγος 1.ΦΡΕΣΚΑ ΒΟΤΑΝΑ Τα φρέσκα βότανα προσφέρουν γεύση και άρωμα στο φαγητό μας και με τη χρήση τους μπορούμε να αντικαταστήσουμε μέρος του αλατιού και του λίπους που θα χρησιμοποιούσαμε κατά το μαγείρεμα. Το δενδρολίβανο, το φασκόμηλο, το θυμάρι και η ρίγανη περιέχουν πολύτιμα για την υγεία της καρδιάς αντιοξειδωτικά. Δεντρολίβανο το εξαιρετικό Φασκόμηλο το εξαγνιστικό 2.ΜΑΥΡΑ ΦΑΣΟΛΙΑ Τα μαύρα φασόλια είναι πλούσια σε ευεργετικά συστατικά όπως φολικό οξύ, αντιοξειδωτικά, μαγνήσιο το οποίο βοηθά στη μείωση της αρτηριακής πίεσης και ίνες που βοηθούν στη ρύθμιση της χοληστερίνης και των επιπέδων σακχάρου στο αίμα. TIP: τα κονσερβοποιημένα μαύρα φασόλια μπορούν να προσφέρουν νοστιμιά σε σούπες και σαλάτες. Ξεπλύνετε με νερό για να απομακρυνθεί το επιπλέον αλάτι. 3.ΚΟΚΚΙΝΟ ΚΡΑΣΙ ΚΑΙ ΡΕΣΒΕΡΑΤΡΟΛΗ Εάν πίνετε αλκοόλ, λίγο κόκκινο κρασί αποτελεί μία υγιεινή επιλογή για την καρδιά σας. Η ρεσβερατρόλη και οι κατεχίνες που περιέχει είναι δύο σημαντικές αντιοξειδωτικές ουσίες που μπορούν να προστατεύσουν τα τοιχώματα των αρτηριών ενώ το κόκκινο κρασί βοηθά επίσης στη αύξηση της καλής χοληστερόλης HDL. TIP: μην υπερβαίνεται το ένα ποτήρι την ημέρα οι γυναίκες και τα ένα-δύο ποτήρια οι άνδρες και βέβαια συμβουλευτείτε το γιατρό σας για την τακτική κατανάλωση κόκκινου κρασιού. Το αλκοόλ επίσης μπορεί να προκαλέσει πρόβλημα σε άτομα που παίρνουν ασπιρίνη και άλλες φαρμακευτικές αγωγές. Επίσης παν μέτρον άριστον καθώς η υπερβολική κατανάλωση μπορεί αντίστροφα να βλάψει την καρδιά. 4.ΣΟΛΟΜΟΣ Ο σολομός είναι πλούσιος σε ωμέγα-3 και αποτελεί μία κορυφαία τροφή για την υγεία της καρδιάς. Τα ωμέγα-3 μειώνουν τον κίνδυνο εμφάνισης αρρυθμιών οι οποίες μπορούν να προκαλέσουν αιφνίδιο καρδιακό θάνατο. Ο σολομός επίσης μειώνει τα επίπεδα των τριγλυκεριδίων και τη φλεγμονή. TIP: μαγειρέψτε τον στη λαδόκολλα μαζί με βότανα και λαχανικά για ένα νόστιμο και υγιεινό γεύμα Οι πλουσιότερες τροφές σε περιεκτικότητα ω 3 5.ΤΟΝΟΣ Ο τόνος είναι επίσης μία καλή πηγή ωμέγα-3 και κοστίζει λιγότερο από τον σολομό. Ο λευκός τόνος περιέχει περισσότερα ωμέγα-3 από άλλες ποικιλίες. TIP: Για ένα νόστιμο και υγιεινό γεύμα ψήστε φιλέτο τόνου και αρωματίστε τον με άνηθο και λεμόνι. Εάν καταναλώνετε τόνο σε κονσέρβα, προτιμήστε τον κονσερβοποιημένο σε νερό και όχι σε λάδι. 6.ΕΞΤΡΑ ΠΑΡΘΕΝΟ ΕΛΑΙΟΛΑΔΟ Το λάδι αυτό το οποίο προέρχεται από το πρώτο πάτημα της ελιάς είναι εξαιρετικά πλούσιο σε πολυφαινόλες και μονοακόρεστα λίπη. Όταν το ελαιόλαδο αντικαθιστά το κορεσμένο λίπος όπως το βούτυρο, βοηθά στη μείωση της χοληστερίνης ενώ οι πολυφαινόλες προστατεύουν τα αιμοφόρα αγγεία. 7.ΚΑΡΥΔΙΑ Μία μικρή χούφτα καρύδια την ημέρα μπορεί να μειώσει την χοληστερίνη και τον κίνδυνο εμφάνισης φλεγμονής στις αρτηρίες της καρδιάς. Τα καρύδια είναι πλούσια σε ωμέγα-3, μονοακόρεστα λιπαρά και ίνες. Ακόμα πιο ωφέλιμα αποδεικνύονται τα καρύδια όταν αντικαθιστούμε με αυτά άλλα πρόχειρα σνακ όπως είναι τα πατατάκια και τα μπισκότα, καθώς ο οργανισμός μας δέχεται περισσότερα θρεπτικά συστατικά και λιγότερες θερμίδες. TIP: μία χούφτα καρύδια έχει περίπου 300 θερμίδες. Μπορείτε να τα προσθέσετε σε μία δροσερή σαλάτα απογειώνοντας έτσι και τη γεύση της. 8.ΑΜΥΓΔΑΛΑ Τα αμύγδαλα ταιριάζουν πολύ με λαχανικά, ψάρι, κοτόπουλο και γλυκά. Είναι πλούσια σε Βιταμίνη Ε, φυτικές στερόλες, ίνες και ευεργετικά για την καρδιά λιπαρά. Τα αμύγδαλα ίσως βοηθήσουν στη μείωση της LDLχοληστερόλης και του κινδύνου ανάπτυξης διαβήτη. Αμύγδαλο, το αντιβιοτικό 9.ΓΛΥΚΟΠΑΤΑΤΕΣ Οι γλυκοπατάτες είναι μία πιο υγιεινή επιλογή από τις κανονικές πατάτες για τους ανθρώπους που ανησυχούν για τον διαβήτη. Διαθέτουν χαμηλότερο γλυκαιμικό φορτίο ενώ είναι πλούσιες σε ίνες, Βιταμίνη Α και λυκοπένιο, βοηθώντας την υγεία της καρδιάς. TIP: ενισχύστε τη γλυκιά τους γεύση προσθέτοντας κανέλα και χυμό γλυκολέμονου. 10.ΠΟΡΤΟΚΑΛΙΑ Ένα από τα πιο αγαπημένα χειμωνιάτικα φρούτα, το πορτοκάλι είναι πλούσιο σε πηκτίνη η οποία βοηθά στη μείωση της χοληστερίνης, και σε κάλιο που βοηθά στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης. Μία μικρή έρευνα έδειξε ότι ο χυμός πορτοκαλιού πιθανόν βοηθά τη λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων και μειώνει την αρτηριακή πίεση μέσω του αντιοξειδωτικού εσπεριδίνη. TIP: ένα μέτριο πορτοκάλι έχει περίπου 62 θερμίδες και 3γρ ινών. 11.ΣΕΣΚΟΥΛΑ Τα σέσκουλα είναι πλούσια σε κάλιο και μαγνήσιο, δύο μέταλλα που βοηθούν στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης. Επιπλέον περιέχουν ίνες, Βιταμίνη Α και τα αντιοξειδωτικάλουτεΐνη και ζεαξανθίνη, τα οποία βοηθούν γενικότερα την υγεία της καρδιάς. TIP: Μπορείτε να τα σοτάρετε με ελαιόλαδο και σκόρδο και να τα σερβίρετε ως συνοδευτικό σε κόκκινο κρέας ή ψάρι. Επίσης τα σέσκουλα προσφέρουν μία ιδιαίτερη νοστιμιά αν προστεθούν σε χορτόπιτες. 12.ΚΑΡΟΤΑ Οι τελευταίες έρευνες δείχνουν ότι τα καρότα ίσως βοηθούν στη ρύθμιση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα και στη μείωση του κινδύνου ανάπτυξης διαβήτη. Είναι επίσης ένα από τα κορυφαία τρόφιμα στη μάχη κατά της χοληστερίνης χάρις στις άφθονες διαλυτές ίνες που περιέχουν. Όταν το καρότο θεραπεύει 13.ΓΙΑΟΥΡΤΙ ΜΕ ΧΑΜΗΛΑ ΛΙΠΑΡΑ Το γιαούρτι είναι γνωστό για την ευεργετική του επίδραση στα οστά όμως φαίνεται ότι ρυθμίζει επίσης την αρτηριακή πίεση. Το γάλα είναι πλούσιο σε ασβέστιο και κάλιο και το γιαούρτι περιέχει τη διπλάσια ποσότητα. Προτιμήστε προϊόντα με χαμηλά λιπαρά ώστε να λάβετε τα οφέλη του χωρίς να επιβαρυνθείτε με επιπλέον λίπος. 14.ΚΑΦΕΣ Ο καφές και το τσάι είναι πιθανόν ωφέλιμα για την καρδιά βοηθώντας στην προστασία από τον διαβήτη τύπου ΙΙ. Έρευνες δείχνουν ότι τα άτομα που πίνουν 3-4 φλιτζάνια καφέ την ημέρα, ίσως μειώνουν τον κίνδυνο κατά 25%, με τον καφέ χωρίς καφεΐνη να είναι αντίστοιχα ωφέλιμος. Ωστόσο συνιστάται προσοχή σε άτομα που έχουν ήδη διαβήτη ή υπέρταση καθώς η καφεΐνη μπορεί να περιπλέξει αυτές τις καταστάσεις. 15.ΚΟΚΚΙΝΟ ΠΙΠΕΡΙ ΚΑΓΙΕΝ Η προσθήκη καυτερού πιπεριού στο φαγητό πιθανόν βοηθά στη σταθεροποίηση των επιπέδων σακχάρου στο αίμα μετά το φαγητό. Μία μικρή έρευνα στην Αυστραλία έδειξε ότι η προσθήκη καυτερού πιπεριού σε χάμπουργκερ έδωσε χαμηλότερα επίπεδα ινσουλίνης σε υπέρβαρους εθελοντές. TIP: Με την προσθήκη καυτερού πιπεριού στα φαγητά σας μπορείτε να προσφέρετε νοστιμιά και δεν χρειάζεται να χρησιμοποιήσετε μεγάλη ποσότητα αλατιού. Πιπέρι Καγιέν, το ισχυρότερο φάρμακο κατά του έλκους του στομάχου του καρκίνου και της καρδιοπάθειας  16.ΘΑΛΑΣΣΙΝΟ ΑΛΑΤΙ Το θαλασσινό αλάτι ίσως είναι μία πιο υγιεινή επιλογή για τους ανθρώπους με υψηλή αρτηριακή πίεση. Στα αμαγείρευτα φαγητά οι μεγάλοι κρύσταλλοι του θαλασσινού αλατιού προσφέρουν περισσότερη γεύση βοηθώντας έτσι να περιοριστεί η ποσότητα που θα χρησιμοποιήσετε. Όπως και να έχει όμως, πάντα χρειάζεται προσοχή καθώς ένα κουταλάκι του γλυκού θαλασσινό αλάτι περιέχει 1.120-2.000 mg νάτριου ενώ το ημερήσιο όριο για τους περισσότερους ανθρώπους είναι 1.500 mg. Και βέβαια με το μαγείρεμα το γευστικό πλεονέκτημα του θαλασσινού αλατιού χάνεται. Το αλάτι σαν μέσο θεραπείας ασθενειών 17.ΚΕΡΑΣΙΑ Τα κεράσια είναι πλούσια σε ανθοκυανίνες, αντιοξειδωτικές ουσίες που πιθανόν προστατεύουν τα αιμοφόρα αγγεία. Όλα τα είδη κερασιών προσφέρουν οφέλη στην καρδιά, τα μεγάλα κόκκινα κεράσια, τα βύσσινα καθώς και τα αποξηραμένα κεράσια και ο χυμός κεράσι. TIP: προσθέστε αποξηραμένα κεράσια στα δημητριακά σας και στις σαλάτες για να απογειώσετε την γεύση και να επωφεληθείτε από την ευεργετική τους δράση. Ένα από τα πιο ισχυρά αντιφλεγμονώδη της φύσης 10 τροφές που καθαρίζουν τις αρτηρίες σας Οι φραγμένες αρτηρίες είναι ένας από τους κυριότερους κινδύνους για την εκδήλωση καρδιαγγειακής νόσου. Οι υγιείς αρτηρίες είναι εύκαμπτες, ισχυρές, ελαστικές και καθαρές από οποιεσδήποτε αποθέσεις και το αίμα ρέει ανάμεσά τους εύκολα. Ωστόσο με την ηλικία σχηματίζονται στα εσωτερικά τοιχώματά τους, αποθέσεις λιπαρών ουσιών, χοληστερόλης, κυτταρικών αποβλήτων και ασβεστίου, που μειώνει την τη ροή του αίματος ή, σε ορισμένες περιπτώσεις, την εμποδίζει εντελώς. Δείτε ποιες είναι οι 10 «μαγικές» τροφές, που καθαρίζουν τις αρτηρίες μας: Σκόρδο Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύεται στο περιοδικό «Preventive Medicine», το σκόρδο εμποδίζει την αποτιτάνωση στεφανιαίων αρτηριών λόγω της εναπόθεσης ασβεστίου. Επίσης, σύμφωνα με άλλη μελέτη, μειώνει το σχηματισμό αθηρωματικής πλάκας έως και κατά 40%. Σταφύλια και μούρα Τα φλαβονοειδή που περιέχουν έχει αποδειχθεί ότι αποτρέπουν την οξείδωση της LDL χοληστερόλης, που προκαλεί το σχηματισμό της αθηρωματικής πλάκας. Μήλα Περιέχουν πηκτίνη, μια διαλυτή ίνα που μειώνει τη χοληστερόλη, πιθανότατα παρεμβαίνοντας με την εντερική απορρόφηση των χολικών οξέων, η οποία αναγκάζει το συκώτι να χρησιμοποιήσει τη χοληστερόλης στην κυκλοφορία για να δημιουργήσει περισσότερη χολή. Σπανάκι Είναι πλούσιο σε λουτεΐνη, ένα καροτενοειδές το οποίο προλαμβάνει τη συσσώρευση χοληστερόλης από τα τοιχώματα των αρτηριών. Λιπαρά ψάρια Λόγω των Ω-3 λιπαρών οξέων προλαμβάνουν τη δημιουργία θρόμβων και την οξείδωση της χοληστερόλης, ενώ μπλοκάρουν τη συσσώρευση λιπαρών αποθέσεων στις αρτηρίες. Ελαιόλαδο Σύμφωνα με μελέτη τα μόρια της κακής χοληστερόλης, όταν αναμιγνύονται με μονοακόρεστα λίπη που βρίσκονται στο ελαιόλαδο, οξειδώνονται δυσκολότερα, με αποτέλεσμα να μην προσκολλώνται στα τοιχώματα των αρτηριών, δημιουργώντας πλάκα. Ντομάτες Είναι πλούσιες στην αντιοξειδωτική ουσία «λυκοπένιο», που συμβάλει στην πρόληψη σκλήρυνσης των αρτηριών ή αθηροσκλήρωση. Πράσινο τσάι Το πράσινο τσάι περιέχει ισχυρά αντιοξειδωτικά, τα φλαβονοειδή, που μπορούν να βελτιώσουν την υγεία των ευαίσθητων επιθηλιακών κύτταρων των αιμοφόρων αγγείων, βοηθώντας στη μείωση του κινδύνου των καρδιακών παθήσεων. Ρόδια Λόγω της υψηλής περιεκτικότητας σε αντιοξειδωτικά εμποδίζουν τη σκλήρυνση των αρτηριών, μειώνοντας τη βλάβη τους, και αντιστρέφοντας την εξέλιξη αυτού του φαινομένου. ΚΟΡΥΦΗ

Μενού για την καρδιά Πώς οι βιταμίνες σώζουν καρδιές Ω-3 για γερή καρδιά και όχι μόνο Η σόγια, φυσική ασπίδα έναντι της παχυσαρκίας και της κακής χοληστερίνης Μήλο - «ασπίδα» για τη γυναικεία καρδιά

Καταναλώστε τροφές που δρουν ως σύμμαχοι της καρδιάς Βάλτε στη διατροφή σας αφρόψαρα, κοτόπουλο και γλυκά του κουταλιού Τα καρδιακά προβλήματα συνοδεύονται τις περισσότερες φορές από διατροφικά άγχη. Το καθημερινό πιάτο φορτώνεται με ερωτηματικά για το «τι είναι καλό» και «τι όχι», «τι δεν έχει λιπαρά», «πώς θα περιορίσω τη χοληστερίνη». Και επειδή τα απαγορευμένα πιάτα είναι λίγο - πολύ γνωστά, το ενδιαφέρον μετατοπίζεται στις τροφές που δρουν ως σύμμαχοι της καρδιάς - εύκολα πιάτα που θα ορθώσουν ασπίδα προστασίας στα καρδιαγγειακά προβλήματα. Το πρωινό Τα κλασικά δημητριακά είναι μία καλή λύση, οι νιφάδες βρώμης που δεν περιέχουν ούτε λιπαρά, ούτε ζάχαρη, είναι η καλύτερη. Αποτελούν σημαντική πηγή βιταμινών, μετάλλων, αλλά και φυτικών ινών, που μειώνουν τη χοληστερίνη και περιορίζουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων. Συνδυάστε τις με γάλα με χαμηλά λιπαρά και, αν θέλετε, προσθέστε μέλι ή σταφίδες.   Αφρόψαρα για το μεσημέρι Τα αφρόψαρα, όπως ο γαύρος, η σαρδέλα, η μαρίδα θεωρούνται από τις καλύτερες πηγές ω-3 πολυακόρεστων λιπαρών οξέων_ τα οποία περιορίζουν τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιαγγειακών νοσημάτων. Δεν αυξάνουν τη χοληστερίνη, ενώ παράλληλα βοηθούν στη μείωση των τριγλυκεριδίων στο αίμα. Μαγειρεύοντας το ψάρι στο ταψί με ελαιόλαδο (πλούσια πηγή μονοακόρεστων λιπαρών οξέων και βιταμίνης Ε), ντομάτα (λυκοπένιο), σκόρδο (αλισίνη) και μαϊντανό (βιταμίνη C), εμπλουτίζετε το πιάτο σας με πολύτιμα αντιοξειδωτικά που προστατεύουν τα αγγεία και την καρδιά. Αν δεν αγαπάτε τα ψάρια, προτιμήστε κοτόπουλο : ως λευκό κρέας περιέχει πολύ λιγότερο κορεσμένο λίπος από το κόκκινο, ιδιαίτερα όταν αφαιρείτε την πέτσα. Προσλαμβάνετε πρωτεΐνες, που είναι απαραίτητες για την καλή λειτουργία του οργανισμού σας, και μικρή ποσότητα λίπους, με αποτέλεσμα να μην επηρεάζεται αρνητικά η χοληστερίνη σας και, κατά συνέπεια, να περιορίζεται ο κίνδυνος ανάπτυξης στεφανιαίας νόσου.   Για ένα ενδιαφέρον, μεσημεριανό πιάτο, μπορείτε να προσθέσετε πιπεριές όλων των χρωμάτων. Περιέχουν αντιοξειδωτικά, όπως βιταμίνες Α, C και το καρετονοειδές β-καροτένιο. Οι κόκκινες πιπεριές περιέχουν περισσότερο β-καροτένιο από όλα τα είδη. Ισχυρή αντιοξειδωτική δράση διαθέτει το ελαιόλαδο, ενώ αντίστοιχες ιδιότητες έχει το κρεμμύδι, καθώς είναι πλούσιο σε φλαβονοειδή. Αν συνοδεύσετε το κοτόπουλο με άγριο ρύζι αντί για λευκό, θα εφοδιάσετε τον οργανισμό σας με περισσότερες φυτικές ίνες και βιταμίνες του συμπλέγματος Β.   Τα λαδερά Το σπανακόρυζο, όπως και το λαχανόρυζο, είναι ένας από τους καλύτερους τρόπους για να προσθέσετε στο διαιτολόγιό σας τα λαχανικά. Το σπανάκι, καθώς και τα περισσότερα σκούρα φυλλώδη λαχανικά περιέχουν πολλά αντιοξειδωτικά στοιχεία, τα κυριότερα από τα οποία είναι οι βιταμίνες Α και C, αλλά και ιχνοστοιχεία (μαγγάνιο) που προστατεύουν την καρδιά και τα αγγεία. Επιπλέον, το σπανάκι είναι πηγή φυλλικού οξέος (βοηθά τις μεταβολικές λειτουργίες του οργανισμού) και σιδήρου (συμμετέχει στην παραγωγή της αιμοσφαιρίνης, στο σχηματισμό των ερυθρών αιμοσφαιρίων και στη μεταφορά του οξυγόνου στους ιστούς). Αν προσθέσετε στο πιάτο σας λεμόνι, που είναι πλούσιο σε βιταμίνη C, ο οργανισμός σας θα αφομοιώσει καλύτερα τα τελευταία δύο θρεπτικά συστατικά.   Για τους λάτρεις των ζυμαρικών Μακαρόνια με σάλτσα ντομάτας και σκόρδο : μία εύκολη λύση, όταν δεν ξέρετε τι να μαγειρέψετε. Το λυκοπένιο που περιέχει η μαγειρεμένη ντομάτα ή η συμπυκνωμένη σάλτσα είναι 2,5 φορές περισσότερο απορροφήσιμο από αυτό της ωμής ντομάτας. Αν προσθέσετε σκόρδο στη σάλτσα, θα ωφεληθείτε από τις ισχυρές αντιοξειδωτικές του ιδιότητες, καθώς περιέχει περίπου 200 ενεργά συστατικά που μειώνουν τα επίπεδα της «κακής» χοληστερίνης και περιορίζουν τον κίνδυνο καρδιαγγειακών επεισοδίων.   Τα σωτήρια λαχανικά Λάχανο, καρότο, μαρούλι, μπρόκολο και κουνουπίδι, είναι όλα τους πλούσια σε αντιοξειδωτικά και φυτικές ίνες, ενώ παράλληλα φτωχά σε θερμίδες. Όταν τα καταναλώνετε σε μεγάλες ποσότητες, εφοδιάζετε τον οργανισμό σας με αντιοξειδωτικά που βοηθούν στη ρύθμιση της χοληστερίνης και περιορίζουν τον κίνδυνο εκδήλωσης καρδιοπαθειών. Είναι προτιμότερη, μάλιστα, μια χειμωνιάτικη σαλάτα με ποικιλία ωμών λαχανικών, καθώς με το βράσιμο καταστρέφεται μεγάλο μέρος των θρεπτικών συστατικών που περιέχουν. Για να ενισχύσετε τις καρδιοπροστατευτικές ιδιότητες της σαλάτας, προσθέστε μια σάλτσα βινεγκρέτ με ελαιόλαδο και λεμόνι.   Σάντουιτς στο γραφείο Καθώς τα μπέικον και τα λουκάνικα δεν ενδείκνυνται, προτιμήστε μανιτάρια, για να φτιάξετε ένα πρόχειρο γεύμα. Περιέχουν άφθονα μεταλλικά άλατα και ιχνοστοιχεία, που είναι απαραίτητα για τη σωστή λειτουργία της καρδιάς, ενώ είναι φτωχά σε νάτριο, οπότε μπορούν να καταναλώνονται άφοβα και από όσους έχουν υπέρταση. Αν σοτάρετε τα μανιτάρια με λίγο ελαιόλαδο, εκτός από πιο νόστιμα, θα γίνουν και πιο θρεπτικά, καθώς τα μονοακόρεστα λιπαρά οξέα του ελαιόλαδου «αγαπούν» την καρδιά. Αν, μάλιστα, χρησιμοποιήσετε ψωμάκι ολικής άλεσης και προσθέσετε φρέσκα λαχανικά, όπως ντομάτα, κρεμμύδι, μαρούλι, αυξάνετε σημαντικά την περιεκτικότητα του σάντουιτς σε φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά. Πάρτε μαζί σας, στο γραφείο, φρούτα. Ακούγεται κοινότοπο, αλλά τα φρούτα λειτουργούν ως πολύτιμα εφόδια στον πόλεμο ενάντια στα καρδιαγγειακά προβλήματα. Φτιάξτε φρουτοσαλάτα εποχής με μήλο, πορτοκάλι, αχλάδι και ρόδι. Θα συνδυάσετε διαφορετικές γεύσεις και ο οργανισμός σας θα προσλάβει ποικιλία θρεπτικών συστατικών, όπως πολύτιμες βιταμίνες Α, C και Ε, γνωστές για την αντιοξειδωτική τους δράση, φυτικές ίνες και ιχνοστοιχεία.   Ώρα για επιδόρπιο Επιλέξετε γλυκά του κουταλιού : δεν περιέχουν καθόλου λίπος, και παράλληλα διατηρούν κάποιες από τις ωφέλιμες ιδιότητες του φρούτου.  Ο χαλβάς από σιμιγδάλι είναι, επίσης, από τις πιο υγιεινές γλυκές επιλογές, καθώς το μοναδικό λίπος που περιέχει είναι το ελαιόλαδο. Αποφεύγετε να καβουρντίζετε το σιμιγδάλι πολλή ώρα με το ελαιόλαδο, καταστρέφονται τα θρεπτικά συστατικά του τελευταίου. ΚΟΡΥΦΗ

Πες μου πώς τρως να σου πω πώς είσαι  Θεοδώρα Τσώλη  Ηρθε η στιγμή να μάθουμε το πώς και ποια ώρα πρέπει να τρώμε για να κρατήσουμε την καρδιά μας υγιή και να αποφύγουμε το... εγκεφαλικό! Μέχρι τώρα λέγαμε «Πες μου τι τρως να σου πω πώς είσαι» (για την ακρίβεια, πώς είναι η καρδιά και ο εγκέφαλός σου, αλλά και πώς θα είναι στο μέλλον – αν συνεχίσουν να υπάρχουν και δεν καταστραφούν εξαιτίας της διατροφής σου). Η ρήση αυτή αποτελεί πλέον μόνιμη επωδό των ειδικών που προσπαθούν να σώσουν τον σύγχρονο πληθυσμό από τη μάστιγα της δημόσιας υγείας, η οποία δεν είναι άλλη από τα καρδιαγγειακά νοσήματα αλλά και από τα εμφράγματα και τα εγκεφαλικά που αυτά συνεπάγονται. Μια νέα ελληνική μελέτη όμως, η οποία παρουσιάζεται σήμερα από «Το Βήμα», «γεννά» ένα νέο σλόγκαν στο πεδίο της καρδιαγγειακής υγείας, το οποίο συνοψίζεται ουσιαστικώς στην εξής φράση: «Πες μου πώς τρως να σου πω πώς είσαι». Η νέα μελέτη Η μελέτη αυτή, η οποία είναι η πρώτη που διερευνά, μεταξύ άλλων, τις διατροφικές συμπεριφορές, το «savoir manger» με άλλα λόγια, σε μεσογειακούς πληθυσμούς – και μια από τις λίγες που έχουν ως σήμερα ασχοληθεί παγκοσμίως με το συγκεκριμένο, άκρως σημαντικό όπως αποδεικνύεται, για την καρδιαγγειακή υγεία ζήτημα – μόλις δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό «Νutrition, Metabolism & Cardiovascular Diseases» (βασικοί συντελεστές, ο αναπληρωτής καθηγητής Επιδημιολογίας της Διατροφής του Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας - Διατροφής του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου και επιστημονικός υπεύθυνος της μελέτης κ. Δημοσθένης Παναγιωτάκος, ο καθηγητής Καρδιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κ. Ιωάννης Γουδέβενος, ο επίκουρος καθηγητής Παθολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κ. Χαράλαμπος Μηλιώνης, οι διευθυντές γιατροί Βασίλης Νικολάου στο νοσοκομείο «Ερυθρός Σταυρός» και Κώστας Βέμμος στο νοσοκομείο «Αλεξάνδρα», η επίκουρη καθηγήτρια Διατροφικής Συμπεριφοράς του Τμήματος Επιστήμης Διαιτολογίας - Διατροφής του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου κυρία Μαρία Γιαννακούλια, καθώς και η διαιτολόγος-διατροφολόγος και υποψήφια διδάκτωρ της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων κ. Χριστίνα-Μαρία Καστορίνη). Τα συμπεράσματα της συγκεκριμένης εργασίας είναι άκρως ενδιαφέροντα, αφού δείχνουν ότι πρέπει να είμαστε προσεκτικοί όχι μόνο ως προς το τι βάζουμε στο πιάτο μας αλλά και ως προς το πότε το γεμίζουμε και υπό ποιες (ψυχολογικές) συνθήκες. Προκειμένου να καταλήξουν στα συμπεράσματά τους οι ειδικοί μελέτησαν συνολικά 1.000 άτομα – 250 εξ αυτών είχαν εκδηλώσει για πρώτη φορά οξύ στεφανιαίο επεισόδιο (έμφραγμα του μυοκαρδίου, ασταθής στηθάγχη), 250 ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο, ενώ οι υπόλοιποι 500 εθελοντές δεν εμφάνιζαν καρδιαγγειακά συμπτώματα και χρησιμοποιήθηκαν ως πληθυσμός αναφοράς. Οι ασθενείς συνελέγησαν από νοσοκομεία της Αθήνας (Καρδιολογική Κλινική του νοσοκομείου «Ερυθρός Σταυρός» και Μονάδα Οξέων Αγγειακών Εγκεφαλικών Επεισοδίων, Θεραπευτική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών στο νοσοκομείο «Αλεξάνδρα»), καθώς και από το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο των Ιωαννίνων, και ο μέσος όρος ηλικίας τους ήταν τα 60 έτη σε ό,τι αφορούσε τα οξέα στεφανιαία επεισόδια και τα 77 έτη σε ό,τι αφορούσε τα ισχαιμικά εγκεφαλικά. Στη μελέτη, που χρηματοδοτήθηκε από την Ελληνική Καρδιολογική Εταιρεία, εκτός από τις διατροφικές συμπεριφορές αποτιμήθηκαν και οι διατροφικές συνήθειες, ενώ παράλληλα κατεγράφησαν κοινωνικο-δημογραφικά, κλινικά, ψυχολογικά και άλλα χαρακτηριστικά του τρόπου ζωής με βάση ειδικό, αναλυτικό ερωτηματολόγιο. Οι «νότιες» διατροφικές συμπεριφορές Οπως εξηγεί στο «Βήμα» ο επιστημονικός υπεύθυνος της μελέτης κ. Παναγιωτάκος, είναι πολύ σημαντικό ότι διερευνάται τώρα το μεσογειακό μοτίβο διατροφικών συμπεριφορών το οποίο διαφέρει από αυτό της Βόρειας Ευρώπης. «Οι πληθυσμοί της Βόρειας και Δυτικής Ευρώπης ακολουθούν ένα μοτίβο διατροφικών συμπεριφορών που περιλαμβάνει συνήθως πλούσιο πρωινό, ελαφρύ μεσημεριανό γύρω στις 12, βραδινό γύρω στις 6-7 και ύπνο γύρω στις 10 με 11. Στη Νότια Ευρώπη ωστόσο το μοτίβο διατροφικών συμπεριφορών είναι πολύ διαφορετικό, ενώ παράλληλα έχει απομακρυνθεί από τις “πατροπαράδοτες” επιταγές της μεσογειακής διατροφής. Περιλαμβάνει συνήθως φτωχό πρωινό, το δεκατιανό απουσιάζει, ενώ περιλαμβάνει επίσης ένα μεγάλο μεσημεριανό γεύμα – ιδιαίτερα για τους συμμετέχοντες στη μελέτη, που ήταν σχετικώς μεγάλοι σε ηλικία και στην πλειονότητά τους δεν ακολουθούσαν κατά τον εργασιακό βίο τους τα ωράρια των πολυεθνικών αλλά επέστρεφαν στο σπίτι το μεσημέρι. Και βέβαια να μην ξεχνούμε το ίδιον των Ελλήνων, που είναι η κατανάλωση του τελευταίου γεύματος αργά το βράδυ, ακόμη και στις 10 ή στις 11 τη νύχτα. Αυτές οι διατροφικές συμπεριφορές ήταν σημαντικό να διερευνηθούν σε ό,τι αφορά την επίδρασή τους στο καρδιαγγειακό σύστημα». Οσο νωρίτερα τόσο καλύτερα Ιδού λοιπόν τα αποτελέσματα – σας τα προσφέρουμε στο… πιάτο και ελπίζουμε να μη σας πέσουν βαριά: κατ’ αρχάς, ακόμη και όταν ελήφθησαν υπόψη άλλοι παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν το καρδιαγγειακό σύστημα, όπως το βάρος ή το κάπνισμα, προέκυψε ότι το «όσο νωρίτερα (σ.σ.: καταναλώνεται το βραδινό) τόσο καλύτερα» ισχύει και με το παραπάνω ως ανεξάρτητος παράγοντας σε ό,τι αφορά τον κίνδυνο εγκεφαλικού. Συγκεκριμένα, οι ερευνητές είδαν ότι για κάθε 20λεπτη αύξηση της χρονικής απόστασης μεταξύ του βραδινού γεύματος και του νυχτερινού ύπνου παρατηρήθηκε 10% μικρότερη πιθανότητα εμφάνισης εγκεφαλικού επεισοδίου, ανεξαρτήτως τού πόσο υγιεινές ήταν οι τροφές που καταναλώνονταν. Οπως σημειώνει στη μελέτη η κύρια ερευνήτρια κυρία Καστορίνη, «αυτό πιθανώς να οφείλεται στη μεταβολή της αιμοδυναμικής κατάστασης του σώματος κατά τη διάρκεια της πέψης, καθώς η αιματική ροή στον γαστρεντερικό σωλήνα αυξάνεται, επηρεάζοντας τον καρδιακό ρυθμό, τα επίπεδα αρτηριακής πίεσης και την καρδιακή παροχή». Πρέπει να σημειωθεί ωστόσο ότι δεν προέκυψε τόσο σημαντική σύνδεση μεταξύ της ώρας του βραδινού γεύματος και του οξέος στεφανιαίου συνδρόμου, αν και η τάση ήταν παρόμοια. «Για ποιον λόγο;» ρωτήσαμε τον κ. Παναγιωτάκο. Εκείνος απάντησε πως, παρ’ ότι η απάντηση στο ερώτημα πρέπει να δοθεί μέσα από νέες, εξειδικευμένες μελέτες, «πιθανώς οι αιμοδυναμικές αλλαγές που συμβαίνουν να επηρεάζουν περισσότερο τα εγκεφαλικά αγγεία αλλά να μην είναι ικανές να “πυροδοτήσουν” έμφραγμα». Φάτε με... την ησυχία σας! Ενας άλλος παράγοντας που φάνηκε να επηρεάζει αρνητικά το καρδιαγγειακό σύστημα ήταν – τι άλλο; – το κύριο χαρακτηριστικό της εποχής μας, το στρες. Οι διατροφικές συμπεριφορές που μαρτυρούν στρες αποδείχθηκε ότι κοστίζουν ακριβά στην καρδιά αλλά και στον εγκέφαλο. Οπως εξηγεί ο επιστημονικός υπεύθυνος της μελέτης, «η ταχυφαγία, το να τρώμε δηλαδή… στο πόδι μέσα σε 15-20 λεπτά, η οποία έχει καταργήσει τα μεγάλα, χαλαρά, οικογενειακά γεύματα, στρεσάρει το καρδιαγγειακό σύστημα. Το ίδιο φάνηκε να ισχύει και για άλλες στρεσογόνες καταστάσεις, όπως το να καταναλώνουμε τροφή ενώ εργαζόμαστε, κάτι που πολλοί κάνουν συχνά, ή να παραλείπουμε κάποιο γεύμα λόγω φόρτου εργασίας. Ολοι αυτοί οι παράγοντες σχετίζονταν μάλιστα περισσότερο με αύξηση του κινδύνου εμφράγματος παρά αγγειακού εγκεφαλικού». Στη μελέτη αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι «το άγχος φαίνεται να δρα επιβαρυντικά στην ανθρώπινη υγεία, όχι μόνο μέσω βιολογικών μηχανισμών αλλά και εμμέσως, μέσω ανθυγιεινών διατροφικών επιλογών και μεταβολών στην όρεξη, αυξάνοντας τον καρδιαγγειακό κίνδυνο». Είναι βέβαια εύλογο το ερώτημα γιατί το στρες… στρεσάρει, όπως προκύπτει από τα στοιχεία, περισσότερο την καρδιά και όχι τόσο τον εγκέφαλο. Η εξήγηση δεν μπορεί να δοθεί αυτή τη στιγμή, επισημαίνει ο κ. Παναγιωτάκος, προσθέτοντας ωστόσο ότι ο μηχανισμός του οξέος στρες έχει συνδεθεί από παλιά με τα στεφανιαία επεισόδια. «Από παλαιότερες μελέτες φάνηκε ότι ακόμη και ένα οξύ στρεσογόνο επεισόδιο, π.χ. ένα διαζύγιο ή μια απώλεια αγαπημένου προσώπου, αυξάνει τον κίνδυνο στεφανιαίου επεισοδίου την επόμενη ημέρα. Πρόκειται για το σύνδρομο “broken heart” – το στρες πράγματι “ραγίζει” την καρδιά». Απενοχοποιήστε την τηλεόραση! Και τώρα ένα εύρημα που μπορεί να φανεί παράδοξο αλλά απενοχοποιεί – τουλάχιστον με βάση τα συγκεκριμένα στοιχεία – ένα κύριο «συστατικό» του σύγχρονου τρόπου ζωής μας. Πρόκειται για το φαγητό μπροστά στην τηλεόραση. Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης, η κατανάλωση τροφής μπροστά στην οθόνη της τηλεόρασης συσχετίστηκε με μικρότερη πιθανότητα εμφάνισης τόσο οξέος στεφανιαίου επεισοδίου όσο και εγκεφαλικού!  Πώς μπορεί να συμβαίνει αυτό; Ο επιστημονικός υπεύθυνος της μελέτης σημειώνει ότι πράγματι πολλές και διαφορετικές μελέτες που έχουν διεξαχθεί ως σήμερα δείχνουν ότι η κατανάλωση τροφής μπροστά στην τηλεόραση οδηγεί σε ανθυγιεινές διατροφικές επιλογές. Ωστόσο, όπως είδαν οι έλληνες ερευνητές, η κατανάλωση ενός κανονικού γεύματος με «συντροφιά» την τηλεόραση δεν φάνηκε να συνδέεται με αυξημένη ενεργειακή πρόσληψη, σε αντίθεση με την κατανάλωση ανθυγιεινών σνακ η οποία πράγματι αύξανε τον καρδιαγγειακό κίνδυνο. Ο κ. Παναγιωτάκος εξηγεί ότι «το γεύμα μπροστά στην τηλεόραση, ανεξαρτήτως ώρας, πιθανότατα λειτουργεί χαλαρωτικά, μειώνει το στρες, ενώ παράλληλα το άτομο τρώει πιο αργά. Παράλληλα, η τηλεθέαση, εκτός του ότι απομακρύνει τα στρεσογόνα ερεθίσματα, πιθανώς λειτουργεί και ως συντροφιά κατά τη διάρκεια του γεύματος, ιδιαίτερα στα άτομα μεγάλης ηλικίας που είναι πιο επιρρεπή στο να εκδηλώσουν έμφραγμα ή εγκεφαλικό επεισόδιο». Πρέπει να υπογραμμιστεί ότι όλοι αυτοί οι παράγοντες φάνηκε σε γενικό πλαίσιο να επηρεάζουν το καρδιαγγειακό σύστημα ανεξάρτητα από τις διατροφικές συνήθειες των εθελοντών, από το αν έτρωγαν δηλαδή υγιεινά ή όχι. Αυτό σε καμία περίπτωση δεν μαρτυρεί ότι πρέπει να ακολουθούμε ανθυγιεινές διατροφικές επιλογές, τονίζει ο καθηγητής. «Πλήθος ερευνητών αλλά και η ομάδα μας έχει αναφέρει επανειλημμένως τη σημασία της υγιεινής διατροφής για τον οργανισμό και συγκεκριμένα για το καρδιαγγειακό σύστημα. Μάλιστα δική μας μελέτη που δημοσιεύθηκε πριν από κάποιους μήνες στο επιστημονικό περιοδικό “Αmerican Heart Journal” έδειξε ότι η μεσογειακή διατροφή, που θεωρείται ως κατ’ εξοχήν υγιεινός τρόπος διατροφής, σώζει όχι μόνο την καρδιά αλλά και τον εγκέφαλο, μειώνοντας τον κίνδυνο εγκεφαλικού. Ηταν μια από τις πρώτες έρευνες παγκοσμίως που έδειξαν τη συγκεκριμένη σύνδεση». Σε κάθε περίπτωση ο κ. Παναγιωτάκος επισημαίνει ότι τα νέα ευρήματα έχουν ιδιαίτερη αξία για την πρόληψη των καρδιαγγειακών επεισοδίων στον πληθυσμό. «Αφορούν συνήθεις διατροφικές συμπεριφορές και όχι μοτίβα που ακολουθεί μόνο μια μειονότητα του πληθυσμού και ανακοινώνονται για πρώτη φορά σχετικά με πληθυσμούς σαν τον δικό μας. Και δεν είναι ακατόρθωτο να αλλάξει κάποιος αυτές τις διατροφικές συμπεριφορές προς όφελος της υγείας του». Ξεκινήστε λοιπόν από αύριο με ένα καινούργιο «μενού»: αφαιρέστε λίγο άγχος, προσθέστε περισσότερο χρόνο για το φαγητό σας και – το σημαντικότερο για να πετύχει η «συνταγή» – μην ξεχάσετε να κοιτάξετε το ρολόι σας προτού καταναλώσετε το τελευταίο γεύμα της ημέρας. Το καρδιαγγειακό σας σύστημα θα σας ευγνωμονεί, γεμάτο «όρεξη» να συνεχίσει να σας υπηρετεί… χορτασμένο από υγεία. ΚΟΡΥΦΗ

14 βότανα που τονώνουν τη λειτουργία της καρδιάς (Τζίνσενγκ Σπάρτο Πεντάνευρο Πεπόνι Μπάμια Κρεμμύδι Κράταιγος Γκι Αχιλλαία Αλχεμίλη Αγκινάρα Αγγελική Αδωνις) Ο σημαντικότερος παράγοντας κινδύνου για έμφραγμα παραμένει το κάπνισμα, με τα επιδημιολογικά στοιχεία να δείχνουν ότι το 96% όσων το έχουν υποστεί σε νεαρή ηλικία είναι καπνιστές Εκτός ελέγχου βρίσκεται η «επιδημία» των καρδιαγγειακών επεισοδίων. Το οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια και η ρήξη του ανευρύσματος αορτής, αποτελούν τα πρώτα αίτια θανάτου στην Ελλάδα. Το κάπνισμα, η κακή διατροφή και η έλλειψη άσκησης αυξάνουν τις παθήσεις της καρδιάς και των στεφανιαίων αγγείων, μειώνοντας παράλληλα τη μέση ηλικία εκδήλωσης των οξέων επεισοδίων. Οι καρδιολόγοι επισημαίνουν ότι πριν από δέκα χρόνια ήταν σπάνιο φαινόμενο να υποστεί οξύ επεισόδιο ένας άνθρωπος κάτω των 35 ετών. Τα καρδιοτονωτικά βότανα μπορεί να προλαμβάνουν σε μερικές περιπτώσεις το έμφραγμα, η χρήση τους όμως απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή, ειδικά από όσους αντιμετωπίζουν καρδιολογικά προβλήματα. Δεν ισχύει το ίδιο σήμερα, καθώς τα καρδιακά και εγκεφαλικά επεισόδια είναι αρκετά συνηθισμένα στις ηλικίες κάτω των 40. Ο σημαντικότερος παράγοντας κινδύνου για έμφραγμα παραμένει το κάπνισμα, με τα επιδημιολογικά στοιχεία να δείχνουν ότι το 96% όσων υπέστησαν έμφραγμα σε νεαρή ηλικία είναι καπνιστές. Με αυτά τα δεδομένα, η πρόληψη των καρδιαγγειακών πρέπει να αποτελεί πρώτη προτεραιότητα για όλους μας. Είναι αναγκαίο -όσο ποτέ- να υιοθετήσουμε πιο υγιεινό μοντέλο διατροφής και να εντάξουμε στην καθημερινότητά μας την άσκηση. Στην πρόληψη -μέσω της διατροφής- μπορούν να συμβάλουν και 14 καρδιοτονωτικά βότανα, των οποίων ο ρόλος είναι γνωστός από την αρχαιότητα. Αρκετά από αυτά, όπως το σκόρδο, η αγκινάρα, το κρεμμύδι, η μπάμια και το πεπόνι, βρίσκονται στην κουζίνα μας (συχνά παραμελημένα). Η χρήση των καρδιοτονωτικών βοτάνων απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή, ειδικά από όσους αντιμετωπίζουν ήδη καρδιολογικό πρόβλημα. Η συμβουλή του γιατρού είναι αναγκαία, καθώς ενδέχεται να υπάρξει το αντίθετο -από το επιθυμητό- αποτέλεσμα σε περιπτώσεις κακής αξιολόγησης. Αγκινάρα Τα συστατικά της μειώνουν τη χοληστερίνη και τα τριγλυκερίδια και θεωρείται γενικά ως καρδιοτονωτική. Η δράση αυτή φαίνεται πως εξασφαλίζεται με αφέψημα από τις ρίζες, το κοτσάνι και τα φύλλα. Αγγελική Η αγκινάρα γενικά θεωρείται καρδιοτονωτική και τα συστατικά της μειώνουν τη χοληστερίνη και τα τριγλυκερίδια. Εχει τονωτικές ιδιότητες, βοηθάει στην κυκλοφορία του αίματος και είναι καρδιοτονωτικό. Χρησιμοποιείται σε έγχυμα ή αφέψημα από ρίζες και σπόρους. Η δοσολογία είναι ένα κουταλάκι για ένα φλιτζάνι βραστό νερό, μία έως δύο φορές την ημέρα, μετά το φαγητό. Η χρήση της δεν πρέπει να ξεπερνά τις δύο εβδομάδες, καθώς μπορεί να αυξήσει την αρτηριακή πίεση και να επιβαρύνει το καρδιαγγειακό. Αδωνις Οι θεραπευτικές του ιδιότητες ήταν γνωστές από την εποχή του Ιπποκράτη. Το κάπνισμα,η κακή διατροφή, η έλλειψη άσκησης αλλά και κληρονομικοί παράγοντες έχουν «κατεβάσει» την ηλικία εκδήλωσης οξέων καρδιακών επεισοδίων, ένα «φαινόμενο» που ήταν σπάνιο πριν από μερικά χρόνια. Τα συστατικά του τονώνουν το μυοκάρδιο, διαστέλλουν τα στεφανιαία αγγεία. Η χρήση του πρέπει να γίνεται με ιατρική συμβουλή. Αλχεμίλη Περιέχει τανίνη και σαλικυλικό οξύ, το οποίο μοιάζει πολύ με τη δραστική ουσία της ασπιρίνης. Συμβάλλει στην προστασία της καρδιάς. Για την παρασκευή του εγχύματος χρησιμοποιούνται δύο κουταλιές του γλυκού σε ένα φλιτζάνι βραστό νερό. Μπορούμε να το καταναλώνουμε έως τρεις φορές την ημέρα. Αχιλλαία Καλλωπιστικό φυτό, το οποίο χρησιμοποιούσε ο Διοσκουρίδης ως αιμοστατικό. Μειώνει την αρτηριακή πίεση, διαλύει τους θρόμβους και είναι αντιφλεγμονώδες. Η παρασκευή του εγχύματος γίνεται με την προσθήκη 25 γραμμαρίων του φυτού σε ένα λίτρο νερού. Μπορούμε να καταναλώσουμε έως τρία φλιτζάνια την ημέρα. Γκι Ανθίζει από τον Μάρτιο έως τον Μάιο και μπορεί να βρεθεί και σε περιοχές της Αττικής. Είναι πλούσιο σε φυτικά συστατικά και θεωρείται καρδιοτονωτικό και αντιϋπερτασικό, ενώ φέρεται να διαστέλλει τα περιφερειακά αγγεία. Απαιτείται, ωστόσο, προσοχή στη χορήγησή του, καθώς σε μεγάλες ποσότητες είναι τοξικό για την καρδιά. Καταναλώνεται ως έμβρεγμα σε κρασί, αναμειγνύοντας 40 γραμμάρια φρέσκου φυτού σε ένα λίτρο λευκό κρασί. Κράταιγος Τις θεραπευτικές του ιδιότητες ανέφερε ο Διοσκουρίδης από τον 1ο μ.Χ. αιώνα. Θεωρείται ισχυρό καρδιοτονωτικό, το οποίο συμβάλλει στην αποκατάσταση των διαταραχών της αρτηριακής πίεσης και της αρρυθμίας. Φαίνεται πως έχει ρόλο στην πρόληψη της αρτηριοσκλήρυνσης και προστατεύει τα αγγεία. Μπορεί να χορηγηθεί ως έγχυμα, το οποίο παρασκευάζεται με 10 γραμμάρια ανθέων του φυτού σε ένα κιλό νερό. Κρεμμύδι Τροφή και θεραπευτικό βότανο σε ένα. Ο χυμός του ρίχνει την αρτηριακή πίεση, συμβάλλει στην τόνωση της καρδιακής λειτουργίας. Μπάμια Είναι ωφέλιμη σε άτομα που εμφανίζουν καρδιαγγειακά νοσήματα. Μισό φλιτζάνι μπάμιες εκτιμάται ότι περιέχει 15 έως 20 mg βιταμίνη C. Η ποσότητα αυτή αποτελεί πάνω από το 25% της ημερήσιας προτεινόμενης ποσότητας πρόσληψης. Η εν λόγω βιταμίνη συμβάλλει σημαντικά στην πρόληψη σοβαρών παθήσεων, καθώς έχει αντικαρκινικές ιδιότητες, ενώ προστατεύει από καρδιαγγειακά νοσήματα, τη χρόνια κόπωση και την αυξημένη αρτηριακή πίεση. Πεπόνι Το ευχάριστο στη γεύση φρούτο παρέχει προστασία από τα καρδιαγγειακά νοσήματα, χάρη στα πολύτιμα φυτικά του συστατικά. Πεντάνευρο Οι σπόροι του φέρεται να παρέχουν πρόληψη κατά των καρδιαγγειακών νοσημάτων, καθώς συμβάλλουν στη μείωση της «κακής» χοληστερίνης και την αύξηση της «καλής». Σπάρτο Περιέχει την ουσία σπαρτεΐνη, η οποία έχει καρδιοτονωτική δράση. Ανακουφίζει, επίσης, τους πόνους στην καρδιά και φέρεται να βοηθά ανθρώπους με παρακράτηση υγρών εξαιτίας καρδιολογικών προβλημάτων. Δεν πρέπει να χρησιμοποιείται από άτομα με υπέρταση και από εγκύους. Το έγχυμα παρασκευάζεται με ένα κουταλάκι αποξηραμένο βότανο σε ένα φλιτζάνι βραστό νερό. Τζίνσενγκ Οι εξαιρετικές θεραπευτικές του ιδιότητες αποδίδονται στις ρίζες του αυτοφυούς φυτού. Εχει καρδιοτονωτική δράση, και ανεβάζει την αρτηριακή πίεση σε φυσιολογικά επίπεδα. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο δεν πρέπει να χορηγείται σε άτομα με υπέρταση. Περιορίζει το σάκχαρο στο αίμα και τη χοληστερίνη. Η χρήση του γίνεται μασώντας τη ρίζα του ή παράγοντας αφέψημα με ένα κουταλάκι σκόνη ρίζας σε ένα φλιτζάνι νερό. Σκόρδο: Μειώνει τη χοληστερίνη, τα λιπίδια στο αίμα και την πίεση Πλήθος ερευνητικών εργασιών επιβεβαιώνουν τον σημαντικό ρόλο του σκόρδου στην πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων. Συμβάλλει στη βελτίωση της κυκλοφορίας του αίματος, ρυθμίζει τις ταχυκαρδίες, ελέγχει την υπέρταση και βελτιώνει την πηκτικότητα του αίματος. Οι θεραπευτικές του ιδιότητες είναι γνωστές για περίπου 5.000 χρόνια και έχει χρησιμοποιηθεί για την αντιμετώπιση της υπέρτασης και των μολύνσεων από δήγματα φιδιών. Η αλισίνη που περιέχει προσδίδει στο σκόρδο τη χαρακτηριστική του οσμή, αλλά και τις θεραπευτικές του ιδιότητες. Είναι μια εξαιρετικά δραστική ουσία, καθώς -μεταξύ άλλων- μπορεί να εξουδετερώσει βακτήρια, τα οποία «ευθύνονται» για μια σειρά παθολογικών καταστάσεων. Το σκόρδο περιέχει, επίσης, φλαβονοειδή, τα οποία διεγείρουν την παραγωγή γλουταθειάνης, που βοηθάει την αποβολή τοξινών από τον οργανισμό. Είναι πλούσιο σε μαγγάνιο, βιταμίνη Β6, βιταμίνη C και σελήνιο. Οι επιστήμονες έχουν πραγματοποιήσει πλήθος μελετών, οι οποίες δείχνουν την ευεργετική του δράση στην υγεία. Εκτός από τη μείωση της αρτηριακής πίεσης, μειώνει τα επίπεδα λιπιδίων στο αίμα, ενώ πρόσφατες μελέτες δείχνουν ότι προσβάλλει και τα καρκινικά κύτταρα. Η ιδιότητα του σκόρδου να μειώνει τη χοληστερίνη το καθιστά σπουδαίο μέσο για την πρόληψη της αρτηριοσκλήρυνσης. Ο ρόλος του στον έλεγχο των λιπιδίων έχει επιβεβαιωθεί και με κλινικές μελέτες. Από αυτές φάνηκε ότι η τακτική κατανάλωση σκόρδου μπορεί να μειώσει την ολική χοληστερίνη κατά 10%. Συμβάλλει, επίσης, στην πρόληψη των θρόμβων και της απόφραξης των αγγείων, οι οποίες αποδίδονται στην αθηρωματική πλάκα που προσκολλάται στα τοιχώματα των αγγείων. ΛΕΞΙΚΟ ΒΟΤΑΝΩΝ ΚΟΡΥΦΗ

10 ΒΟΤΑΝΑ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΟΣΚΛΗΡΥΝΣΗΣ(Αγκινάρα Αχλαδιά Γκι Ηλιος Κερασιά Κρεμμύδι Μπάμια Πικραλίδα Ροδιά Σουσάμι) Δρουν ευεργετικά και... καθαρίζουν τις αρτηρίες Ο σύγχρονος τρόπος ζωής, οι κακές διατροφικές συνήθειες και η επιβάρυνση του περιβάλλοντος είναι ιδιαίτερα επιβαρυντικοί παράγοντες για το κυκλοφορικό σύστημα του ανθρώπου. Μια από τις πιο γνωστές, και σοβαρές, παθήσεις είναι η αρτηριοσκλήρυνση, η οποία είναι μια εκφυλιστική πάθηση των μεσαίων και μεγάλων αρτηριών. Ο σύγχρονος τρόπος ζωής, οι κακές διατροφικές συνήθειες και η επιβάρυνση του περιβάλλοντος είναι ιδιαίτερα επιβαρυντικοί παράγοντες για το κυκλοφορικό σύστημα του ανθρώπου. Μια από τις πιο γνωστές, και σοβαρές, παθήσεις είναι η αρτηριοσκλήρυνση, η οποία είναι μια εκφυλιστική πάθηση των μεσαίων και μεγάλων αρτηριών. Προσβάλλει μικρές και μεγάλες ηλικίες και προκαλείται λόγω της δημιουργίας μιας πλάκας, που λέγεται αθήρωμα, στο εσωτερικό τοίχωμα των αγγείων. Μεγαλύτεροι παράγοντες κινδύνου για την εμφάνισης αρτηριοσκλήρυνσης είναι το κάπνισμα και η υπέρταση, ενώ δευτερευόντως ενοχοποιούνται ο διαβήτης, η παχυσαρκία, η καθιστική ζωή, το άγχος και η οικογενειακή προδιάθεση. Η ασθένεια μπορεί να εκδηλωθεί με αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο, έμφραγμα του μυοκαρδίου και περιφερική αρτηριοπάθεια. Σε αρκετές δυτικές χώρες μάλιστα η αρτηριοσκλήρυνση καταγράφεται ως η πρώτη αιτία θανάτου. Η θεραπευτική αντιμετώπισή της γίνεται με αγγειοχειρουργική και τοποθέτηση βιολογικών ή συνθετικών μοσχευμάτων. Τα βότανα δεν μπορούν να θεραπεύσουν τον ασθενή που πάσχει από την ασθένεια. Εχουν όμως σημαντικές ιδιότητες που βοηθούν στην πρόληψη της αρτηριοσκλήρυνσης καθώς δρουν ευεργετικά «καθαρίζοντας» τις αρτηρίες. Στο «Εθνος - Υγεία» παρουσιάζονται σήμερα δέκα από αυτά τα βότανα. Αγκινάρα Αν και η αγκινάρα θεωρείται το φυτό που θεραπεύει κυρίως τις ασθένειες του συκωτιού μπορεί να φανεί εξαιρετικά χρήσιμη και σε όσους πάσχουν από αρτηριοσκλήρυνση. Η αγκινάρα φύτρωνε αρχικά στην Αιθιοπία, στη συνέχεια πέρασε στην Αίγυπτο και από εκεί στην Ευρώπη. Σύμφωνα με τον Αθήναιο, οι αρχαίοι Ελληνες έτρωγαν το φυτό το οποίο ονόμαζαν «κινάρα». Για εσωτερική χρήση μπορεί να χορηγηθεί αφέψημα από τις ρίζες, τα φύλλα και τα κοτσάνια του φυτού. Οι γιατροί συνιστούν ανεπιφύλακτα τον χυμό του ροδιού γιατί βοηθά τον οργανισμό στην πρόληψη της αρτηριοσκλήρυνσης. Το εκχύλισμα χορηγείται μόνο έπειτα από εντολή του γιατρού. Στο εμπόριο μπορεί να βρει κανείς φάρμακα με συμπυκνωμένα συστατικά της αγκινάρας τα οποία, ωστόσο, χορηγούνται πάντοτε με συνταγή γιατρού. Αχλαδιά Η αχλαδιά αναφέρεται από τον Ομηρο με το όνομα «όγχνη». Στην αρχαία Ελλάδα ήταν το φρούτο που αγαπούσαν περισσότερο από όλα οι Αθηναίοι, ενώ οι κάτοικοι του Αργους το έτρωγαν αντί για ψωμί. Ο καρπός της αχλαδιάς θεωρείται από τους Γάλλους «βασιλιάς των καρπών». Είναι καλό φάρμακο για πολλές ασθένειες, μία εκ των οποίων είναι και η αρτηριοσκλήρυνση. Για να επωφεληθεί κάποιος από τις θεραπευτικές ιδιότητες του αχλαδιού δεν χρειάζεται να φτιάξει κάποιο αφέψημα αφού το φρούτο τρώγεται φρέσκο. Προτιμότερο είναι να καταναλώνεται πριν από το φαγητό ή ανάμεσα στα δύο γεύματα. Μπορεί επίσης να κονσερβοποιηθεί ή να αποξηρανθεί. Γκι Το γκι, που σημαίνει δεντράκι, είναι ένα ημιπαράσιτο το οποίο απαντάται σε πολλά δέντρα της Ευρώπης και της Μικράς Ασίας. Ηταν το ιερό φυτό των γερμανικών φύλων και των Γαλατών. Είναι άοσμο, ενώ όταν είναι φρέσκο η γεύση του είναι στυφή. Αντίθετα, όταν ξεραθεί η γεύση του είναι πικρή. Είναι εξαιρετικό φάρμακο για την αρτηριοσκλήρυνση, αλλά σε μεγάλες δόσεις είναι τοξικό για την καρδιά. Για να έχουμε θεραπευτικά αποτελέσματα από το γκι πρέπει να προτιμήσουμε αυτό που προέρχεται από τη βελανιδιά. Χρησιμοποιείται ως έμβρεγμα σε κρασί. Ρίχνουμε 40 γραμμάρια φρέσκου φυτού σε ένα λίτρο λευκό κρασί και πίνουμε 130 γραμμάρια την ημέρα. Ηλιος Ο ήλιος είναι ένα φυτό που ευδοκιμεί σε όλα τα εδάφη και αναπτύσσεται εύκολα. Για τον λόγο αυτό η καλλιέργειά του είναι ιδιαίτερα δημοφιλής σε πολλές χώρες. Οι ηλιόσποροι περιέχουν πολλά συστατικά που ενισχύουν την καλή υγεία του ανθρώπου. Μεταξύ αυτών είναι οι βιταμίνες Α, Β, C, Ε, και Κ, το ασβέστιο, το σίδηρο, το κάλιο, το μαγνήσιο, διάφορες πρωτεΐνες και πολλά ακόμα. Οι θεραπευτικές ιδιότητες του φυτού προέρχονται κυρίως από το ηλιέλαιο, το οποίο εξάγεται από τους σπόρους. Ειδικά το ηλιέλαιο που παράγεται με ψυχρή πίεση κατεβάζει τη χοληστερίνη και προστατεύει από την αρτηριοσκλήρυνση. Κερασιά Η κερασιά είναι γνωστή από την αρχαιότητα. Λέγεται ότι το είχε εισάγει ο Λυσίμαχος από τη Μικρά Ασία επειδή ήταν ένα εύγευστο φρούτο που μπορούσε να φαγωθεί χωρίς προηγουμένως να ψηθεί. Τα κεράσια έχουν αντισηπτικές ιδιότητες, αποτοξινώνουν τον οργανισμό και καθαρίζουν το αίμα. Είναι ευεργετικά στην αντιμετώπιση πολλών ασθενειών μεταξύ των οποίων και η αρτηριοσκλήρυνση. Για να παρασκευάσουμε αφέψημα, ωστόσο, χρησιμοποιούμε το κοτσάνι του φυτού. Αφήνουμε τα ξερά κοτσάνια για 12 ώρες στο νερό να μουσκέψουν και στη συνέχεια τα βράζουμε. Η ενδεδειγμένη δοσολογία είναι 100 γραμμάρια κοτσάνια σε ένα λίτρο νερό. Πίνουμε δύο ποτήρια την ημέρα, το πρώτο εκ των οποίων το πρωί με άδειο στομάχι. Κρεμμύδι Το κρεμμύδι περιέχει μια πτητική δακρυγόνο ουσία η οποία είναι στυφή και αποτελείται σε μεγάλο μέρος από θειούχο αλλύλιο. Περιέχει επίσης σάκχαρο, φωσφορικό ασβέστιο, φθόριο, ιώδιο, πυρίτιο, ένζυμα και βιταμίνες Α, Β και C. Το κρεμμύδι είναι ένα από τα φυτά που, εκτός από τη μεγάλη θρεπτική αξία του, επιδρά στον οργανισμό και ως φάρμακο όταν το τρώμε. Βοηθά τον οργανισμό να προλάβει δεκάδες ασθένειες, μία εκ των οποίων είναι και η αρτηριοσκλήρυνση, ενώ έχει ευεργετικές επιδράσεις και στο αίμα. Αν και από το κρεμμύδι μπορούν να παρασκευαστεί αφέψημα, για την αρτηριοσκλήρυνση συνιστάται να τρώγεται ωμό ή να συνοδεύει το φαγητό. Μπάμια Η μπάμια, η επιστημονική ονομασία της οποίας είναι ιβίσκος ο εδώδιμος, ήταν γνωστή στους αρχαίους Αιγύπτιους από το 1200 π.Χ. Ο καρπός της περιέχει νερό σε ποσοστό 90%, υδατάνθρακες σε ποσοστό 7% και πρωτεΐνες σε ποσοστό 2%. Οι μπάμιες θεωρούνται ωφέλιμες για την καταπολέμηση παθήσεων της καρδιάς και των αγγείων. Βοηθούν επίσης όσους πάσχουν από αρθριτικά και αρτηριοσκλήρυνση. Ο καρπός τρώγεται μαγειρεμένος και έχει μαλακτικές ιδιότητες που οφείλονται στη βλεννώδη ουσία που περιέχει. Κάποιοι θεωρούν ότι αν ο άνθρωπος έτρωγε πέντε ωμές μπάμιες την ημέρα δεν θα αντιμετώπιζε κανένα πρόβλημα στο κυκλοφορικό σύστημα. Πικραλίδα Το φυτό μοιάζει με το ραδίκι και είναι γνωστό από την αρχαιότητα αφού αναφέρεται σε συγγράμματα αρχαίων Αράβων. Ως θεραπευτικό φυτό επανήλθε τον 15ο αιώνα, αρχικά λόγω των διουρητικών του ιδιοτήτων και στη συνέχεια για ένα ευρύ φάσμα ασθενειών μεταξύ των οποίων είναι και η αρτηριοσκλήρυνση.Το ταραξάκο το φαρμακευτικό, όπως είναι το επιστημονικό του όνομα, μπορεί να χορηγηθεί με πολλούς τρόπους. Ενας από αυτούς είναι ο εξής: Παίρνουμε τρία ή τέσσερα φρέσκα φυτά, τα βράζουμε σε ένα λίτρο νερό και μετά το βράσιμο αφήνουμε το μείγμα για δέκα λεπτά στο μάτι. Πίνουμε τρία με τέσσερα φλιτζάνια την ημέρα κατά τη διάρκεια των γευμάτων. Ροδιά Η ροδιά ήταν γνωστή ως φαρμακευτικό φυτό από την αρχαιότητα. Την χρησιμοποιούσαν, εκτός από τους Ελληνες, οι Ασσύριοι, οι Ινδοί, οι Ρωμαίοι και οι Κινέζοι. Ο Ιπποκράτης θεωρούσε τον φλοιό της ρίζας της μικροβιοκτόνο και παρασιτοκτόνο. Ο χυμός του ροδιού περιέχει οξέα, σάκχαρα, βιταμίνες Α, Β1, Β2, C, E και G, φώσφορο, κάλιο, ασβέστιο, σίδηρο και νάτριο. Για ό,τι αφορά την αρτηριοσκλήρυνση, η ροδιά θεωρείται βότανο που βοηθά τον οργανισμό να την προλάβει. Για τον λόγο αυτό δεν υπάρχει κάποιο αφέψημα που καταπολεμά τα συμπτώματα, αλλά οι γιατροί συνιστούν ανεπιφύλακτα τον χυμό του ροδιού. Σουσάμι Οι Ινδοί θεωρούσαν το σουσάμι «βασιλιά των σπόρων». Οι Ιάπωνες και οι Κινέζοι πολεμιστές έπιναν κρασί από σουσάμι πριν από τη μάχη, ενώ η αξία του στις εμπορικές συναλλαγές ήταν αντίστοιχη του ασημιού. Λόγω της βιταμίνης Ε που περιέχουν οι σπόροι του, το σουσάμι τονώνει την άμυνα του οργανισμού και προστατεύει από την αρτηριοσκλήρυνση. Πρέπει να σημειωθεί ότι όλα τα προϊόντα που παρασκευάζονται με βάση το σουσάμι, όπως για παράδειγμα ο χαλβάς, το ταχίνι και το παστέλι δίνουν στον οργανισμό όλες τις θεραπευτικές ιδιότητες του φυτού. Ειδικά οι πρωτεΐνες του χαλβά περιέχουν όλα τα αμινοξέα που είναι απαραίτητα για τον οργανισμό μας τόσο σε ποσότητα όσο και σε αναλογίες. ΚΟΡΥΦΗ

Συνδυασμοί τροφών που καταπολεμούν τη χοληστερίνη Σύμφωνα με τελευταίες έρευνες συνδυάζοντας βιταμίνες, μεταλλικά άλατα, βασικά λιπαρά οξέα και διαφορετικά είδη αντιοξειδωτικών ουσιών, είναι δυνατόν να έχουμε θετικά αποτελέσματα. Στη συνέχεια λοιπόν θα εξετάσουμε ποιοι συνδυασμοί τροφών μπορούν να μειώσουν την «κακή» χοληστερίνη και τα τριγλυκερίδια. Ντομάτες και Παρθένο Ελαιόλαδο Από πρόσφατες έρευνες μαθαίνουμε για παράδειγμα ότι ο συνδυασμός της βιταμίνης Ε (περιέχεται στα δημητριακά ολικής αλέσεως, στο ελαιόλαδο και σε μερικά λαχανικά όπως το σπανάκι) και της λυκοπένης (ένζυμο που υπάρχει στις ντομάτες, στο κόκκινο γκρέιπ φρουτ, και στο πεπόνι) είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικός για τη μείωση της χοληστερίνης στο αίμα αλλά και για τις εκφυλιστικές ασθένειες. Η σάλτσα ντομάτας αρταίνοντάς την με ωμό, παρθένο ελαιόλαδο είναι ένας εξαίρετος σύμμαχος για να νικήσουμε την «κακή» χοληστερίνη, αλλά και να βοηθήσουμε τη μείωση των τριγλυκεριδίων και του σωματικού λίπους γενικότερα, ιδιαίτερα μάλιστα αν τη φάμε μαζί με ένα πιάτο ζυμαρικών ολικής αλέσεως!  Μανιτάρια Chamignon και Μπρόκολο Ένας ακόμα συνδυασμός που καταπολεμά τη χοληστερίνη και προστατεύει τον οργανισμό από εκφυλιστικές ασθένειες είναι: σελήνιο (βρίσκεται στα δημητριακά ολικής αλέσεως, στα μανιτάρια, στους ελαιώδεις ξηρούς καρπούς κλπ.) με σουλφοραφάνη (περιέχεται στο μπρόκολο, στα λαχανάκια Βρυξελλών κλπ.) Ένα παράδειγμα; Ένα σάντουιτς με ψωμί ολικής αλέσεως στο οποίο θα προσθέσουμε μπρόκολο και μανιτάρια ΟΙι^ιηρίςηοη που θα περάσουμε γρήγορα με λίγο λάδι από το τηγάνι είναι ένας αποτελεσματικός τρόπος για να αντιμετωπίσουμε τη χοληστερίνη. Περγαμόντο και Ίνες Ο χυμός του περγαμόντου έχει αντιοξειδωτικές ιδιότητες, προσφέρει βιταμίνες, είναι πλούσιος σε μεταλλικά άλατα, και προστατεύει τη μικροκυκλοφορία. Πρόσφατες μάλιστα έρευνες απέδειξαν ότι δρα ενάντια στο λίπος αφού είναι σε θέση να ελαττώνει τα επίπεδα της «κακής» χοληστερίνης (LDL) και των τριγλυκεριδίων στο αίμα. Μία άλλη χρήσιμη σύνθεση που μειώνει τα επίπεδα της χοληστερίνης, η οποία αποτελείται όχι πλέον από δύο αλλά από τρία συστατικά, είναι αυτή που προβλέπει την ένωση χυμού περγαμόντο με κόκκινο ρύζι, που έχει υποστεί ζύμωση, και ωμέγα 3. Αυτά τα συστατικά συμβάλλουν στην ελάττωση την απορρόφησης του λίπους και των σακχάρων που προήλθαν από τις τροφές, οπότε μειώνουν την αύξηση του βάρους αν εισαχθούν σε μία δίαιτα που έχει σκοπό την απώλεια βάρους. Πιο συγκεκριμένα το κόκκινο ρύζι αναστέλλει την ενδογενή σύνθεση χοληστερίνης, δηλαδή με πιο απλά λόγια μειώνει την χοληστερίνη που παράγεται από τον οργανισμό λειτουργώντας ως «φυσικές» στα-νίνες (κύριο συστατικό στα φάρμακα εναντίον της χοληστερίνης). ΚΟΡΥΦΗ

Αρρυθμίες Γράφει ο ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Θ. ΚΡΕΜΑΣΤΙΝΟΣ, MD, PhD., καθηγητής Καρδιολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών, διευθυντής Β' Πανεπιστημιακής Καρδιολογικής Κλινικής Π.Γ.Ν. ΑΤΤΙΚΟΝ, πρόεδρος Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας, εκλεγείς πρόεδρος του Ελληνικού Κολεγίου Καρδιολογίας Αρρυθμία χαρακτηρίζεται η κατάσταση εκείνη κατά την οποία ο ρυθμός λειτουργίας της καρδιάς δεν είναι ρυθμικός. Πολλές φορές ο άρρωστος όταν καταφέρνει να ψηλαφά τον σφυγμό του παρατηρεί ότι παρουσιάζει διακοπές. Αλλοτε το αισθάνεται σαν σκίρτημα της καρδιάς. Αλλοτε πάλι μπορεί να έχει αρρυθμίες και να μην αισθάνεται τίποτα. Ο άρρωστος, όταν διαπιστώσει ότι η καρδιά του λειτουργεί άρρυθμα, έχει πολλές φορές το συναίσθημα ότι η καρδιά του θα σταματήσει. Γι' αυτό και ανησυχεί ιδιαίτερα. Ο φόβος ότι η καρδιά του μπορεί να σταματήσει απότομα τον κατακυριεύει. Ευτυχώς όμως που κατά κανόνα οι ανησυχίες του αυτές είναι υπερβολικές. Η καρδιά είναι ένα όργανο που λειτουργεί αυτόματα υπό την επίδραση ενός ηλεκτρικού κέντρου που λέγεται φλεβοκόμβος και ο οποίος εξασφαλίζει την ομαλή και ρυθμική λειτουργία της καρδιάς. Ετσι, τα σκιρτήματα ή φτερουγίσματα της καρδιάς συνήθως δεν είναι τίποτα άλλο από συναισθηματικές εντολές που δίνει ο εγκέφαλος και που διαβιβάζονται μέσω των νεύρων προς την καρδιά. Ο έρωτας, το άγχος, το οποιοδήποτε stress και η μεγάλη θλίψη προκαλούνται από διεργασίες μέσα στον εγκέφαλο του ανθρώπου. Γενικά το σκίρτημα της καρδιάς είναι πολλές φορές φυσιολογικό και αναμένεται όταν υπάρχει έντονη συναισθηματική φόρτιση. Υπεύθυνες για όλα αυτά είναι οι νευροορμόνες που απελευθερώνονται από τα νεύρα και άλλες ορμόνες. Ομως και άλλες ορμόνες όπως αυτές που παράγει ο θυρεοειδής αδένας μπορεί να προκαλέσουν ταχυκαρδίες ή βραδυκαρδίες όταν εκκρίνονται σε υπερβολική ή ανεπαρκή ποσότητα, αντίστοιχα. Ο υπερθυρεοειδισμός προκαλεί ταχυαρρυθμίες, ενώ ο υποθυρεοειδισμός βραδυαρρυθμίες. Γι' αυτό και σε κάθε περίπτωση ταχυκαρδίας ή βραδυκαρδίας πρέπει πάντα να ελέγχεται η λειτουργία του θυρεοειδούς αδένα. Ετσι, σε κάθε περίπτωση αρρυθμίας της καρδιάς που επιμένει, ο άρρωστος πρέπει να επισκέπτεται τον γιατρό του. Ο καρδιολόγος με το απλό ηλεκτροκαρδιογράφημα ή την 24ωρη καταγραφή του ηλεκτροκαρδιογραφήματος (Holter) όταν διαπιστώσει την αρρυθμία με μια σειρά καρδιολογικών εξετάσεων, θα διερευνήσει την πιθανότητα ύπαρξης κάποιας καρδιοπάθειας που να σχετίζεται με τη δεδομένη αρρυθμία. Εάν όλες οι εργαστηριακές εξετάσεις αποδειχθούν φυσιολογικές, τότε η αρρυθμία είναι καλοήθης άνευ ιδιαίτερης σημασίας. Αντίθετα εάν η αρρυθμία αποδειχθεί ότι συνδέεται με καρδιολογική πάθηση που πιθανόν να απειλήσει και τη ζωή, τότε η περαιτέρω διερεύνηση της αρρυθμίας χρειάζεται ηλεκτροφυσιολογική μελέτη. Η μελέτη αυτή γίνεται με τη χρήση ηλεκτροδίων τα οποία δίνουν ηλεκτρικά ερεθίσματα στην καρδιά και ταυτόχρονα καταγράφουν το αποτέλεσμά τους. Ετσι, είναι δυνατόν κατά τη διάρκεια της μελέτης να προκληθεί αρρυθμία ή ακόμα και η συγκεκριμένη αρρυθμία που καταγράφηκε στο ηλεκτροκαρδιογράφημα. Με αυτόν τον τρόπο διευκρινίζεται ο μηχανισμός που παράγει την αρρυθμία. Κατά τη διάρκεια της μελέτης είναι δυνατόν να δοκιμαστεί η αποτελεσματικότητα αντιαρρυθμικών φαρμάκων με στόχο τα φάρμακα αυτά να χορηγηθούν στον ασθενή για την ουσιαστική αντιμετώπιση της αρρυθμίας του. Σε άλλες πάλι περιπτώσεις είναι αναγκαία η ηλεκτρική καταστροφή του κέντρου παραγωγής της αρρυθμίας ή των ηλεκτρικών της διαδρομών με χορήγηση ηλεκτρικού ρεύματος υψηλής ενέργειας. Είναι το γνωστό «Ablation». Ετσι, είναι δυνατόν να καταστραφούν οι εστίες που προκαλούν την κολπική μαρμαρυγή και διάφορες ειδικές αρρυθμίες που χαρακτηρίζονται είτε υπερκοιλιακές ή κοιλιακές. Εάν και η μέθοδος αυτή (ablation) αποτύχει, τότε οι αρρυθμίες ανάλογα με την περίπτωση αντιμετωπίζονται είτε με βηματοδότη είτε με απινιδωτή, δηλαδή με ειδική συσκευή που όταν εκδηλωθεί η αρρυθμία που είναι επικίνδυνη για τη ζωή αυτόματα η συσκευή ενεργοποιείται και σταματά την αρρυθμία. Ομως, δεν υπάρχει λόγος για ανησυχία. Μόνο το 10% των αρρυθμιών αποδεικνύεται με τη διερεύνηση ότι είναι επικίνδυνο για τη ζωή. Αλλά και γι' αυτές ακόμα τις αρρυθμίες υπάρχει αισιοδοξία γιατί με τις σύγχρονες καρδιολογικές εξελίξεις είναι αντιμετωπίσιμες. «Τιράντες» σώζουν από τις αρρυθμίες Ο πρώτος φορητός απινιδωτής χρησιμοποιείται ήδη σε βρετανικά νοσοκομεία Ο hi-tech απινιδωτής αποτελείται από «τιράντες» οι οποίες περνούν επάνω από τους ώμους και γύρω από το στέρνο. Οι «τιράντες» αυτές κρατούν στη θέση τους ηλεκτρόδια τα οποία είναι τοποθετημένα στο εμπρός και στο πίσω μέρος του κορμού. Ο ασθενής έχει επίσης περασμένη από τον ώμο του ή στη ζώνη του μια μικρή συσκευή (με μέγεθος όσο εκείνο ενός μπλοκ επιταγών) η οποία καταγράφει τον καρδιακό παλμό. Ταχυκαρδία: Πότε είναι αθώα και πότε επικίνδυνη Είναι αρκετά συχνό το φαινόμενο ένας άνθρωπος να νιώθει ένα "φτερούγισμα" στην καρδιά του ή ότι "χάνει" έναν παλμό. Στις περισσότερες περιπτώσεις τα συμπτώματα αυτά είναι αθώα, τουλάχιστον στους νεότερους. Ενίοτε όμως συνοδεύονται από ξαφνική δύσπνοια ή ζάλη και προκαλούν ανησυχία. Τότε χρήζουν περαιτέρω διερεύνησης γιατί δεν είναι όλες οι ταχυκαρδίες ίδιες.  ΚΟΡΥΦΗ

Μειώστε τους παλμούς της καρδιάς σας για μακροζωία Φταίει ο έρωτας που νιώθεις τσιμπήματα και φτερουγίσματα στην καρδούλα σου; Με τι ρυθμό χτυπά η καρδιά και τι μπορεί να σημαίνουν οι διάφορες αποκλίσεις; Ποιοί είναι οι αριθμοί των φυσιολογικών σφυγμών ανάλογα με το φύλο και την ηλικία; Άκου την καρδιά σου, γνώρισέ την και μην τα χάνεις σε κάθε καρδιοχτύπι. Η καρδιά: δίνει τον παλμό της ζωής στο σώμα μας με ακρίβεια ελβετικού ρολογιού. Έχει μέγεθος μεγάλης γροθιάς, ζυγίζει 300-400 γραμμάρια και χτυπάει περίπου 100.000 φορές την ημέρα, δηλαδή 3.000.000 φορές το μήνα. Ο λόγος για την καρδιά, το πιο ζωτικό και ευαίσθητο όργανο του οργανισμού που συμπάσχει μαζί μας, και όταν κάτι δεν πάει καλά, μας στέλνει προειδοποιητικά μηνύματαkardia-sou Πόσοι σφυγμοί στο λεπτό; Όταν είμαστε ήρεμοι, η καρδιά μας χτυπάει 50-70 φορές το λεπτό. Οι γυναίκες συνήθως έχουν πιο πολλούς σφυγμούς ανά λεπτό σε κατάσταση ηρεμίας, σε σύγκριση με τους άντρες, χωρίς αυτό να είναι ανησυχητικό. Υπάρχουν επίσης και άνθρωποι που φυσιολογικά ξεπερνούν τους 80-90 σφυγμούς το λεπτό, χωρίς να αντιμετωπίζουν κάποια παθολογική κατάσταση. Για να πεις πως ανήκεις σε αυτούς, οι γιατροί συστήνουν να αποκλείσεις πρώτα τα παθολογικά αίτια. Όταν χτυπά…100! Αν οι σφυγμοί σου ξεπερνούν σε αλλεπάλληλες μετρήσεις τους 100 δηλαδή αν τους έχεις μετρήσει σε αυτόν τον αριθμό για 2-3 συνεχόμενες μέρες, είναι απαραίτητο να το συζητήσειςμε το γιατρό σου, ώστε να κάνεις ορισμένες εξετάσεις που θα αποκλείουν ή θα επιβεβαιώνουν κάποιο παθολογικό αίτιο. Για παράδειγμα, αν έχεις υπερθυρεοειδισμό, μπορεί η καρδιά σου να δίνει 120 σφυγμούς το λεπτό, ενώ αν έχεις υποθυρεοειδισμό, μπορεί να δίνει μόνο 40. Ταχυκαρδίες: Οι «αθώες» και οι «ένοχες» Η ταχυκαρδία είναι ένας γενικός όρος που αφορά όλες τις περιπτώσεις στις οποίες οι καρδιακοί χτύποι υπερβαίνουν τους 100 ανά λεπτό. Ο καρδιακός ρυθμός βεβαίως δεν είναι σταθερός, αλλά προσαρμόζεται στις εκάστοτε ανάγκες του οργανισμού. Έτσι, αν τρέξεις, αν κάτι σε τρομάξει ή αν έχεις πυρετό, είναι εύλογο να εμφανιστεί ταχυκαρδία, η οποία είναι απολύτως φυσιολογική . Στην πιο απλή και αθώα περίπτωση, η ταχυκαρδία είναι αποτέλεσμα της λήψης διαφόρων διεγερτικών ουσιών, όπως είναι η καφεϊνη ή άλλες ουσίες που περιέχονται στον καφέ, το τσάι και τις σοκολάτες. Αντίστοιχες συνέπειες μπορεί να έχουν το αλκοόλ και το κάπνισμα. Πότε χρειάζεται διερεύνηση: Αν, όταν βρίσκεσαι σε κατάσταση ηρεμίας, νιώθεις την καρδιά σου να χτυπά γρήγορα, καλό είναι να κάνεις εξετάσεις. Επίσης χρειάζεται διερεύνηση αν οι ταχυκαρδίες συνοδεύονται από ξαφνική δύσπνοια ή ζάλη, γιατί πολλές καρδιαγγειακές παθήσεις, όπως η στεφανιαία νόσος, η καρδιακή ανεπάρκεια, οι βαλβιδοπάθειες και η υπέρταση, μπορεί να εμφανίσουν παρόμοια συμπτώματα. Καλό είναι να ξέρεις: Πολλές χημικές ουσίες του περιβάλλοντος μπορεί να προκαλέσουν ταχυκαρδία. Πρόκειται συνήθως για πτητικές ουσίες που εισπνέονται, όπως διάφοροι διαλύτες οι οποίοι περιέχονται σε χρώματα, κόλλες, βερνίκια, βενζίνη κ.λπ. Μεγαλύτερο κίνδυνο σε αυτή την περίπτωση αντιμετωπίζουν οι εργαζόμενοι που έρχονται σε διαρκή επαφή με αυτά τα προϊόντα. «Φτερουγίσματα»: Κρύβουν κάτι; Αρρυθμία ονομάζεται κάθε ανωμαλία στους χτύπους της καρδιάς. Οι «αθώες» αρρυθμίες προκαλούνται από αίτια που δεν οφείλονται σε κάποιο καρδιακό πρόβλημα, αλλά ερεθίζουν την καρδιά. Το κάπνισμα, η κατανάλωση αλκοόλ, ο καφές αλλά και το στρες μπορεί να προκαλέσουν αρρυθμίες. Υπάρχουν και οι αρρυθμίες που οφείλονται σε καρδιακές παθήσεις. Σχεδόν όλες οι καρδιοπάθειες μπορεί να προκαλέσουν αρρυθμίες. Πότε χρειάζεται διερεύνηση: Εάν η καρδιά σου συχνά «χάνει» χτύπους ή αντίθετα χτυπάει «τρελά» χωρίς λόγο. Επίσης θα πρέπει να απευθυνθείς άμεσα στον καρδιολόγο εάν νιώθεις καθημερινά «φτερουγίσματα» που παρουσιάζονται περισσότερες από 30 φορές (αισθάνεστε δηλαδή ότι παρεμβάλλεται ένας έκτακτος χτύπος μεταξύ δύο κανονικών σφύξεων ή ότι έπειτα από δύο κανονικές σφύξεις ακολουθεί μια έκτακτη). Κι ακόμη εάν έχεις έντονη ταχυκαρδία η οποία συνοδεύεται από ζάλη, τάση λιποθυμίας και δύσπνοια, θα πρέπει αμέσως να επισκεφτείς το πλησιέστερο νοσοκομείο, επειδή υπάρχει πάντα ο κίνδυνος μια αρρυθμία να σχετίζεται με κάποιο σοβαρό καρδιακό πρόβλημα. Εάν διαπιστωθεί ότι οι αρρυθμίες οφείλονται σε παθολογικά αίτια, τότε η αντιμετώπιση θα εξαρτηθεί από τη φύση της αρρυθμίας. Μπορεί να είναι φαρμακευτική ή επεμβατική (τοποθέτηση βηματοδότη).kardia-fterougisma Καλό είναι να ξέρεις:  Η πιο επικίνδυνη αρρυθμία είναι η κοιλιακή μαρμαρυγή, που συνήθως συνυπάρχει με καρδιοπάθεια. Σε αυτή την περίπτωση, ο μυς της καρδιάς δε συστέλλεται καθόλου, οπότε δεν εξωθεί αίμα. Έτσι, ο ασθενής χάνει τις αισθήσεις του και παθαίνει ανακοπή. Η κοιλιακή μαρμαρυγή, δυστυχώς, δεν εμφανίζει προειδοποιητικά σημάδια και ο ασθενής μπορεί να σωθεί μόνο αν τα άτομα που βρίσκονται κοντά του δράσουν άμεσα (του κάνουν τεχνητή αναπνοή ή μαλάξεις πάνω στην καρδιά). Να θυμάσαι: 1. Εκτός από τις ακίνδυνες ταχυκαρδίες που οφείλονται σε περιστασιακές καταστάσεις (συναισθηματική φόρτιση, κούραση, κατανάλωση καφέ και τσιγάρου), σε ορισμένες περιπτώσεις κάποια φάρμακα που χορηγούνται για την υπέρταση, τον υποθυρεοειδισμό ή την καρδιακή ανεπάρκεια μπορεί να προκαλέσουν διαταραχές στο ρυθμό της καρδιάς (συνήθως βραδυκαρδία). 2. Δεν χρειάζεται να ανησυχήσεις αν μία φορά έτυχε να έχεις πολλούς σφυγμούς. Μέτρησε ξανά τους σφυγμούς σου κάποια στιγμή που είσαι χαλαρή, για μερικές συνεχόμενες μέρες. 3. Μπορεί να μετρήσεις τους χτύπους της καρδιάς σου και να είναι 75 το λεπτό και στην αμέσως επόμενη μέτρηση να είναι 80 ή και 60 το λεπτό. Αν η μέτρηση γίνει έπειτα από έντονη σωματική δραστηριότητα, μπορεί να ανέβουν μέχρι και 100 το λεπτό. Στον ύπνο επίσης μπορεί να φτάσουν μέχρι και 40, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι υπάρχει κάποιο παθολογικό πρόβλημα. 4. Τα παιδιά έχουν περισσότερους σφυγμούς από τους ενηλίκους, καθώς η παιδική καρδιά φυσιολογικά χτυπάει με 60-80 σφυγμούς το λεπτό. Οι σφυγμοί όμως δεν είναι σταθεροί κατά τη διάρκεια του 24ώρου. 5. Για να μετρήσεις σωστά τους σφυγμούς σου (στη φλέβα του καρπού), γύρισε το αριστερό χέρι με την παλάμη να κοιτάει προς τα πάνω και ακούμπα το δείκτη και το μέσο του δεξιού χεριού στον καρπό, λίγο πιο αριστερά από το κέντρο. 6. Αν εστιάσεις για μερικά δευτερόλεπτα την προσοχή σου, θα νιώσεις το ρυθμικό χτύπο των σφυγμών. Μείωση των παλμών της καρδιάς στους 60 το λεπτό σημαίνει και μείωση του κινδύνου εμφάνισης εμφράγματος, αλλά και μακροζωία. Η ανακοίνωση αυτή έγινε στο Συνέδριο της Ευρωπαϊκής Καρδιολογικής Εταιρείας, στο Μόναχο, από τον Ιταλό καθηγητή Καρδιολογίας Ρομπέρτο Φεράρι.Kardia – «Αν η καρδιά ξεπεράσει τους 70 παλμούς το λεπτό, τότε αυξάνονται και οι κίνδυνοι. Ομως, δεν πρέπει να τρομάξουν όσοι είναι υγιείς μόνο και μόνο επειδή έχουν πάνω από 70 παλμούς, γιατί μπορούν να τους μειώσουν με την άσκηση, ακόμη και την ελαφριά. Θα πρέπει όμως η προσπάθειά τους να είναι συνεχής» εξήγησε ο Ιταλός καρδιολόγος και πρόσθεσε: «Κάθε ημέρα η καρδιά μας χτυπάει 100.000 φορές αντλώντας 9.000 λίτρα αίματος. Για να αντεπεξέλθει στο έργο της χρειάζεται περίπου 180 θερμίδες καθημερινής ενέργειας, η οποία παράγεται χάρη στο οξυγόνο που μεταφέρεται με το αίμα από τις στεφανιαίες αρτηρίες. Αν πετύχουμε να μειώσουμε κατά δέκα παλμούς το λεπτό τον καρδιακό παλμό μας, μειώνουμε ταυτόχρονα τις ανάγκες σε ενέργεια της καρδιάς και την ξεκουράζουμε». Στη διεθνή έρευνα, της οποίας συντονιστής ήταν ο Φεράρι, εξετάστηκαν 11.000 καρδιοπαθείς από 781 κέντρα 33 χωρών και τα συμπεράσματα που προέκυψαν έδειξαν ότι όσων η καρδιά ξεπερνούσε τους 70 παλμούς εμφάνιζαν κίνδυνο να πεθάνουν από καρδιαγγειακό πρόβλημα αυξημένο κατά 34% και κίνδυνο καρδιακής ανεπάρκειας αυξημένο κατά 56%. Οι γιατροί όμως παρατήρησαν ότι οι κίνδυνοι αυτοί μπορεί να αποφεύγονται χάρη σε μία νέα πρωτεΐνη, την ιβαμπραδίνη η οποία μειώνει τον καρδιακό ρυθμό. «Για τέσσερα χρόνια μελετήσαμε την αποτελεσματικότητα της ιβαμπραδίνης και διαπιστώσαμε ότι μπορεί να μειώσει κατά 36% το έμφραγμα και κατά 30% την ανάγκη αγγειοπλαστικής της καρδιάς ή επέμβασης μπαϊπάς» δήλωσε ο Φεράρι και πρότεινε να ελέγχεται ο καρδιακός παλμός 2-3 φορές την εβδομάδα, το πρωί μόλις σηκωνόμαστε, μ’ ένα απλό τρόπο: πιάνοντας με τα δύο δάχτυλα το κέντρο του καρπού και μετρώντας τους παλμούς με το ρολόι μας. Επίσης, τόνισε την αξία της γυμναστικής για τους υγιείς, αλλά και τους καρδιοπαθείς, που πρέπει όμως να συμβουλεύονται και τον γιατρό τους προτού ξεκινήσουν γυμναστήριο ΚΟΡΥΦΗ

Η κολπική μαρμαρυγή κύρια απειλή για την υγεία του ελληνικού πληθυσμού Η Ελλάδα συγκαταλέγεται μεταξύ των πιο γηρασμένων ευρωπαϊκών χωρών και παρουσιάζει ένα από τα υψηλότερα ποσοστά υπέρτασης στο γενικό πληθυσμό με σοβαρά επακόλουθα για την υγεία των κατοίκων της. ΚΟΡΥΦΗ

Για την καρδιά   Υπεύθυνος: Επιμέλεια: ΜΑΡΙΑ ΜΥΣΤΑΚΙΔΟΥ  Ιστορία της καρδιάς Ο πιο σκληρός μυς του ανθρώπινου σώματος (και όχι ο πιο δυνατός, όπως λανθασμένα ίσως νομίζαμε) είναι η καρδιά. Εκτός όμως από ακούραστο «μηχανάκι» που μας τροφοδοτεί ζωή, η καρδιά έχει να διηγηθεί ολόκληρες ιστορίες. Το www.wellcomecollection.org/heart  είναι ένα ιδιότυπο site, ωδή στην καρδιά. Με κάθε σας κλικ πάνω στο κολάζ που απεικονίζει μια, τι άλλο, καρδιά, μαθαίνετε απίστευτες πληροφορίες για τον σκληρό μυ που ραγίζει εύκολα. Τι πίστευαν για την καρδιά από την αρχαιότητα μέχρι και τις μέρες μας, οι συμβολισμοί της, ζητήματα ηθικής και ανηθικότητας, η καρδιά ως αντικείμενο τέχνης, ποιήματα και κείμενα με θέμα την καρδιά, φωτογραφίες, ιατρικές πληροφορίες, διαγράμματα του Λεονάρντο, όρεξη και ώρα να έχετε να κλικάρετε! Κάθε πληροφορία είναι εγκυρότατη και σας δίνεται πάντα η πηγή της, ώστε να τη διπλοτσεκάρετε αν έχετε αμφιβολίες. Μεταφρασμένη ΚΟΡΥΦΗ

Καρδιοπαθής πριγκίπισσα 3.500 ετών! Η αθηρωμάτωση των αρτηριών δεν αποτελεί τελικώς «προϊόν» των σύγχρονων κοινωνιών Οι επιστήμονες εξηγούν ότι την εποχή που έζησε η πριγκίπισσα στις βασιλικές αυλές ήταν διαθέσιμα το χοιρινό κρέας, το αρνίσιο κρέας, το κρέας της αντιλόπης αλλά και της πάπιας. Οι Αιγύπτιοι δεν έτρωγαν πολύ ψάρι αλλά κατανάλωναν πολλά και διαφορετικά φρούτα και λαχανικά. Επιπλέον πιθανότατα χρησιμοποιείτο εκείνη την εποχή αλάτι για τη συντήρηση των τροφίμων. Ετσι πιθανότατα οι καρδιοπάθειες αποτελούσαν το αποτέλεσμα της πλούσιας σε λίπη διατροφής αλλά και της έλλειψης άσκησης στην αιγυπτιακή ελίτ.

Η κοινωνική συμπεριφορά αποτελεί παράγοντα κινδύνου; Γράφει ο ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Θ. ΚΡΕΜΑΣΤΙΝΟΣ, καθηγητής Καρδιολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών, πρόεδρος του Ελληνικού Κολεγίου Καρδιολογίας Η στήλη αυτή κατά καιρούς έχει εκλαϊκεύσει τη συμπεριφορά της καρδιάς και τη σχέση της με τη λειτουργία του εγκεφάλου. Η σχέση αυτή, που πολλές φορές είναι καθοριστική για την εύρυθμη λειτουργία της καρδιάς, φαίνεται ότι σχετίζεται με συγκεκριμένες παθήσεις. Η βιβλιογραφία και η έρευνα αναδεικνύουν πτυχές με ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Ποιος θα φανταζόταν ότι η εσωστρέφεια σε συνδυασμό με τη συνεσταλμένη συμπεριφορά ενός νέου θα αποτελούσαν προδιαθεσικό παράγοντα κινδύνου. Μία μελέτη από το Πανεπιστήμιο του Σικάγου, ενός από τα μεγαλύτερα πανεπιστήμια της Αμερικής, ταράζει τα νερά. Μία μελέτη που διήρκεσε 30 χρόνια, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι ντροπαλοί εσωστρεφείς νέοι (shy guys) είχαν 50% μεγαλύτερη πιθανότητα να πεθάνουν από καρδιακή προσβολή, συγκριτικά με τους εξωστρεφείς νέους. Οι ερευνητές της μελέτης αυτής παρακολούθησαν 2.000 άτομα επί τρεις δεκαετίες μέχρις ότου το 60% κατέληξε. Το πιστοποιητικό θανάτου συσχετίστηκε με ένα ερωτηματολόγιο το οποίο απάντησαν τα άτομα προτού συμπεριληφθούν στη μελέτη, με στόχο να εξακριβωθεί -και να καταταγούν σε ομάδες η προσωπικότητα- του καθενός. Πέραν της εσωστρέφειας και της συνεσταλμένης συμπεριφοράς, δεν προέκυψε καμία συσχέτιση με άλλους παράγοντες κινδύνου όπως το κάπνισμα, τα οινοπνευματώδη, η παχυσαρκία κ.λπ. Οι ερευνητές εξηγούν τα ευρήματά τους αποδεχόμενοι είτε ότι ο εγκέφαλος ελέγχει ακόμα από τις πιο απλές μέχρι τις πιο σύνθετες ψυχολογικές διαταραχές, είτε η εσωστρέφεια αυτή καθεαυτήν δημιουργεί συνθήκες stress, το οποίο ως γνωστόν είναι καταστροφικό. Η βιβλιογραφία επί του θέματος αναφέρει ότι προσωπικότητα που χαρακτηρίζεται από εξωστρέφεια (Β προσωπικότητα) ανήκει στους υγιέστερους ανθρώπους, αυτούς που ο λαός χαρακτηρίζει «έξω καρδιά». Αντίθετα, τα άτομα που ανήκουν στην προσωπικότητα τύπου Α είναι εκείνοι που είναι αγχώδεις στη δουλειά τους, με καθημερινό stress, που οδηγεί στην ασταθή υπέρταση και σε καρδιοαγγειοπάθειες (έμφραγμα μυοκαρδίου ή αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο). Τα άτομα με προσωπικότητα τύπου C είναι εκείνα που καταπιέζουν τα συναισθήματά τους, χωρίς αυτοπεποίθηση. Είναι επιρρεπή σε προσβολή από καρκίνο. Τα αποτελέσματα της μελέτης του Πανεπιστημίου του Σικάγου αποκτούν ιδιαίτερη σημασία όταν επιβεβαιώνονται από ανάλογα ευρήματα του Πανεπιστημίου του Λονδίνου, που βρίσκουν συσχέτιση μεταξύ κοινωνικής κατάστασης (status) και προβλημάτων υγείας, αφού έλαβαν υπόψη και απέκλεισαν όλους τους άλλους γνωστούς παράγοντες που προδιαθέτουν σε ανάπτυξη καρδιακών παθήσεων. Οσον αφορά το άγχος, άλλοι ερευνητές από το Πανεπιστήμιο Tilburg της Ολλανδίας υποστηρίζουν ότι το άγχος επιδεινώνει τους γνωστούς παράγοντες που καταστρέφουν τις αρτηρίες της καρδιάς και τους καθιστούν ακόμα πιο επικίνδυνους. Ο ασθενής δηλαδή που καπνίζει ή έχει υπέρταση ή σάκχαρο ή αυξημένη χοληστερόλη ή είναι παχύσαρκος ή δεν γυμνάζεται είναι σε μεγαλύτερο κίνδυνο όταν είναι αγχωμένος συγκριτικά με τον αντίστοιχο ασθενή που έχει τους ίδιους επιβαρυντικούς παράγοντες αλλά δεν έχει άγχος. Οι διαφορές σε αριθμούς μεταξύ αγχωτικών και μη αγχωτικών ασθενών από την ολλανδική μελέτη έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον. Η ετήσια συχνότητα καρδιακών επεισοδίων των αγχωτικών ασθενών ανέρχεται στο 9,6%, ενώ των μη αγχωτικών στο 6,6%. Οι Ολλανδοί ερευνητές δικαιολογούν τα ευρήματά τους από το γεγονός ότι οι αγχωτικοί ασθενείς προσφεύγουν λόγω του άγχους τους ευκολότερα προς τους γιατρούς, όπου γίνεται διάγνωση των καρδιοπαθειών τους ή αντίθετα λόγω τους άγχους τους και τους stress που αναπτύσσουν νοσούν ευκολότερα. Ομως οποιαδήποτε επιστημονική άποψη και εάν γίνει δεκτή, το τελικό συμπέρασμα παραμένει το ίδιο, δηλαδή με απλά λόγια το άγχος καταστρέφει την καρδιά. Συμπερασματικά, φαίνεται ότι ο συναισθηματικός κόσμος του ανθρώπου αποτελεί έναν πρόσθετο παράγοντα που μπορεί να επιταχύνει ή να επιβραδύνει την εξέλιξη των καρδιοπαθειών. ΚΟΡΥΦΗ

Κοινά τα συμπτώματα του εμφράγματος σε άνδρες και γυναίκες Καναδοί επιστήμονες παρουσίασαν μια νέα επιστημονική έρευνα, που καταρρίπτει την διαδεδομένη αντίληψη ότι οι γυναίκες και οι άνδρες νιώθουν με διαφορετικό τρόπο τα συμπτώματα ενός εμφράγματος. Όπως έδειξαν, πρόκειται για μύθο, καθώς τα δύο φύλα δεν έχουν καμία ουσιαστική διαφορά στα συμπτώματα της καρδιάς. Η έρευνα έγινε από ερευνητές υπό την Μάρθα Μακέι και παρουσιάστηκε στο Καναδικό Καρδιαγγειακό Συνέδριο, σύμφωνα με το BBC. To 2003, μια μελέτη από τα Εθνικά Ινστιτούτα Υγείας των ΗΠΑ είχε συμπεράνει ότι πολλές γυναίκες που έπαθαν έμφραγμα, δεν είχαν ποτέ πόνο στο στήθος και έτσι η πάθησή τους δεν ήταν εξίσου προβλέψιμη με αυτή των ανδρών. Όμως η νέα καναδική έρευνα έρχεται να καταρρίψει την αμερικανική. Οι καναδοί ερευνητές μελέτησαν με ποιο τρόπο νιώθουν τον πόνο οι ασθενείς που έχουν κάνει αγγειοπλαστική, τα συμπτώματα της οποίας μετά την επέμβαση μοιάζουν πρόσκαιρα με αυτά του εμφράγματος, καθώς το «μπαλονάκι» φουσκώνει και πιέζει τις αρτηρίες. Η μέση ηλικία για αγγειοπλαστική στις αρτηρίες («μπαλονάκι») είναι τα 63 χρόνια και περίπου το 40% αφορά γυναίκες, σύμφωνα με την έρευνα. Σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία, οι γυναίκες, όπως και οι άνδρες, έχουν όλα τα κλασικά συμπτώματα, όπως πόνο στο στήθος, δύσπνοια, δυσπεψία, ναυτία ή εμετό, ιδρωμένο δέρμα, φόβο και ακαθόριστη ανησυχία κλπ.. Η διαφορά είναι ότι οι γυναίκες αναφέρουν συχνότερα πόνο στο λαιμό και το σαγόνι, ενώ ο πόνος στο στήθος συνήθως είναι κάπως πιο ακαθόριστος. Σύμφωνα με τη Μπεθ Άμπραμσον του Καναδικού Ιδρύματος Καρδιάς και Εγκεφαλικών, ενώ οι γυναίκες μπορεί να περιγράφουν διαφορετικά τον πόνο τους από τους άνδρες, το πιο συνηθισμένο σύμπτωμα σε αυτές είναι πάντα ο πόνος στο στήθος. Όπως είπε, η καρδιά μπορεί να σκοτώσει εξίσου και τα δύο φύλα, ενώ οι διαφορές μεταξύ ανδρών και γυναικών είναι αμελητέες. Προειδοποίησε ότι συνήθως το πρώτο σύμπτωμα που αισθάνονται οι περισσότεροι άνθρωποι, άνδρες και γυναίκες, είναι ένα βάρος ή ένα «κάψιμο» στο στήθος, αλλά οι γυναίκες είναι λιγότερο πιθανό να πιστέψουν ότι κινδυνεύουν από έμφραγμα, επειδή σε αυτές ο πόνος είναι πιο ακαθόριστος. Στατιστικά, όπως αναφέρθηκε, έχει βρεθεί ότι οι γυναίκες είναι 16% πιο πιθανό, σε σχέση με τους άνδρες, να πεθάνουν μετά από ένα έμφραγμα. Διπλή προστασία από το έμφραγμα Περισσότεροι από 20.000 ασθενείς παθαίνουν έμφραγμα του μυοκαρδίου κάθε χρόνο στην Ελλάδα. Παρ' όλο που τα χαρακτηριστικά του εμφράγματος, αλλά και η κλινική αντιμετώπισή του μπορεί να διαφέρουν από ασθενή σε ασθενή, υπάρχει ένας κοινός παρονομαστής στη θεραπεία των εμφραγματιών από τη στιγμή της διάγνωσης: η χορήγηση διπλής αντιαιμοπεταλιακής αγωγής. Σώθηκαν από έμφραγμα και άλλαξαν Οι πρώτες στιγμές είναι οι κρισιμότερες για τη σωτηρία των ασθενών αλλά και ο σωστός τρόπος διαβίωσης μετά το περιστατικό μπορεί να χαρίσει πολλά χρόνια ζωής ΣΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΤΩΝ ΕΚΤΡΟΠΩΝ Η επίπτωση του άστατου ωραρίου στην υγεία της καρδιάς Το έμφραγμα μυο­καρδίου έχει τριπλάσια συχνότητα μεταξύ 6 και 12 το πρωί συγκριτικά με το υπόλοιπο του 24ώρου Πώς προειδοποιεί το έμφραγμα Απολύτως κρίσιμα για την επιβίωση του θύματος είναι τα τρία πρώτα λεπτά μετά την εκδήλωση καρδιακής ανακοπής.Απολύτως κρίσιμα για την επιβίωση του θύματος είναι τα τρία πρώτα λεπτά μετά την εκδήλωση καρδιακής ανακοπής. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, η ανακοπή δεν θα πρέπει να θεωρείται ισοδύναμη με τον θάνατο, καθώς είναι εφικτή η ανάταξη της θανατηφόρου αρρυθμίας και η επαναφορά της κυκλοφορίας του αίματος. Απαραίτητη προϋπόθεση για κάτι τέτοιο είναι η κατάλληλη εκπαίδευση του προσώπου που θα το επιχειρήσει. ΠΡΟΣΟΧΗ: Αν έχετε κάτι από τα παρακάτω, είστε ένα βήμα πριν... την ανακοπή! Περισσότεροι από ένας στους δύο ανθρώπους που παθαίνουν ανακοπή καρδιάς έχουν προειδοποιητικά συμπτώματα επί ημέρες ή και εβδομάδες πριν σταματήσει η καρδιά τους, σύμφωνα με μία νέα μελέτη. Τα συμπτώματα αυτά συμπεριλαμβάνουν πόνο στο στήθος, δύσπνοια και, σπανιότερα, ζάλη, λιποθυμία και «φτερουγίσματα» της καρδιάς. Η ανακοπή καρδιάς οφείλεται σε ανεπάρκεια του ηλεκτρικού συστήματος της καρδιάς. Οι ασθενείς μπορούν να επιβιώσουν εάν υποβληθούν αμέσως σε καρδιοπνευμονική ανάνηψη και απινίδωση, ούτως ώστε να αποκατασταθεί ο καρδιακός παλμός. Ωστόσο μελέτες δείχνουν πως αυτό είναι πιθανότερο να συμβεί εντός νοσοκομείων ή σε χώρους όπου υπάρχουν φορητοί απινιδωτές (στις ΗΠΑ λ.χ. υπάρχουν σε γήπεδα, εμπορικά κέντρα και γενικότερα σε δημόσιους χώρους όπου συγκεντρώνονται πολλοί άνθρωποι). Η νέα μελέτη, που παρουσιάσθηκε σε επιστημονικό συμπόσιο της Αμερικανικής Εταιρείας Καρδιάς (ΑΗΑ) το οποίο διεξάγεται στο Ντάλας, του Τέξας, βασίσθηκε στο ιατρικό ιστορικό 567 ανδρών ηλικίας 35 έως 65 ετών, οι οποίοι είχαν πάθει ανακοπή καρδιάς σε μία πόλη του Όρεγκον την περίοδο 2002-2012. Το 53% από αυτούς εκδήλωναν συμπτώματα μέσα στις τέσσερις εβδομάδες πριν από την ανακοπή. Το συνηθέστερο ήταν ο πόνος στο στήθος, τον οποίο είχε παρουσιάσει το 56% των ανδρών με συμπτώματα. Το 13% είχαν εκδηλώσει δύσπνοια, ενώ το 4% είχαν παρουσιάσει ζάλη, λιποθυμία ή «φτερουγίσματα» της καρδιάς. Οι περισσότεροι ασθενείς, σύμφωνα με το web only,  έπασχαν από στεφανιαία νόσο την εποχή της ανακοπής, αλλά μόνον οι μισοί το γνώριζαν, σύμφωνα με τον επικεφαλής ερευνητή δρα Ελόι Μαριγιόν, καρδιολόγο-ηλεκτροφυσιολόγο στο Ευρωπαϊκό Νοσοκομείο Georges Pompidou, στο Παρίσι, και επισκέπτη ερευνητή στο Ίδρυμα Καρδιάς του Ιατρικού Κέντρου Cedars-Sinai, στο Λος Άντζελες. ΚΟΡΥΦΗ

Οικογενειακή παράδοση το έµφραγµα  Η οικογένεια είναι το «κλειδί»  για την πρόβλεψη των καρδιακών εµφραγµάτων, σύµφωνα µε νέες επιστηµονικές  έρευνες.  Μια νέα µελέτη, που µόλις παρουσιάστη κε στηνεπιθεώρηση  «Journal of the American College of  Cardiology», βρήκε ότι το οικογενειακό ιστορικό προβλέπει το οξύ έµφραγµα του µυοκαρδίου, ανεξάρτητα από τους υπόλοιπους βιολογικούς, ψυχοκοινωνικούς και γενετικούς παράγοντες κινδύνου. Προάγγελος εμφράγματος το γονίδιο του… κοκαλιάρη Διεθνής ομάδα επιστημόνων ανακάλυψε πως το γονίδιο που κάνει μερικούς ανθρώπους να είναι πολύ αδύνατοι, αυξάνει και τις πιθανότητες να εκδηλώσουν διαβήτη και καρδιοπάθεια. Μολονότι όμως το αδύνατο σώμα θεωρείται από πολλούς εγγύηση καλής υγείας, το IRS1 φάνηκε να αποδεικνύει το αντίθετο, καθώς όσοι το έφεραν είχαν υψηλότερα επίπεδα λιπιδίων (όπως η χοληστερόλη) στο αίμα τους, ενώ ο οργανισμός τους παρουσίαζε δυσκολίες στην επεξεργασία του σακχάρου (γλυκόζη). Πόσο πρέπει να μας ανησυχεί ένας πόνος στο στήθος; Στηθάγχη Πώς πρέπει να ζω μετά το έμφραγμα;

Τεστ αίματος προβλέπει το έμφραγμα  Μετρά συγκεκριμένα κύτταρα στο αίμα και «δείχνει» το επεισόδιο ως και δυο εβδομάδες πριν συμβεί Τα περισσότερα καρδιακά επεισόδια συμβαίνουν όταν οι αθηρωματικές πλάκες που έχουν σχηματιστεί εντός των αρτηριών υφίστανται ρήξη με αποτέλεσμα να δημιουργούνται θρόμβοι ώστε να καλύψουν το σημείο όπου έχει δημιουργηθεί το «ρήγμα». Εάν ο θρόμβος που θα δημιουργηθεί είναι μεγάλος, μπλοκάρει τη ροή του αίματος. Το πρόβλημα είναι ότι όλες οι υπάρχουσες εξετάσεις δεν μπορούν να προβλέψουν πότε θα συμβεί το επεισόδιο. Τώρα οι ερευνητές από το Scripps με επικεφαλής τον δρα Ερικ Τόπολ ανακάλυψαν ότι μπορούν να προβλέψουν το έμφραγμα αναζητώντας στο αίμα ορισμένα κύτταρα τα οποία «δραπετεύουν» από τα τοιχώματα των «άρρωστων» αρτηριών προτού γίνει η ρήξη των αθηρωματικών πλακών. Πρόκειται για τα κυκλοφορούντα ενδοθηλιακά κύτταρα (CECs) τα οποία αποκολλώνται από τα τοιχώματα των αγγείων μετά από κάποια βλάβη. ΚΟΡΥΦΗ

Χοληστερόλη Χοληστερίνη Τι αυξάνει τη χοληστερίνη μου; Γράφει ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΜΙΛΕΣΗΣ, MSc κλινικός διαιτολόγος, διατροφολόγος Υστερα από ένα τακτικό τσεκ απ, σας βρήκαν ότι τα επίπεδα χοληστερόλης σας είναι (πολύ ή λίγο) υψηλά. Παρ' όλο που, σε πρώτη φάση, είναι μια ανησυχητική ένδειξη για το επίπεδο της υγείας σας, μπορείτε να κάνετε πολλά πράγματα για να την αντιμετωπίσετε. Κατ' αρχάς, αναλογιστείτε το οικογενειακό σας ιστορικό. Θυμάστε τη μητέρα, τον πατέρα ή τον αδελφό σας να έχει διαγνωστεί με υψηλή χοληστερόλη; Στις περισσότερες περιπτώσεις, τα υψηλά επίπεδα χοληστερόλης είναι αποτέλεσμα κληρονομικότητας, κακής διατροφής, έλλειψης άσκησης και προχωρημένης ηλικίας. Κάποιες φορές όμως, μπορεί να οφείλονται σε άλλες ασθένειες ή σε ευρέως συνταγογραφούμενα φάρμακα (δευτερεύουσα ή επίκτητη υπερλιπιδαιμία). 1 Πολλαπλοί παράγοντες κινδύνου Η (προχωρημένη) ηλικία, οι κακές συνήθειες και το γονιδίωμα μπορούν να προδιαθέσουν υψηλά επίπεδα χοληστερόλης στο αίμα. Φυσικά, δεν μπορούμε να ελέγξουμε ορισμένες πτυχές της ζωής μας, όπως η ηλικία ή το οικογενειακό μας ιστορικό. Ωστόσο, μπορούμε να βελτιώσουμε πάρα πολλά πράγματα στον τρόπο ζωής μας. 2 Κακή διατροφή Είναι ευρύτερα γνωστό ότι το είδος της τροφής που καταναλώνουμε μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην αύξηση των επιπέδων χοληστερόλης. Ζούμε σε ένα «γρήγορο» κόσμο γεμάτο φαστ φουντ και γρήγορα γεύματα. Δυστυχώς, τα γεύματα αυτά είναι πλούσια σε λιπαρά, ενώ δεν είναι ιδιαίτερα θρεπτικά. Η διατροφή μας, αντίθετα, πρέπει να συνιστά ένα μίγμα θρεπτικών τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων λαχανικών, φρούτων και άλλων τροφίμων πλούσιων σε φυτικές ίνες και φτωχών σε κορεσμένα και trans λιπαρά. Μαθαίνοντας τα τρόφιμα που πρέπει να περιορίσουμε (ή ακόμα και να αποφύγουμε) και χρησιμοποιώντας τις πληροφορίες από τις ετικέτες των τροφίμων, αποκτούμε εφόδια ώστε να ελέγξουμε αποτελεσματικά τα επίπεδα της χοληστερόλης. 3 Μειωμένη φυσική δραστηριότητα Η άσκηση μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην υγεία. Μπορεί μεν να βοηθήσει στη διατήρηση της γραμμής σώματος και να ενισχύσει τους μυς, έχει όμως και πρόσθετα πλεονεκτήματα, μεταξύ των οποίων και η μείωση της χοληστερόλης. Ερευνες έδειξαν ότι η μέτρια καθημερινή άσκηση, για μικρό χρονικό διάστημα, μπορεί να ενισχύσει την υγεία της καρδιάς και να αυξήσει τα επίπεδα της HDL (καλής) χοληστερόλης. Για να ικανοποιήσετε την απαίτηση αυτή του σώματος, μπορείτε να κάνετε πολλά είδη άσκησης, όπως π.χ. γιόγκα, ασκήσεις, με βάρη και αερόβια άσκηση. 4 Μη ελεγχόμενα ιατρικά προβλήματα Πολλά ιατρικά προβλήματα, όπως το μεταβολικό σύνδρομο, ο σακχαρώδης διαβήτης ή τα νοσήματα του θυρεοειδούς, μπορούν να ανεβάσουν τα επίπεδα της χοληστερόλης. Τα προβλήματα αυτά απαιτούν αλλαγές του τρόπου ζωής μας και φαρμακευτική αγωγή, ώστε να τεθεί υπό έλεγχο η κατάσταση, σε σημαντικό βαθμό είναι η αλήθεια. Εκτός από τον σακχαρώδη διαβήτη και το μεταβολικό σύνδρομο, οι ασθένειες που σχετίζονται με την επίκτητη υπερλιπιδαιμία περιλαμβάνουν: υποθυρεοειδισμό (υπολειτουργών θυρεοειδής αδένας), σύνδρομο του Cushing (μια ασθένεια που προκαλείται από τα υψηλά επίπεδα της ορμόνης κορτιζόλης),νεφρική ανεπάρκεια, νεφρωσικό σύνδρομο (διαταραχή της νεφρικής λειτουργίας), αλκοολισμό, ορισμένες ενδοκρινικές και μεταβολικές διαταραχές και νευρική ανορεξία. 5 Φάρμακα Μερικά φάρμακα μπορεί να προκαλέσουν άνοδο των επιπέδων χοληστερόλης. Εκτός από την ίδια την ασθένεια, ορισμένα φάρμακα και ορμονικές θεραπείες συνδέονται με επίκτητη υπερλιπιδαιμία και αλλαγές στα επίπεδα των λιπιδίων στο αίμα. * Τα οιστρογόνα και τα κορτικοστεροειδή μπορεί να αυξήσουν τα επίπεδα των τριγλυκεριδίων και της HDL (καλής) χοληστερόλης, ενώ τα από του στόματος στεροειδή αναβολικά συχνά μειώνουν την HDL. * Τα αντισυλληπτικά μπορεί να αυξήσουν τη χοληστερόλη και τον κίνδυνο της αθηροσκλήρωσης, ανάλογα με τον τύπο και τη δόση προγεστίνης /οιστρογόνων. * Οι β-αναστολείς, μια κατηγορία φαρμάκων που χορηγούνται για υψηλή αρτηριακή πίεση, ημικρανίες και γλαύκωμα, συνήθως ανεβάζουν τα επίπεδα των τριγλυκεριδίων, μειώνοντας ταυτόχρονα την HDL χοληστερόλη. * Τα ρετινοειδή, που χρησιμοποιούνται για τη διαχείριση ψωρίασης και ορισμένων μορφών καρκίνου του δέρματος, συνδέονται ορισμένες φορές με την LDL χοληστερόλη και τα τριγλυκερίδια. * Τα διουρητικά προδιαγράφονται για να μειωθεί η συσσώρευση επιπλέον υγρών του σώματος. Τα θειαζιδικά διουρητικά συχνά χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία της υψηλής αρτηριακής πίεσης, έχουν συνδεθεί επίσης με την αύξηση της χοληστερόλης και τριγλυκεριδίων. Στις περισσότερες περιπτώσεις, η διαχείριση της υποκείμενης νόσου ή η διακοπή της χρήσης των φαρμάκων (που συνδέονται με την επίκτητη υπερλιπιδαιμία) θα επαναφέρει τα επίπεδα χοληστερόλης. Ωστόσο, σε κάποιες περιπτώσεις μπορεί να χρειαστούν θεραπείες, ειδικά σχεδιασμένες για να μειώνουν τα επίπεδα χοληστερόλης. Σ' αυτές συμπεριλαμβάνονται δίαιτα, άσκηση και -αν χρειαστεί- φαρμακευτική υποστήριξη. 6 Κάπνισμα Το κάπνισμα επηρεάζει όλες τις πτυχές της υγείας, συμπεριλαμβανομένων των επιπέδων χοληστερόλης και καρδιαγγειακής υγείας. Η διακοπή του καπνίσματος δεν μπορεί να συμβεί εν μια νυκτί και σίγουρα είναι δύσκολη. Η διακοπή του καπνίσματος μπορεί να αντισταθμίσει ένα μέρος της ζημιάς που το κάπνισμα προκαλεί στην καρδιά - και στο υπόλοιπο σώμα. Σε κάθε περίπτωση, ο κίνδυνος που συνοδεύει τα υψηλά επίπεδα χοληστερόλης (εγκεφαλικό επεισόδιο, καρδιακή προσβολή και καρδιαγγειακή νόσος) είναι ο ίδιος, οπότε πρέπει να αντιμετωπίζονται άμεσα, ανεξάρτητα από την προέλευσή τους. Οταν τα επίπεδα τριγλυκεριδίων είναι επίσης υψηλά, μπορεί να εκδηλωθεί παγκρεατίτιδα, που συχνά είναι απειλητική για τη ζωή. Τροφές που ανεβάζουν τη χοληστερόλη Γράφει η ΑΣΤΕΡΙΑ ΣΤΑΜΑΤΑΚΗ, Msc, Msc στην κλινική διατροφή, διαιτολόγος - διατροφολόγος, Η χοληστερόλη είναι μια λιπαρή ουσία, η οποία είναι απαραίτητη για τη λειτουργία του οργανισμού μας καθώς συμμετέχει στον σχηματισμό των κυτταρικών μεμβρανών αλλά και στην παραγωγή ορμονών. Η χοληστερόλη του αίματός μας προέρχεται από τη χοληστερόλη που συνθέτει ο οργανισμός μας και από τη χοληστερόλη των τροφών (διαιτητική). Ομως όταν οι τιμές της χοληστερόλης στο αίμα μας είναι πάνω από τα φυσιολογικά επίπεδα, τότε το λίπος αποτίθεται στο τοίχωμα των αρτηριών με δυσάρεστα αποτελέσματα για τη λειτουργία του καρδιαγγειακού συστήματος. Η χοληστερόλη δεν διαλύεται στο αίμα και γι' αυτόν τον λόγο χρειάζεται μεταφορείς για τη «μετακίνησή» της στο αίμα. Αυτοί οι μεταφορείς ονομάζονται HDL και LDL χοληστερόλη. Η LDL λέγεται αλλιώς και «κακή χοληστερόλη» γιατί βοηθάει στη μεταφορά της χοληστερόλης από το ήπαρ στους ιστούς και συμβάλλει στην αθηροσκλήρωση. Η HDL είναι η αποκαλούμενη «καλή χοληστερόλη» γιατί απομακρύνει τη χοληστερόλη από τις αρτηρίες και την οδηγεί στο ήπαρ, γι' αυτόν τον λόγο πρέπει να διατηρείται σε υψηλά επίπεδα. Υπάρχουν πολλοί παράγοντες που επηρεάζουν τα επίπεδα της χοληστερόλης στο αίμα, όπως η κληρονομικότητα, η ηλικία, το φύλο, οι διατροφικές συνήθειες, το κάπνισμα και η άσκηση. Οσον αφορά τη διατροφή, η υιοθέτηση δυτικού τύπου διαιτητικών συνηθειών είναι συχνή αίτια της εμφάνισης αυξημένων τιμών χοληστερόλης. Επειδή γενικότερα υπάρχουν διάφορες παρερμηνεύσεις πρέπει να διευκρινίσουμε μια κατάσταση. Πολλοί νομίζουν ότι η διαιτητική χοληστερόλη (π.χ. θαλασσινά) αυξάνει τα επίπεδα της χοληστερόλης στο αίμα. Πράγματι, η διαιτητική χοληστερόλη έχει μια μικρή επίδραση στα επίπεδα της χοληστερόλης στο αίμα στους περισσότερους ανθρώπους. Ομως τα κορεσμένα λίπη και τα trans λιπαρά οξέα είναι οι κύριοι «ένοχοι» για την αύξηση της χοληστερόλης στο αίμα και όχι η διαιτητική χοληστερόλη. Τα κορεσμένα λιπαρά οξέα ονομάζονται αλλιώς και «κακά» λιπαρά οξέα. Τα κορεσμένα λιπαρά οξέα είναι κυρίως ζωικής προέλευσης, βρίσκονται στο λίπος του κρέατος, στην πέτσα των πουλερικών, στα πλήρη γαλακτοκομικά προϊόντα, στα παχιά τυριά, στην κρέμα γάλακτος, στο βούτυρο, στο λαρδί, στο μπέικον, στα λουκάνικα, στα αλλαντικά και σε ένα μεγάλο αριθμό επεξεργασμένων τροφίμων. Κορεσμένα λιπαρά υπάρχουν επίσης σε προϊόντα ζαχαροπλαστικής, καθώς και σε πολλά φαγητά από ταχυφαγεία. Η ημερήσια κατανάλωση κορεσμένων λιπαρών οξέων δεν πρέπει να ξεπερνά το 7% της ημερήσιας θερμιδικής πρόσληψης. Τα trans λιπαρά οξέα είναι λιπαρά που έχουν υποστεί τη βιομηχανική διεργασία της υδρογόνωσης, για να είναι ανθεκτικά στην οξείδωση και να έχουν στερεά μορφή. Τα trans λιπαρά οξέα όχι μόνο ανεβάζουν την ολική και την «κακή» χοληστερόλη αλλά κατεβάζουν και την «καλή» χοληστερόλη. Τα trans λιπαρά περιέχονται σε γαριδάκια, πατατάκια, κάποια μπισκότα, σε αρτοσκευάσματα τύπου κρουασάν, σε έτοιμες ζύμες και σφολιάτες, σε τηγανητές πατάτες ταχυφαγείων, γενικά σε πολλά τυποποιημένα σνακ αλλά και σε διάφορες έτοιμες σάλτσες. Για να μπορέσουμε να βοηθήσουμε τον οργανισμό μας να ρυθμίσει τα επίπεδα της χοληστερόλης μέσω της τροφής, θα πρέπει να μειώσουμε την κατανάλωση των κορεσμένων και trans λιπαρών οξέων και να αντικαταστήσουμε τα κορεσμένα λιπαρά οξέα από μονοακόρεστα και πολυακόρεστα λιπαρά οξέα. Τα ακόρεστα λιπαρά οξέα οδηγούν σε μείωση των επιπέδων της ολικής και της κακής χοληστερόλης. Μονοακόρεστα λιπαρά οξέα βρίσκονται στο ελαιόλαδο, το κραμβέλαιο και το αβοκάντο. Πολυακόρεστα λιπαρά οξέα υπάρχουν στα λιπαρά ψάρια (σαρδέλες, σολομός, σκουμπρί), στις μαργαρίνες και στους ξηρούς καρπούς (καρύδια). Η τήρηση μιας ισορροπημένης διατροφής με μια ποικιλία τροφίμων, η κατανάλωση 5 μερίδων φρούτων και λαχανικών, η επίτευξη ενός κατάλληλου σωματικού βάρους, η αύξηση της φυσικής δραστηριότητας και η διακοπή του καπνίσματος θα σας βοηθήσουν στη ρύθμιση των επιπέδων της χοληστερόλης σας. Η καλή χοληστερόλη «ασπίδα» (και) ενάντια στη νόσο Αλτσχάιμερ Η αύξηση των επιπέδων της ΗDL επιτυγχάνεται είτε με φυσικό τρόπο είτε με φάρμακα Τα υψηλά επίπεδα της αποκαλούμενης «καλής» ΗDL χοληστερόλης δεν σώζουν μόνο την καρδιά αλλά και τον εγκέφαλο προστατεύοντάς τον από τη νόσο Αλτσχάιμερ, σύμφωνα με νέα αμερικανική μελέτη που δημοσιεύεται στο επιστημονικό περιοδικό «Αrchives of Νeurology». Ερευνητές από το Ινστιτούτο Τaub του Πανεπιστημίου Κολούμπια στη Νέα Υόρκη είδαν μάλιστα ότι δεν έπαιζε ρόλο αν η αύξηση των επιπέδων της ΗDL επιτυγχανόταν με φυσικό τρόπο μέσω της σωστής διατροφής και της άσκησης ή αν οφειλόταν σε «τεχνητά» αίτια, όπως η λήψη φαρμάκων. Σύμφωνα με τη μελέτη άτομα με χαμηλά επίπεδα ΗDL αντιμετώπιζαν αυξημένο κατά 60% κίνδυνο να εμφανίσουν Αλτσχάιμερ μετά την ηλικία των 65 ετών σε σύγκριση με όσα παρουσίαζαν υψηλά επίπεδα «καλής» χοληστερόλης. Τα αποτελέσματα προέκυψαν έπειτα από 11ετή παρακολούθηση 1.130 ατόμων. Σε τακτά χρονικά διαστήματα διεξάγονταν εξετάσεις που αφορούσαν μέτρηση της ΗDL χοληστερόλης καθώς και νοητικών λειτουργιών όπως η μνήμη, η επεξεργασία της γλώσσας και ο προσανατολισμός. Κατά τη διάρκεια της μελέτης κατεγράφησαν 101 περιπτώσεις Αλτσχάιμερ (ο μέσος όρος ηλικίας των ασθενών ήταν 83 έτη). Οπως ανέφερε η δρ Κριστιάνε Ράιτς, επίκουρη καθηγήτρια Νευρολογίας που ήταν η κύρια συγγραφέας της μελέτης, «τα ευρήματα μαρτυρούν ότι η υψηλή ΗDL χοληστερόλη συνδέεται με μικρότερο κίνδυνο για τη νόσο Αλτσχάιμερ. Ο καθένας μπορεί να επιτύχει αύξηση της ΗDL μέσω απλών παρεμβάσεων, όπως η απώλεια βάρους, η αεροβική άσκηση και η υγιεινή διατροφή». Η μείωση της κατανάλωσης τροφών που περιέχουν πολλά υδρογονωμένα λίπη (κυρίως έτοιμες, επεξεργασμένες τροφές) και η αύξηση της κατανάλωσης τροφίμων με μονοακόρεστα λιπαρά οξέα (όπως το ελαιόλαδο, το αβοκάντο και οι ξηροί καρποί) μπορούν να βοηθήσουν στην αύξηση των επιπέδων της «καλής» χοληστερόλης, κρατώντας παράλληλα χαμηλά τα επίπεδα της «κακής» LDL χοληστερόλης. Συγχρόνως, σύμφωνα με τη δρα Ράιτς, και η κατανάλωση αλκοόλ με μέτρο βοηθά στην αύξηση των επιπέδων της «καλής» χοληστερόλης. Αλλά και κάποια σκευάσματα, όπως οι στατίνες και η νιασίνη (βιταμίνη του συμπλέγματος Β), που λαμβάνονται για τη μείωση της LDL χοληστερόλης, μπορούν να βοηθήσουν στην αύξηση της «καλής» ΗDL, κατέληξε η ειδικός. Οι στατίνες δεν ωφελούν όλους τους ασθενείς Θα πρέπει να λαμβάνονται μόνο από άτομα που διαθέτουν εναποθέσεις ασβεστίου στις αρτηρίες τους, υποστηρίζουν επιστήμονες «Τσιμπημένη» χοληστερίνη; Μήπως οι γιορτές σάς άφησαν... σουβενίρ κάπως «τσιμπημένη» τη χοληστερίνη σας; Δείτε ποιες πρέπει να είναι οι πρώτες σας κινήσεις και, φυσικά, συμβουλευτείτε το γιατρό σας. Η διακοπή του καπνίσματος μειώνει τη χοληστερίνη Όσοι έχουν καταφέρει με επιτυχία να διακόψουν το κάπνισμα, έχουν ακόμη ένα όφελος, πέραν των γνωστών: τη μείωση της κακής χοληστερίνης. Μυστικό μακροζωίας για τους άνδρες η «καλή» χοληστερόλη Άλλη μία μελέτη έρχεται να αποκαλύψει την θετική επίδραση, που έχει η λεγόμενη «καλή» χοληστερόλη (HDL) στον ανθρώπινο οργανισμό. Δυσλιπιδαιμίες και στεφανιαία νόσος Οι δυσλιπιδαιμίες είναι διαταραχές του μεταβολισμού των λιποπρωτεϊνών και διακρίνονται σε πρωτοπαθείς και δευτεροπαθείς. Οι πρωτοπαθείς δυσλιπιδαιμίες κληρονομούνται, ενώ οι δευτεροπαθείς όχι. Οι δευτεροπαθείς δυσλιπιδαιμίες εμφανίζονται στο πλαίσιο άλλων νοσημάτων, όπως υποθυρεοειδισμός, σακχαρώδης διαβήτης, ή οφείλονται στη λήψη φαρμάκων (π.χ. κορτιζόνη, οιστρογόνα, ιντερφερόνη, αντιρετροϊκά φάρμακα κ.ά.) Η χοληστερόλη μας αφορά όλους Σύμφωνα με ιατρικές έρευνες, τα καρδιαγγειακά νοσήματα είναι η πρώτη αιτία της θνησιμότητας παγκοσμίως. Η υψηλή χοληστερόλη είναι ένας κύριος παράγοντας κινδύνου για την εμφάνιση καρδιαγγειακής νόσου. Πρέπει μάλιστα να τονιστεί ότι μας αφορά όλους, ανεξάρτητα από φύλο και ηλικία. Αθώο το τυρί για την «κακή» χοληστερόλη  Αντιθέτως τα λιπαρά του βουτύρου ανεβάζουν την LDL σύμφωνα με νέα μελέτη Οι ερευνητές δεν μπορούν να καταλήξουν στο γιατί το τυρί φαίνεται να είναι πιο «αθώο» από το βούτυρο σε ό,τι αφορά τη χοληστερόλη. Υποθέτουν ότι ένας από τους λόγους είναι η αυξημένη περιεκτικότητά του σε ασβέστιο το οποίο, σύμφωνα με προηγούμενες μελέτες, ενισχύει την απομάκρυνση του λίπους από τον οργανισμό μέσω του πεπτικού συστήματος. Μια άλλη πιθανή εξήγηση αφορά τη μεγάλη ποσότητα πρωτεΐνης που περιέχεται στα τυριά καθώς και τη διαδικασία ζύμωσης για την παρασκευή τους – και οι δύο αυτοί παράγοντες πιστεύεται ότι επηρεάζουν τον τρόπο πέψης του τυριού σε σύγκριση με το βούτυρο. Εμβόλιο μειώνει την «κακή» χοληστερόλη Δοκιμάστηκε για πρώτη φορά σε ανθρώπους και ελάττωσε την LDL κατά 2/3Το νέο εμβόλιο για τη χοληστερόλη που αναπτύχθηκε από τη φαρμακευτική εταιρεία Amgen αποτελείται από ένα αντίσωμα… εργαστηρίου το οποίο βασίζεται σε μια ανθρώπινη πρωτεΐνη. Δρα θέτοντας εκτός… δράσης μια πρωτεΐνη του οργανισμού η οποία αποτρέπει το ήπαρ από το να απομακρύνει την κακή χοληστερόλη από το αίμα. Εμβόλιο μειώνει ....... H εξίσωση της χοληστερίνης Δέκα τρόποι για να αυξήσετε την Καλή Χοληστερόλη Μέτρηση της χοληστερίνης στα παιδιά Άλλη μία κακή χοληστερίνη Φως στον «καρκινικό» γρίφο της χοληστερόλης  Το γαλλικό παράδοξο. Να πιει κανείς ή να μην πιει; H σχέση των αυγών με τη χοληστερίνη Η υψηλή χοληστερόλη δεν αποτελεί δείκτη πρόβλεψης εγκεφαλικού στις γυναίκες ΚΟΡΥΦΗ

Ρίξτε τη χοληστερίνη Πώς θα μειώσετε με φυσικό τρόπο τα υψηλά επίπεδά της στον οργανισμό σας Στο άκουσμα της ιατρικής διάγνωσης, ο συνειρμός είναι πάντα αρνητικός. Χοληστερίνη θα πει καρδιοπάθειες, αλλά και στέρηση από γεύσεις λαχταριστές. Βούτυρα και σάλτσες, κρέατα και τυριά, απαγορεύονται δια ροπάλου, καθιστώντας επιτακτική την ανάγκη ριζικών αλλαγών στο καθημερινό διαιτολόγιο. Ειδικοί κάνουν βασικές υποδείξεις, για να βγείτε νικητές από τη μάχη κατά της χοληστερίνης. Περιορίστε στο ελάχιστο τις ζωϊκές τροφές. Το ιδανικό θα ήταν να καταναλώνετε μέχρι 120 - 150 γρ. λευκό κρέας γαλοπούλας ή κοτόπουλου, ή μέχρι και 300 γρ. φτωχά σε υδράργυρο ψάρια, όπως η γλώσσα, ο γαύρος, η σαρδέλα _ όλα σε εβδομαδιαία βάση. Καταναλώνετε με φειδώ άπαχα γαλακτοκομικά, τυριά ή γιαούρτια. Αφαιρέστε επεξεργασμένα δημητριακά, ζάχαρη αλλά και γλυκαντικές τροφές από τη διατροφή σας. Προτιμήστε ζυμαρικά ολικής άλεσης από πλήρες σιτάρι, και ξεχάστε το άσπρο αλεύρι (και το ψωμί του), το άσπρο γυαλισμένο ρύζι, τα κορν φλέικς, τη ζάχαρη, τα γλυκά, ακόμη και το μέλι. Επιτρέπονται ασφαλώς το σκούρο ρύζι, η βρώμη, το κριθάρι. Τη χοληστερίνη δεν την ανεβάζουν μόνον οι ζωϊκές τροφές αλλά και οι ραφιναρισμένες, όπως είναι τα δημητριακά. Έρευνες έχουν δείξει ότι σε χώρες όπως η Μοζαμβίκη, η Γουατεμάλα, τα νησιά Φίτζι, στις οποίες καταναλώνονται ελάχιστες ραφιναρισμένες τροφές, οι πληθυσμοί έχουν απαλλαγεί από προβλήματα καρδιάς! Περιορίστε το λάδι. Μπορείτε να το αντικαταστήσετε με αβοκάντο ή αλεσμένους ξηρούς καρπούς (φρεσκοσπασμένα καρύδια, ωμός ηλιόσπορος), προκειμένου να μην είναι άγευστες οι σαλάτες ή τα ντρέσινγκ. Προσθέστε στο πιάτο σας λαχανικά. Λίγοι γνωρίζουν ότι ειδικά τα πράσινα λαχανικά έχουν περισσότερες πρωτεϊνες από το κρέας. Το κοινό μαρούλι, τα γλυκά ραδίκια, το πράσινο λάχανο, τα σέσκουλα, το σπανάκι είναι οι πιο υγιεινές τροφές που μπορείτε να καταναλώσετε. Εκτός των άλλων, τα ωμά λαχανικά σας κάνουν να νοιώθετε χορτάτοι. Προτιμήστε επίσης φρούτα. Οι χυμοί φρούτων δεν έχουν την ίδια θρεπτική αξία. Επιλέξτε όσπρια, ψωμί ολικής άλεσης: χοληστερίνη και τριγλυκερίδια θα κάνουν φτερά. Ξηροί καρποί κατά της χοληστερίνης ΚΟΡΥΦΗ

Η υγεία της καρδιάς και η χοληστερόλη στο προσκήνιο  Της ΣΟΦΙΑΣ ΝΕΤΑ Οι γιορτές του Πάσχα πέρασαν και μας άφησαν νέες όμορφες εικόνες μαζί με το αίσθημα της ευφορίας που φέρνουν η άνοιξη και τα αρώματα της πασχαλιάς. Αρκετοί από μας όμως έχουμε και κάποιες ενοχές για ό,τι καταναλώσαμε «απερίσκεπτα» από τις πασχαλινές λιχουδιές. Είναι αλήθεια ότι δεν είναι πολύ εύκολο να αντισταθούμε στο παραδοσιακό τραπέζι, στο κατσικάκι, στις πίτες και στα σοκολατένια αβγά. Πρέπει όμως να σκεφτούμε έγκαιρα τον εαυτό μας και να επανέλθουμε σιγά σιγά στον υγιεινό τρόπο ζωής και στην ισορροπημένη διατροφή. Ας αρχίσουμε με τη φροντίδα της καρδιάς μας, που την επιβαρύνουμε πολύ αυτές τις ημέρες με την κατανάλωση λιπαρού κρέατος που έχει πολλά κορεσμένα λιπαρά με αποτέλεσμα να ανεβάζει τα επίπεδα της χοληστερόλης. Λίγα λόγια για τη χοληστερόλη... Η χοληστερόλη είναι μια λιπαρή ουσία απαραίτητη για τη λειτουργία των κυττάρων, όπως και για την παραγωγή και τον μεταβολισμό των ορμονών. Οταν κυκλοφορεί στο αίμα σε ποσότητες μεγαλύτερες από τα επιτρεπτά όρια, δημιουργούνται προβλήματα στον οργανισμό μας και ειδικότερα στην καρδιά μας. Τα αυξημένα επίπεδα χοληστερόλης σχετίζονται σε μεγάλο βαθμό με ένα διαιτολόγιο πλούσιο σε ζωικά και κορεσμένα λιπαρά. Η χοληστερόλη, βασικός παράγοντας κινδύνου για καρδιοπάθειες, είναι δυστυχώς η «επιδημία» της εποχής μας, καθώς 1 στους 2 Ελληνες έχει επίπεδα χοληστερόλης υψηλότερα από τα κανονικά και μόνο 3 στους 10 το γνωρίζουν (Ελληνικό Ιδρυμα Καρδιολογίας). Γι' αυτό η πρώτη εξέταση χοληστερόλης είναι απαραίτητη σε άνδρες και γυναίκες ηλικίας 20 ετών. Δυστυχώς, ο σύγχρονος τρόπος ζωής, που τόσο μας διευκολύνει σε καθημερινές πρακτικές, είναι και αυτός που έχει συμβάλει καθοριστικά στην αύξηση των καρδιοπαθειών. Το άγχος, το κάπνισμα, η υψηλή αρτηριακή πίεση, η έλλειψη άσκησης, η κακή διατροφή και φυσικά η υψηλή χοληστερόλη είναι οι βασικότεροι παράγοντες κινδύνου για την εμφάνιση καρδιαγγειακών παθήσεων. Νούμερο 1 αιτία θανάτων παγκοσμίως είναι οι καρδιοπάθειες, και δυστυχώς η χώρα μας δεν αποτελεί εξαίρεση. Καιρός λοιπόν να ακολουθήσουμε τις συστάσεις των διεθνών φορέων υγείας και να φροντίσουμε τη διατροφή μας, τη χοληστερίνη μας, την καρδιά μας και γενικότερα την υγεία μας. Η Παγκόσμια Ομοσπονδία Καρδιολογίας, όπως και η Αμερικανική και η Ευρωπαϊκή Ενωση Καρδιολογίας συστήνουν να εντάξουμε 2 γρ. στερόλες στην καθημερινή διατροφή μας, έτσι ώστε να μειώσουμε αποτελεσματικά τη χοληστερόλη μας όταν βρίσκεται στα άνω φυσιολογικά όρια. Για αμεσότερα και καλύτερα αποτελέσματα στη μείωση της χοληστερόλης, εντάξτε στη διατροφή σας καθημερινά 3 μερίδες προϊόντων εμπλουτισμένων με φυτικές στερόλες (μαργαρίνη, γάλα, γιαούρτι), 1 ρόφημα γιαουρτιού με 2 γρ. φυτικών στερολών. Εγκυρες, ανεξάρτητες κλινικές μελέτες έχουν δείξει ότι η καθημερινή κατανάλωση 2 γρ. φυτικών στερολών μειώνει τη χοληστερόλη έως 10% σε διάστημα 2-3 εβδομάδων, στο πλαίσιο ενός υγιεινού διαιτολογίου. Οι φυτικές στερόλες είναι ένα φυσικό φυτικό συστατικό που υπάρχει σε τρόφιμα της καθημερινής μας διατροφής, όπως τα λαχανικά, οι ξηροί καρποί, τα αποφλοιωμένα δημητριακά, τα φυτικά έλαια, αλλά σε μικρές ποσότητες. Λόγω της συγγενικής τους μοριακής δομής, παίρνουν τις θέσεις της χοληστερόλης στα αγγεία και έτσι μειώνουν την «κακή» LDL-χοληστερόλη, χωρίς να επηρεάζουν τα επίπεδα της «καλής» HDL-χοληστερόλης. Τα εμπλουτισμένα με φυτικές στερόλες προϊόντα μπορούν να ενταχθούν εύκολα στο καθημερινό μας διαιτολόγιο γιατί μπορούν να καταναλωθούν όπως κάθε άλλο προϊόν της κατηγορίας τους. Η μαργαρίνη καταναλώνεται, για παράδειγμα στο ψωμί, τις ψητές πατάτες, το ρύζι, τα μακαρόνια ή τα μαγειρεμένα λαχανικά. Παρομοίως, το γάλα και το γιαούρτι μπορούν να χρησιμοποιηθούν με τον ίδιο τρόπο όπως τα συνήθη γάλατα και γιαούρτια, είτε μόνα τους είτε σε πρωτότυπες, υγιεινές και γευστικές συνταγές. Τι συστήνει η Παγκόσμια Ομοσπονδία Καρδιολογίας για να μειώσουμε τη χοληστερόλη μας; *Να τρώμε περισσότερα φρέσκα φρούτα, λαχανικά και όσπρια. *Να προτιμάμε προϊόντα με ακόρεστα λιπαρά, όπως ελαιόλαδο και μαργαρίνες, αντί προϊόντων με κορεσμένα λιπαρά, όπως βούτυρο. *Να αθλούμαστε τουλάχιστον μισή ώρα καθημερινά. *Να κόψουμε το κάπνισμα, εφόσον είμαστε καπνιστές. *Να φροντίσουμε ώστε το βάρος μας να είναι σε φυσιολογικά επίπεδα. *Και δεν ξεχνάμε τις φυτικές στερόλες. ΚΟΡΥΦΗ

Εντοπίστηκε η «πολύ κακή» χοληστερόλη Ονομάζεται MGmin-LDL και «πλήττει» κυρίως τους διαβητικούς και τους ηλικιωμένους Ενας νέος τύπος όχι απλά «κακής» αλλά «πολύ κακής» χοληστερόλης ο οποίος αυξάνει τον κίνδυνο καρδιοπάθειας εντοπίστηκε από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Γουόρικ. Η «πολύ κακή» χοληστερόλη ονομάζεται MGmin-LDL και είναι πιο κολλώδης από τη γνωστή μας LDL με αποτέλεσμα να εναποτίθεται ευκολότερα στα αρτηριακά τοιχώματα. Όπως μάλιστα είδαν οι ερευνητές, αυτός ο νέος τύπος χοληστερόλης αποτελεί συνήθως «χαρακτηριστικό» των ηλικιωμένων ατόμων καθώς και των ασθενών με διαβήτη τύπου 2, προκαλώντας πολλούς θανάτους κάθε χρόνο. Μόρια - «βδέλλες» στα αρτηριακά τοιχώματα Οι επιστήμονες από το Γουόρικ μελέτησαν διαφορετικές μορφές της επιβλαβούς λιποπρωτεΐνης χαμηλής πυκνότητας (LDL). Όπως είδαν, η MGmin-LDL αποτελείται από μόρια τα οποία είναι πιο μικρά και πυκνά από εκείνα της απλής LDL. Τα μόρια αυτά «προσκολλώνται» στα αρτηριακά τοιχώματα δημιουργώντας μια βάση για την εναπόθεση αθηρωματικών πλακών. Ετσι τελικώς οι αρτηρίες εμφανίζουν στένωση και μειώνεται η ροή του αίματος. Οι αθηρωματικές πλάκες μπορεί μάλιστα να υποστούν ρήξη προκαλώντας τον σχηματισμό θρόμβων οι οποίοι οδηγούν σε καρδιακά και εγκεφαλικά επεισόδια. Οι ερευνητές δημιούργησαν ανθρώπινη MGmin-LDL στο εργαστήριο προκειμένου να ανακαλύψουν πώς αυτού του τύπου η χοληστερόλη αλληλεπιδρά με άλλα μόρια του οργανισμού. Προσέθεσαν επιπλέον ομάδες σακχάρων στην απλή LDL ώστε να την κάνουν πιο κολλώδη. Τα αποτελέσματα της μελέτης τους τα οποία δημοσιεύονται στο επιστημονικό περιοδικό «Diabetes» δίνουν μια εξήγηση στο γιατί ένα ευρέως χορηγούμενο φάρμακο για τον διαβήτη, η μετφορμίνη, μειώνει τον κίνδυνο καρδιακού επεισοδίου. Η μετφορμίνη σώζει από την καταστροφική χοληστερόλη Η μετφορμίνη είναι γνωστό ότι μειώνει τα επίπεδα σακχάρου του αίματος και ως φαίνεται μπλοκάρει τη μετατροπή της απλής LDL χοληστερόλης στην πιο καταστροφική MGmin-LDL. Η επικεφαλής της μελέτης δρ Νάιλα Ραμπάνι ανέφερε ότι η ερευνητική ομάδα είναι ενθουσιασμένη με τα νέα ευρήματα που οδηγούν σε καλύτερη κατανόηση αυτού του τύπου χοληστερόλης η οποία συμβάλλει στην εμφάνιση καρδιοπαθειών σε διαβητικούς και ηλικιωμένους. «Η επόμενη πρόκληση είναι να αντιμετωπίσουμε αυτόν τον επικίνδυνο τύπο χοληστερόλης με θεραπείες οι οποίες θα εξουδετερώνουν τις επιβλαβείς επιδράσεις της στις αρτηρίες». ΚΟΡΥΦΗ

Το πράσινο τσάι μειώνει την «κακή» χοληστερόλη  ΘΕΟΔΩΡΑ ΤΣΩΛΗ  Χωρίς μάλιστα να επηρεάζει τα επίπεδα της «καλής» HDL χοληστερόλης, σύμφωνα με μελέτη Η κατανάλωση πράσινου τσαγιού φαίνεται ότι μειώνει την «κακή» LDL χοληστερόλη χωρίς να επηρεάζει τα επίπεδα της «καλής» HDL χοληστερόλης. Αυτό αναφέρουν ειδικοί του Ιατρικού Κολεγίου Peking Union στο Πεκίνο μετά από μετα-ανάλυση 14 προηγούμενων κλινικών δοκιμών η οποία δημοσιεύεται στο επιστημονικό περιοδικό «American Journal of Clinical Nutrition». Οι ερευνητές σημειώνουν ότι πρέπει να ενισχυθεί η… πράσινη κουπάτη συνήθεια καθώς αναμένεται να έχει μεγάλα οφέλη για την υγεία του πληθυσμού. Τα νέα ευρήματα δίνουν μια εξήγηση στο γιατί το πράσινο τσάι έχει συνδεθεί με μικρότερο κίνδυνο καρδιοπαθειών, σύμφωνα με τον επικεφαλής της μελέτης Ξιν–Ξιν Ζενγκ. «Η ανάλυση έδειξε ότι η κατανάλωση πράσινου τσαγιού ή αποστάγματος πράσινου τσαγιού οδήγησε σε σημαντική μείωση της ολικής χοληστερόλης ορού καθώς και της LDL χοληστερόλης, ενώ την ίδια στιγμή δεν υπήρξε επίδραση στα επίπεδα της HDL χοληστερόλης» ανέφερε ο ερευνητής. Ανάλυση 14 δοκιμών Προκειμένου να καταλήξει στα συμπεράσματά της η ερευνητική ομάδα ανέλυσε αποτελέσματα 14 τυχαιοποιημένων δοκιμών στις οποίες οι συμμετέχοντες έπιναν πράσινο τσάι ή λάμβαναν υγρό απόσταγμα πράσινου τσαγιού για περίοδο που κυμαινόταν από τρεις εβδομάδες ως τρεις μήνες. Στις δοκιμές συμμετείχαν και εθελοντές που λάμβαναν εικονικό ρόφημα ή απόσταγμα. Όπως προέκυψε, το ρόφημα ή το απόσταγμα μείωσε τα επίπεδα ολικής χοληστερόλης κατά 7,2 mg/dL (χιλιοστογραμμάρια ανά δεκατόλιτρο αίματος) σε σύγκριση με τις μετρήσεις που κατεγράφησαν στην ομάδα του εικονικού ροφήματος ή αποστάγματος. Η «κακή» LDL χοληστερόλη έπεσε κατά 2,2 mg/dL – ήτοι σε ποσοστό ελαφρώς μικρότερο του 2%. Την ίδια στιγμή δεν επηρεάστηκαν τα επίπεδα της «καλής» HDL χοληστερόλης. Σύμφωνα με τους ερευνητές το πράσινο τσάι οφείλει την ευεργετική δράση του ενάντια στην «κακή» χοληστερόλη στις κατεχίνες που περιέχει. Οι συγκεκριμένες ουσίες μειώνουν την απορρόφηση της χοληστερόλης στο έντερο. Μικρή επίδραση Για μικρή επίδραση της κατανάλωσης του πράσινου τσαγιού στα επίπεδα χοληστερόλης έκανε λόγο ο Νέιθαν Γουόνγκ , επικεφαλής του Προγράμματος Πρόληψης των Καρδιοπαθειών στο Πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας στο Ερβάιν, σχολιάζοντας τα νέα αποτελέσματα. Όπως είπε «δεν πρέπει να συστήνεται η αντικατάσταση αποδεδειγμένα αποτελεσματικών φαρμάκων με το πράσινο τσάι σε άτομα με υψηλή χοληστερόλη». Υπογραμμίζεται ότι ορισμένοι ερευνητές έχουν εκφράσει την ανησυχία τους σε ό,τι αφορά τη μεγάλη κατανάλωση πράσινου τσαγιού. Και αυτό διότι έχουν υπάρξει δεκάδες αναφορές ηπατικής βλάβης σε άτομα που κατανάλωναν μεγάλες ποσότητες του ροφήματος. Παράλληλα είναι γνωστό ότι το πράσινο τσάι αλληλεπιδρά με ορισμένες φαρμακευτικές ουσίες μειώνοντας την αποτελεσματικότητά τους. Σε κάθε περίπτωση ο δρ Γουόνγκ τόνισε ότι η κατανάλωση μικρότερων ποσοτήτων πράσινου τσαγιού μπορεί να έχει οφέλη συνολικά για την υγεία και όχι σε ό,τι αφορά μόνο τη χοληστερόλη. Μελέτες έχουν συνδέσει το πράσινο τσάι με μείωση του κινδύνου εμφάνισης ορισμένων μορφών καρκίνου αλλά και θανάτου εξαιτίας πνευμονίας.   ΚΟΡΥΦΗ

Επιδηµία τα καρδιαγγειακά νοσήµατα Στην αίθουσα όλα ήταν έτοιµα: οι γιατροί µε τους βοηθούς βρίσκονταν στη θέση τους, ενώ επάνω στα τραπεζάκια είχαν τοποθετηθεί τα πιεσόµετρα και οι φορητοί υπολογιστές. Ακόµη και η αυτοσχέδια αίθουσα αναµονής είχε στηθεί, µε τα χαρτάκια προτεραιότητας να περιµένουν όσους ήθελαν να εξεταστούν. Κι ενώ όλα αυτά θα περίµενε κανείς να τα δει σε κάποιο νοσοκοµείο ή ιατρείο, συνέβησαν το περασµένο τριήµερο στην αίθουσα εκδηλώσεων στο Μετρό Συντάγµατος. Με σύνθηµα «Τι ξέρεις για την καρδιά σου; Μάθε περισσότερα», το Ελληνικό Ιδρυµα Καρδιολογίας (ΕΛΙΚΑΡ) στην προσπάθειά του να ενηµερώσει και να ευαισθητοποιήσει τους πολίτες για την αξία της πρόληψης των καρδιαγγειακών νοσηµάτων πραγµατοποίησε για δεύτερη συνεχή χρονιά το πρόγραµµα Εκτίµηση Καρδιαγγειακού Κινδύνου. Υλοποιήθηκε, µάλιστα, µε την επιστηµονική συνδροµή της Καρδιολογικής Κλινικής του Γενικού Νοσοκοµείου Αθηνών «Λαϊκό». Η µεσογειακή διατροφή  Κι ενώ µέχρι πριν από περίπου τέσσερις δεκαετίες µπορεί τα νοσήµατα αυτά να µην ήταν ευρέως γνωστά στη χώρα µας, µιας και τους Ελληνες προστάτευε η µεσογειακή διατροφή, από το 1970 και µετά οι θάνατοι από ισχαιµική καρδιοπάθεια σε ανθρώπους κάτω των 65 ετών υπολογίζεται πως αυξήθηκαν κατά σχεδόν 40%, τη στιγµή που σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες τα ποσοστά χρόνο µε τον χρόνο µειώνονται. Είναι γεγονός, πάντως, πως κάθε χρόνο 20.000 νέα εµφράγµατα κάνουν την εµφάνισή τους. «Ακόµα και δύο ανθρώπους να ευαισθητοποιήσουµε και να πάνε στον γιατρό, κέρδος έχουµε», συµπληρώνει. Η ανταπόκριση του κοινού στην εκδήλωση ήταν πολύ µεγάλη. Είναι ενδεικτικό πως από τις 9.30 το πρωί της Παρασκευής έως τις 3 το µεσηµέρι της ίδιας ηµέρας περισσότεροι από 1.000 πολίτες έκαναν τη δωρεάν εξέταση για τον προσδιορισµό του καρδιαγγειακού κινδύνου. Πέρυσι, από τα τραπεζάκια των γιατρών πέρασαν περίπου 3.000 Ελληνες, αριθµό τον οποίο οι υπεύθυνοι του προγράµµατος πιστεύουν πως ξεπέρασαν στη φετινή εκδήλωση. Γυναίκες και άνδρες από 18 ετών και άνω έπαιρναν σειρά για να εξεταστούν και να συµβουλευτούν τους γιατρούς. Κάποιοι από αυτούς γνώριζαν για το πρόγραµµα. Κάποιοι άλλοι πηγαίνοντας προς τις αποβάθρες του Μετρό σταµατούσαν για µία εξέταση. Ολοι, πάντως, έκαναν λόγο για µια πρωτοβουλία και µια πρώτης τάξεως ευκαιρία να µετρήσουν την πίεσή τους και να δουν πόσο πιθανόν είναι στο µέλλον να αντιµετωπίσουν κάποιο πρόβληµα στην καρδιά. Ο κ. Τάσος Γιάνναρης µε τη σύζυγό του Μαρία, ερχόµενοι για να πάρουν το Μετρό, βρέθηκαν την Παρασκευή το µεσηµέρι σε εκδήλωση του Ιδρύµατος. «Δεν το γνωρίζαµε αλλά µιας και βρεθήκαµε εδώ είπαµε να περιµένουµε λίγο στην ουρά, προκειµένου να κάνουµε µία εξέταση. Αν και δεν έχουµε κάποιο ιατρικό πρόβληµα ή καρδιαγγειακό ιστορικό, εξεταζόµαστε γιατί δεν είµαστε από εκείνους τους ανθρώπους που το αφήνουν στην τύχη και λαµβάνουν τα µέτρα τους αφού τους χτυπήσει την πόρτα το πρώτο έµφραγµα», δήλωσε ο κ. Γιάνναρης. Στόχος η ευαισθητοποίηση Στόχος του προγράµµατος ήταν να καταλάβουν οι Ελληνες ότι η «επιδηµία» των καρδιαγγειακών νοσηµάτων µε κύριες εκδηλώσεις το έµφραγµα και το εγκεφαλικό επεισόδιο θα λάβουν σύντοµα διαστάσεις πανδηµίας εάν δεν υπάρξει ενηµέρωση και ευαισθητοποίηση των πολιτών. «Και δυστυχώς, οι Ελληνες δεν είναι ενηµερωµένοι ούτε εξοικειωµένοι µε την προληπτική ιατρική», τονίζει ο κ. Σακελλαρίου. Συµπληρώνει πως το συγκεκριµένο πρόγραµµα που κάνει την εκτίµηση καρδιαγγειακού κινδύνου έπειτα από 10 χρόνια είναι αξιόπιστο για ανθρώπους από 40 έως 75 ετών. Τη θλιβερή διαπίστωση της ελλιπούς ενηµέρωσης των πολιτών σχετικά µε τα θέµατα υγείας και δη... καρδιάς επιβεβαιώνουν και τα στοιχεία του Κοινωφελούς Ιδρύµατος. Το 50% όσων έχουν πάρει µέρος σε προγράµµατα πρόληψης είχαν ανεβασµένα ποσοστά χοληστερόλης � πάνω από 200 που είναι η ανώτατη τιµή. Από αυτούς, οι µισοί παρ� όλο που είχαν πρόβληµα δεν έκαναν κάτι για να αλλάξουν τις συνήθειές τους � καθιστική ζωή, διατροφή. Αλλαγή συνηθειών ζήτησε η γιατρός από την κ. Ρίκα Μεσσίνα, η οποία κάθησε την Παρασκευή σε ένα από τα τραπεζάκια. «Είναι µία πολύ καλή πρωτοβουλία, ακόµη και για ανθρώπους σαν εµένα που ενηµερώνοµαι και κάνω τις απαιτούµενες εξετάσεις αρκετά συχνά». Ενδεικτικό της άγνοιας είναι και το γεγονός ότι από τους περίπου 30.000 πολίτες που πήραν µέρος σε προγράµµατα του Ιδρύµατος, το 19% ήταν παχύσαρκοι, το 42% υπέρβαροι και το 58% ακολουθούσαν καθιστικό τρόπο ζωής.   ΚΟΡΥΦΗ

Τι είναι οι μυοκαρδιοπάθειες Γράφει ο ΓΙΩΡΓΟΣ ΕΥΘΥΜΙΑΔΗΣ επίκουρος καθηγητής Καρδιολογίας ΑΠΘ Οι μυοκαρδιοπάθειες είναι ιδιοπαθείς παθήσεις του καρδιακού μυ. Με τον όρο «ιδιοπαθείς» εννοούμε ότι δεν οφείλονται σε εξωγενή (επίκτητα) αίτια, αλλά σε ενδογενείς παράγοντες που βλάπτουν το μυοκάρδιο. Οι μυοκαρδιοπάθειες στην πλειονότητά τους είναι κληρονομικά νοσήματα. Η κλινική τους σημασία είναι μεγάλη, καθώς είναι το πρώτο αίτιο αιφνίδιου θανάτου στα νέα άτομα, συμπεριλαμβανομένων και των αθλητών. Η πλειονότητα των αιφνίδιων θανάτων στα γήπεδα ή στις αυλές των σχολείων κατά την ώρα της γυμναστικής οφείλεται σε μυοκαρδιοπάθεια. Ορισμένες μάλιστα φορές ο αιφνίδιος θάνατος είναι η πρώτη εκδήλωση της νόσου, η δε διάγνωση τίθεται νεκροτομικά. Γίνεται αντιληπτό, επομένως, ότι οι παθήσεις αυτές είναι πολύ σημαντικές και πρέπει να διαγιγνώσκονται έγκαιρα. Ατομα που χρήζουν ελέγχου για μυοκαρδιοπάθεια είναι αυτά που: 1 Εχουν οικογενειακό ιστορικό μυοκαρδιοπάθειας (σε συγγενείς πρώτου βαθμού). 2 Εχουν συγγενή πρώτου βαθμού που πέθανε αιφνίδια σε μικρή σχετικά ηλικία. 3 Εχουν συμπτώματα, όπως δύσπνοια, πόνος στο στήθος ή συγκοπή. Ο έλεγχος ασθενών με μυοκαρδιοπάθειες πρέπει να γίνεται σε ειδικά κέντρα μυοκαρδιοπαθειών. Η αίτηση του Ιατρείου Μυοκαρδιοπαθειών της Α' Καρδιολογικής Κλινικής του Νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ προς το ΚΕΣΥ για να αναγνωρισθεί ως ειδικό Κέντρο Αναφοράς Μυοκαρδιοπαθειών εκκρεμεί από 7ετίας. ΚΟΡΥΦΗ

Θεραπεία για την καρδιά από το... ενυδρείο Επιστήμονες ελπίζουν να «εφαρμόσουν» και στονάνθρωπο τον μηχανισμό χάρη στον οποίο το ψάρι-ζέβρα αναγεννά τον καρδιακό του μυ   ΚΟΡΥΦΗ

Το χειροποίητο πεπρωμένο Μετά τον Β΄ παγκόσμιο πόλεμο, οι Η.Π.Α. αντιμετώπισαν πλημμύρα πρόωρα χαμένων μάνατζερ. Η ασθένεια ονομάστηκε «δολοφόνος των μάνατζερ», ενώ σύντομα στα θύματα του εμφράγματος του μυοκαρδίου άρχισαν να προστίθενται γυναίκες καπνίστριες. Το 1948, το Framingham ήταν μια άγνωστη κωμόπολη κοντά στη Βοστόνη. Τέσσερις χιλιάδες κάτοικοι δέχτηκαν να προσέρχονται για πλήρες καρδιολογικό τσεκάπ κάθε 4 χρόνια, ενώ ταυτόχρονα κρατούσαν ημερολόγιο τρόπου ζωής, διατροφής και συνηθειών. Ετσι, άρχισε να καταγράφεται η προληπτική καρδιολογία (Framingham Heart Study). Μέσα στην τετραετία, άπαντες συνειδητοποίησαν ότι η μελέτη «ασπίδα» ήταν επωφελής, ζητώντας να παραταθεί. Σήμερα συνεχίζεται στα εγγόνια τους. Η προληπτική καρδιολογία αποδεικνύει καθημερινά ότι το έμφραγμα και το εγκεφαλικό επεισόδιο προβλέπονται και προλαμβάνονται κατά 80% (Minnesota Heart Survey). Στη δεκαετία του ’90 είχε συγκεντρωθεί τεράστιος όγκος ιατρικών δεδομένων για 15.000 ανθρώπους, που αποκάλυπτε ποσότητα και ποιότητα ζωής, συνήθειες, επιλογές και βίτσια. Διασταυρούμενοι έλεγχοι αυτών των ιατρικών πληροφοριών επιβεβαίωσαν το ρόλο των τριών «λευκών δηλητηρίων» (λίπος, αλάτι, ζάχαρη), αλλά και δύο «αόρατων» (υψηλό στρες και έλλειψη σωματικής άσκησης). Το στρες στιγματίζει τους εργασιομανείς. Η απουσία συστηματικής γυμναστικής τους σκοτώνει. Οι χειρόγραφες μαρτυρίες των κατοίκων «ιχνηλάτησαν» τα «νέου τύπου μεταδοτικά νοσήματα». Υπάρχουν μεταδοτικές παθήσεις όπου η μόλυνση από άτομο σε άτομο δεν γίνεται με μικρόβια ή ιούς. Τα άτομα στα οποία εμφανίζονται διαβιούν σε μολυσματικό περιβάλλον, όπως παχυσαρκία, καρδιαγγειακά, κάπνισμα, τροχαία, ναρκωτικά, αλκοολισμός, καρκίνος, αυτοκτονίες. Οι άνθρωποι αποφεύγουν συνειδητά τα κλασικά μολυσματικά νοσήματα. Αντίθετα, τα άτομα προσέρχονται οικειοθελώς στα νέου τύπου, αναζητώντας τέρψη και ηδονές. Κοινωνικές και ατομικές συμπεριφορές διαδίδονται, πλάθονται και διασπείρονται, όπως στη μιμητική μεταδοτικότητα της μόδας. Παλαιότερα, οι νεοπροσερχόμενοι στην κοινωνική συμβίωση μολύνονταν συνήθως από φυματίωση ή σύφιλη. Σήμερα, παρουσιάζουν παχυσαρκία, κατάθλιψη, καρκίνο. Το έιτζ «ανθεί» ιδίως στην Αφρική, επειδή οι άντρες δεν επιθυμούν (επίκτητη κοινωνική αγωγή) να χρησιμοποιηθεί προφυλακτικό. Στη Βαυαρία, οι άντρες οικοδομούν μπιροκοιλιές, καθώς γιορτή δίχως μέθη δεν νοείται. Ο χρόνος στο Framingham δεν κατέγραψε μόνον ιστορίες καρδιάς. Απέδειξε ότι η βιολογική μοίρα του ανθρώπου είναι γραμμένη «ιδίαις χερσί». Ο καρκίνος του πνεύμονα φιλεί καπνιστές. Ο καρκίνος του στομάχου ταλαιπωρεί άτομα που αγνόησαν τα νιτρικά των τροφών και εκείνος του τραχήλου της μήτρας όσες αγνόησαν τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV). Ο καρκίνος του παχέος εντέρου σκοτώνει αμελείς που καταναλώνουν άφθονο καμμένο κρέας ενώ αποφεύγουν και την κολονοσκόπηση. Ο καρκίνος του ήπατος άτομα που εκτέθηκαν στον ιό της ηπατίτιδας Β ή C. Η έλλειψη συστηματικής άσκησης ενοχοποιείται ως αίτιο κατά 35% στο έμφραγμα, κατά 32% στον καρκίνο του εντέρου και κατά 35% στο διαβήτη τύπου ΙΙ. Η μοίρα χειραφετείται. Οι δρόμοι της χοληστερίνης στο Fram-ingham οδήγησαν στα βάθη της ψυχής. Κατέγραψαν το δυσεξήγητο και άρρηκτο ανομοιογενές κράμα σώματος - ψυχής. Συχνά, άλλα κελεύει το σώμα και άλλα αδράχνει η ψυχή. Ο άνθρωπος εικονογραφείται ως ον που επιθυμεί σφόδρα να ηδονίζεται, να δημιουργεί και να καταστρέφει εαυτόν, αλλήλους, τέκνα. Το βράδυ ευφραίνεται με πολυχοληστερινούχες τροφές και το πρωί καταπίνει ευλαβικά αντοχοληστερινικά χάπια. Η εναλλασσόμενη διαχρονικά άνοδος και πτώση αυτοκρατοριών και χρηματιστηρίων εξηγείται μόνον από τη δισυπόστατη και δυσνόητη φύση του ανθρώπου. Οι τραγικές εναλλαγές του χειροποίητου πεπρωμένου του εξιστορούνται από την εποχή των φαραώ. Τότε προσομοίαζαν με τις ιερές αγελάδες εναλλασσόμενου βάρους ανά 7ετία. Στο framingham έγινε χαρτογράφηση σε φτωχογειτονιές όπου ευδοκιμούσε η παχυσαρκία. Διαπιστώθηκε ότι η ανώτερη κοινωνικά τάξη δεν χρησιμοποιεί τη μεταγευματική ευτυχία της πολυφαγίας ως βραδινό αγχολυτικό. Στα δυτικά προάστια της Αθήνας διαμένουν περισσότεροι παχύσαρκοι από ό,τι στο Κολωνάκι. Οι γευσιλάγνοι των εργατικών συνοικιών στερούνται της ικανότητας, λόγω έλλειψης παιδείας, να ενδυναμώνουν την αυτοπεποίθησή τους και αναχαιτίζουν την απαιτητική καθημερινότητα αντισταθμιστικά. Απογοητευμένοι, αντικαθιστούν την έλλειψη ποιότητας και χαράς της ζωής με πλουσιοπάροχη κατανάλωση γευστικών και γλυκών τροφών. Υποσυνείδητα χρησιμοποιούν το γεύμα ως ανταμοιβή κόπων σώματος και πνεύματος. Ο άνθρωπος ζει αιχμάλωτος ηδονών και αμοιβών. Η παχυσαρκία, ωστόσο, λειτουργεί ως πηγή παθήσεων. Σαμποτάρει την υγεία και καθιστά τη ζωή προβληματική στον έρωτα. Η άμεση απαλλαγή των δεινών που προκαλεί προκύπτει μέσω της απώλειας βάρους. Ανάλογη περιαγωγή της μοίρας συμβαίνει με τη διακοπή αλκοόλ, καπνού, ναρκωτικών. Η φύση τιμωρεί τους ανάγωγους διακόπτοντας τη δωρεάν παροχή ζωής ή φυλακίζοντάς τους εντός τειχών λίπους. Ενώ επιβραβεύει τους προσαρμοζόμενους στις εντολές της. Πυλώνες ανθρώπινης ευτυχίας είναι η υγεία, η εργασία, η ελευθερία και η οικογένεια, δηλαδή η λειτουργική συντροφιά και όχι ο τυπικός θεσμός της. Η Κλωθώ, η μία από τις 3 Μοίρες, αναγνώρισε ότι το πεπρωμένο του ατόμου είναι χειροποίητο. Με τα χέρια της φτιάχνει νήμα και υφαίνει την τύχη των ανθρώπων. Η πορεία προς την ευτυχία ή τη δυστυχία εξαρτάται από τη δική μας περπατησιά. Στο Framingham, τα άτομα δήλωναν ευτυχέστερα όταν επιδίωκαν συχνές συναντήσεις με αισιόδοξους. Οι κοινωνικές διασυνδέσεις λειτουργούν ως οδοί μετάδοσης ευ(δυσ)τυχίας και διασπείρονται όπως η γρίπη. Η μιζέρια, η γκρίνια, η ζήλια και η απαισιοδοξία συνοδεύουν μονόχνοτους μοναχικούς. Είναι άγνωστο αν η βασική ψυχική προδιάθεση πηγάζει από το DNA, αν εμφυτεύεται στα πρώτα παιδικά χρόνια ή αν προκύπτει από την αυτοδίδακτη προσαρμοστικότητα στην ενηλικίωση. Βέβαιο είναι ότι η προσπάθεια να κατακτήσουμε την επιβίωση μέσα στο γενικό αφανισμό σπρώχνει τον εγκέφαλο να κάνει θετικά βήματα. Η συνθηκολόγηση με τη δυσάρεστη όψη της ζωής ακινητοποιεί εμάς, ενώ ο χρόνος τραβά το χαλί κάτω από τα πόδια μας. Πιο σημαντική παρατήρηση ήταν ότι όσοι είχαν σκοπό να επιτύχουν τους στόχους τους δεν ένιωθαν τη μελαγχολική μοναξιά ακόμη κι όταν ζούσαν μόνοι. Η αυτοπρόσωπη εκπαίδευση του DNA της προσωπικότητας οδηγεί στην αντιμετώπιση των δυσκολιών της ειμαρμένης. Αυτό εικονογραφείται στους μεσήλικες παχύσαρκους διαβητικούς. Οταν αδυνατίσουν, το «παθολογικό DNA» σταματά να καθορίζει την υγεία και την ομορφιά τους. Η πραγμάτωση επιλογών είναι χειροποίητη. ΚΟΡΥΦΗ

Οι παλμοί της καρδιάς αποτελούν δείκτη της φυσικής μας κατάστασης Ο αριθμός των παλμών της καρδιάς σε κατάσταση ηρεμίας δεν αποτελεί απλώς δείκτη της φυσικής μας κατάστασης, αλλά και έναν ανεξάρτητο παράγοντα κινδύνου για την υγεία, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύθηκε πρόσφατα στην British Medical Journal. Οι παλμοί της καρδιάς μας – ο αριθμός των χτύπων της ανά λεπτό – καθορίζονται από τη φυσική μας κατάσταση, τις ορμόνες, καθώς και το αυτόνομο νευρικό σύστημα. Φυσιολογικοί θεωρούνται οι παλμοί μεταξύ 60-100 ανά λεπτό, ενώ οι άνθρωποι με καλή φυσική κατάσταση τείνουν να έχουν λιγότερους παλμούς σε κατάσταση ηρεμίας. Οι δανοί ερευνητές παρακολούθησαν επί δεκαέξι χρόνια την υγεία περίπου 3000 ανδρών οι οποίοι συμμετείχαν στην Copenhagen Male Study. Η έρευνα ξεκίνησε το 1970-71, οι συμμετέχοντες επαναξιολογήθηκαν το 1985-86, ενώ το 2001 οι ερευνητές εξέτασαν πόσοι άνδρες βρίσκονταν ακόμη εν ζωή. Οι ερευνητές παρατήρησαν ότι οι υψηλοί παλμοί σε κατάσταση ηρεμίας συσχετίζονται με πιο φτωχή φυσική κατάσταση, υψηλότερη πίεση, αυξημένο βάρος και χειρότερο προφίλ λιπιδίων. Αντίστοιχα οι πιο σωματικά δραστήριοι άνδρες είχαν και λιγότερους καρδιακούς παλμούς σε κατάσταση ηρεμίας. Οι παρατηρήσεις αυτές ήταν αναμενόμενες. Ωστόσο, το ενδιαφέρον ήταν ότι σύμφωνα με τα αποτελέσματα της έρευνας, όσο υψηλότεροι ήταν οι παλμοί της καρδιάς σε κατάσταση ηρεμίας, τόσο υψηλότερος ήταν και ο κίνδυνος θανάτου ανεξαρτήτως του επιπέδου φυσικής κατάστασης. Σύμφωνα με τους ερευνητές οι παλμοί της καρδιάς σε κατάσταση ηρεμίας μεταξύ 51-80 χτύπους ανά λεπτό, συσχετίζονταν με 40-50% αυξημένο κίνδυνο θανάτου, ενώ ο κίνδυνος διπλασιαζόταν όταν οι παλμοί κυμαίνονταν μεταξύ 81-90 ανά λεπτό συγκριτικά με όσους είχαν λιγότερους παλμούς σε κατάσταση ηρεμίας. Όταν στην εξίσωση συμπεριλήφθηκε και το κάπνισμα διαπιστώθηκε ότι κάθε 12-27 επιπλέον παλμοί ανά λεπτό συνέβαλαν σε αύξηση του κινδύνου θανάτου του καπνιστή κατά 20%, ενώ για τους μη καπνιστές ο κίνδυνος αυξανόταν κατά 14% για κάθε επιπλέον 4-24 παλμούς ανά λεπτό. Οι ερευνητές καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι ανεξαρτήτως του επιπέδου φυσικής κατάστασης, οι άνθρωποι με υψηλές τιμές παλμών σε κατάσταση ηρεμίας έχουν χειρότερη εξέλιξη συγκριτικά με όσους έχουν χαμηλότερους παλμούς καρδιάς, γεγονός που υποδεικνύει ότι οι αυξημένοι παλμοί καρδιάς αποτελούν έναν ανεξάρτητο παράγοντα κινδύνου. ΚΟΡΥΦΗ

Ξεκούραση, γέλιο, ποδηλασία και... σοκολάτα ωφελούν την καρδιά Λιγότερο άγχος και καλές συνθήκες εργασίας από τη μία, περισσότερο γέλιο, έντονη ποδηλασία και κατανάλωση σοκολάτας από την άλλη, συμβάλλουν στην υγεία της καρδιάς. Σ’ αυτό το συμπέρασμα κατέληξαν οι Ευρωπαίοι καρδιολόγοι που συμμετείχαν στις εργασίες του ετήσιου συνεδρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης Καρδιολογίας στο Παρίσι. Δελφικά Παραγγέλματα Πολύτιμη κληρονομιά γνώσης και σοφίας για τις νέες γενιές Τα Δελφικά Παραγγέλματα είναι οι εντολές που άφησαν στους Ελληνες οι σοφοί της Αρχαίας Ελλάδας. Περίοπτη θέση βέβαια κατείχε σε όλα αυτά το διάσημο σε όλο τον κόσμο Μαντείο των Δελφών, του οποίου τα ομώνυμα ηθικά παραγγέλματα είχαν καταγραφεί στους τοίχους του Προνάου του Ναού του Απόλλωνος, στο υπέρθυρο ή ακόμα και σε διάφορες στήλες που είχαν τοποθετηθεί περιμετρικά στις πλευρές του ναού. Τα 147 Δελφικά Παραγγέλματα ή Πυθίας Γράμματα ήταν λιτά αποφθέγματα ελάχιστων λέξεων και ανήκαν στους 7 σοφούς της αρχαιότητας: «Ους τρέφεις αγάπα. Να αγαπάς αυτούς που τρέφεις». Κάντε παιδιά για γερή καρδιά Η ανδρική υπογονιμότητα συνδέεται με την εμφάνιση καρδιαγγειακών νοσημάτων, οι άνδρες που αντιμετώπιζαν προβλήματα γονιμότητας αντιμετώπιζαν μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης κάποιων τύπων καρκίνου. Ερευνώντας εις βάθος τις επιπτώσεις της υπογονιμότητας στην μελλοντική υγεία των ανδρών, οι ειδικοί διαπίστωσαν και αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών νοσημάτων. ΚΟΡΥΦΗ

Γονίδιο «ένοχο» για ανεύρυσμα Θεοδώρα Τσώλη  Κοινή γονιδιακή παραλλαγή αυξάνει τον κίνδυνο για ανεύρυσμα κοιλιακής αορτής κατά 14%  Μια κοινή γονιδιακή παραλλαγή η οποία αυξάνει τον κίνδυνο ανευρύσματος εντοπίστηκε από βρετανούς ερευνητές. Το νέο εύρημα μπορεί να βοηθήσει τους ειδικούς στο να κατανοήσουν για ποιον λόγο δημιουργούνται ανευρύσματα στην αορτή, τη μεγαλύτερη αρτηρία του σώματος καθώς και ποια είναι τα αίτια που οδηγούν τα ανευρύσματα σε ρήξη. Το ανεύρυσμα αφορά μόνιμη διαστολή ενός μέρους κάποιου αγγείου που συνοδεύεται από οίδημα. Προκαλείται λόγω βλάβης ή αδυναμίας στο τοίχωμα του αγγείου και είναι εν δυνάμει θανατηφόρο. Καθυστερημένη διάγνωση Τα ανευρύσματα παρουσιάζονται κυρίως σε λευκούς, μεσήλικες άνδρες και συνήθως εντοπίζονται πολύ αργά. Και αυτό διότι σπανίως συνοδεύονται από εμφανή συμπτώματα. Το αποτέλεσμα είναι ότι η διάγνωση γίνεται όταν πλέον έχει προκληθεί ρήξη του ανευρύσματος και έχει παρουσιαστεί εκτεταμένη εσωτερική αιμορραγία.  Οι καπνιστές καθώς και τα άτομα με υψηλή αρτηριακή πίεση αντιμετωπίζουν αυξημένο κίνδυνο ανευρύσματος. Ωστόσο το πρόβλημα εμφανίζεται συχνά μέσα στην ίδια οικογένεια, γεγονός που μαρτυρεί ότι έχει και  γονιδιακό υπόβαθρο. Ερευνητική ομάδα από το Πανεπιστήμιο του Λέστερ με επικεφαλής τον αγγειοχειρουργό Ματ Μπόουν αποφάσισε να διερευνήσει τον ρόλο του γενετικού παράγοντα στην εμφάνιση ανευρύσματος. Συνέκρινε το γενετικό προφίλ 1.866 ασθενών με ανεύρυσμα της κοιλιακής αορτής με εκείνο 5.534 υγιών ατόμων. Οι ερευνητές είδαν αρχικώς ποιες γενετικές αλληλουχίες εμφανίζονταν πιο συχνά στους ασθενείς με ανεύρυσμα και στη συνέχεια επιβεβαίωσαν τα αποτελέσματά τους μελετώντας αρκετές χιλιάδες ακόμη ασθενείς με το ίδιο πρόβλημα. Η «ένοχη» γονιδιακή παραλλαγή Σε μελέτη τους που δημοσιεύεται στο επιστημονικό περιοδικό «American Journal of Human Genetics» οι επιστήμονες  αναφέρουν ότι η παραλλαγή ενός γονιδίου που ονομάζεται LRP1 εμφανιζόταν πιο συχνά σε ασθενείς με ανεύρυσμα παρά στους υγιείς εθελοντές. Το γονίδιο αυτό τράβηξε ιδιαιτέρως την προσοχή των ειδικών καθώς μέχρι σήμερα δεν είχε συνδεθεί με τη στεφανιαία καρδιοπάθεια, την υψηλή αρτηριακή πίεση ή άλλη πάθηση που επηρεάζει την κυκλοφορία του αίματος. Οι ερευνητές ανακάλυψαν ότι το 38% των λευκών Ευρωπαίων φέρει δύο αντίγραφα της συγκεκριμένης παραλλαγής του γονιδίου LRP1 (κληρονομείται ένα αντίγραφο από κάθε γονέα), γεγονός που συνδέεται με αύξηση του κινδύνου ανευρύσματος της κοιλιακής αορτής κατά 14%. Στους άνδρες άνω των 65 ετών, το ποσοστό αυτό μεταφράζεται σε αύξηση της πιθανότητας ανευρύσματος από 5% σε 5,7%.   Φως στους βιολογικούς μηχανισμούς Η νέα ανακάλυψη αναμένεται να ρίξει φως στους βιολογικούς μηχανισμούς που οδηγούν στον σχηματισμό των επικίνδυνων οιδημάτων των αγγείων. «Τα ευρήματά μας προσφέρουν έναν στόχο ώστε να κατανοήσουμε τι προκαλεί την ανάπτυξη των ανευρυσμάτων. Εάν το καταφέρουμε αυτό ελπίζουμε ότι θα μπορέσουμε να βρούμε τρόπους ώστε να σταματήσουμε την ανάπτυξή τους και να σώσουμε ασθενείς από την υποβολή τους σε επέμβαση» ανέφερε ο δρ Μπόουν στη βρετανική εφημερίδα «The Guardian». Το γονίδιο LRP1 ρυθμίζει την παραγωγή ενός ενζύμου που ονομάζεται ΜΜΡ9 και το οποίο εμπλέκεται στην πρόκληση φθορών στα τοιχώματα των αιμοφόρων αγγείων. Ωστόσο αυτή τη στιγμή παραμένει άγνωστο πώς ακριβώς η συγκεκριμένη γονιδιακή παραλλαγή που εντόπισαν οι βρετανοί ερευνητές επηρεάζει τον σχηματισμό ανευρύσματος. ΚΟΡΥΦΗ

Καρδιά και Ψυχολογία Ακολουθούν ενδιαφέροντα αποσπάσματα από το βιβλίο “Η ασθένεια ως πορεία της ψυχής” αναφορικά με τη σχέση των καρδιακών νοσημάτων με τη ψυχολογική κατάσταση του ατόμου. Ο καρδιακός ρυθμός είναι εν πολλοίς αυτόνομη διαδικασία που δεν υπόκειται στη βούληση, εκτός αν παρεμβληθεί μια συγκεκριμένη άσκηση (π.χ. βιοανάδραση). Ο φλεβοκομβικός ρυθμός είναι έκφραση ενός αυστηρού κανόνα του οργανισμού. Ο καρδιακός ρυθμός μοιάζει με τον ρυθμό της αναπνοής, που μπορεί να ελεγχθεί πολύ αποτελεσματικότερα μέσω της βούλησης. Ο καρδιακός ρυθμός είναι αυστηρός και αρμονικός. Αν στην αποκαλούμενη αρρυθμία η καρδιά ξαφνικά “σκοντάψει” ή τρέξει, αποκαλύπτει τη διαταραχή της τάξης και τον εκτροχιασμό από τον κανονικό ρυθμό. Αν παρατηρήσουμε τις διάφορες εκφράσεις που αναφέρονται στην καρδιά, διαπιστώνουμε ότι έχουν πάντοτε σχέση με συναισθηματικές καταστάσεις. Το συναίσθημα “βγαίνει” από  τον άνθρωπο, είναι κίνηση από το εσωτερικό του προς τα έξω. Αναπηδά η καρδιά μου από χαρά – ραγίζει η καρδιά μου από λύπη – χτυπά μέχρι τον λαιμό – κρύβω κάτι στην καρδιά μου – εγκάρδια – με χτύπησε κατευθείαν στην καρδιά. Αν κάποιος στερείται τα συναισθήματα αυτά, που είναι ανεξάρτητα από τη νόηση, μας φαίνεται άκαρδος. Για το ερωτευμένο ζευγάρι λέμε, έσμιξαν οι καρδιές τους. Να λοιπόν η καρδιά, σύμβολο ενός κέντρου του ανθρώπου, που δεν καθοδηγείται από τη λογική ή τη βούληση. Δεν είναι όμως ένα κέντρο, αλλά το κέντρο του σώματος, σχεδόν στο κέντρο, λίγο προς τα αριστερά, προς την πλευρά του συναισθήματος (αντιστοιχεί στο δεξί ημισφαίριο του εγκεφάλου). Η καρδιά βρίσκεται ακριβώς στο σημείο που δείχνουμε με το χέρι, όταν εννοούμε τον εαυτό μας. Το συναίσθημα και κυρίως η αγάπη συνδέονται στενά με την καρδιά. Η καρδιά μας ποθεί κάτι, κλείνουμε κάποιον στην καρδιά μας. Δηλαδή ανοιγόμαστε μόνον σ’ αυτό το άτομο και το αφήνουμε να μπει μέσα μας. Είμαστε άνθρωποι ανοιχτόκαρδοι, ανοιχτοί. Το αντίθετο είναι το κλειστό, στενόκαρδο άτομο, που δεν αφουγκράζεται την καρδιά του, που δεν τρέφει εγκάρδια αισθήματα, που είναι ψυχρό. Ποτέ δεν θα χάριζε την καρδιά του, γιατί θα αναγκαζόταν να χαρίσει τον ίδιο του τον εαυτό. Αντίθετα, μάλιστα, προσέχει μήπως δώσει σε κάποιον την καρδιά του – και παραμένει με μισή καρδιά. Στην αντίπερα όχθη βρίσκεται το καλόκαρδο άτομο, που διακινδυνεύει να αγαπήσει με όλη την καρδιά του χωρίς όρια και τέλος. Τα συναισθήματα αυτά τείνουν να υπερνικήσουν την πολικότητα, που γνωρίζει όρια για κάθε πράγμα. Η καρδιά συμβολίζει τους δύο πόλους. Από ανατομική άποψη η καρδιά χωρίζεται από το μεσοκοιλιακό διάφραγμα, όπως και οι “χτύποι της καρδιάς” που είναι διπλοί. Με τη γέννηση του ανθρώπου και την είσοδο του στην πολικότητα με την πρώτη αναπνοή, κλείνει αντανακλαστικά το καρδιακό διάφραγμα, και από τη μια κοιλία και τη μια κυκλοφορία γίνονται ξαφνικά δύο, γεγονός που το νεογέννητο βιώνει ως απελπισία. Το σύμβολο της καρδιάς, όπως θα το ζωγράφιζε κάθε παιδί, παριστάνει αυτήν ακριβώς τη συνάντηση των δύο κοιλιών σε οξεία γωνία. Από τα Δύο γεννιέται το Ένα. Η καρδιά γίνεται σύμβολο της αγάπης και της ενότητας. Λέμε: η μητέρα φέρει το παιδί κάτω από την καρδιά της. Η διατύπωση αυτή είναι βέβαια λανθασμένη από ανατομική άποψη, απλώς η καρδιά χρησιμεύει ως σύμβολο του κέντρου της αγάπης, κι ας μην έχει σημασία αν η καρδιά βρίσκεται ανατομικά στον θώρακα, ενώ το έμβρυο πολύ χαμηλότερα, στην κοιλιά. Ο άνθρωπος διαθέτει δύο κέντρα, το επάνο;» και το κάτω: κεφάλι και καρδιά, λογική και συναίσθημα. Προσδοκούμε από έναν ολοκληρωμένο άνθρωπο να έχει και τις δύο λειτουργίες σε αρμονική ισορροπία. Ο αποκλειστικά νοητικός άνθρωπος δίνει την εντύπωση της μονομέρειας και της ψυχρότητας. Όποιος πάλι ζει μόνον μέσα από τα συναισθήματα του μας φαίνεται πολλές φορές ασαφής και χωρίς τάξη. Μόνον όταν οι δύο λειτουργίες αλληλοσυμπληρώνονται κι εμπλουτίζονται, ο άνθρωπος φαίνεται σφαιρικός, συμπληρωμένος, ολόκληρος. Το πλήθος των διατυπώσεων σε σχέση με την καρδιά μαρτυρεί ότι η καρδιά, μέσα από τον συνηθισμένο και μετρημένο ρυθμό της, εκφράζει πάντοτε ένα συναίσθημα, βίτε αυτό είναι φρίκη – που κάνει την καρδιά να κτυπά σαν τρελή ή να σταματά -είτε χαρά είτε αγάπη, που επιταχύνουν τον ρυθμό σε βαθμό που νιώθουμε τους κτύπους να ανεβαίνουν στον λαιμό. Το ίδιο συμβαίνει και με την καρδιακή αρρυθμία, μόννο που δεν βλέπουμε το αντίστοιχο συναίσθημα. Εδώ βρίσκεται το πρόβλημα: Η καρδιακή αρρυθμία επιτίθεται στους ανθρώπους που απαγορεύουν σε “οποιαδήποτε συναισθήματα” να τους βγάλουν έξω από ία τυποποιημένα μέτρα τους. Τώρα η καρδιά χτυπά με τρελό ρυθμό, επειδή ο άνθρωπος δεν τολμά να αφήσει τα συναισθήματα του να τον παρασύρουν. Στηρίζεται γερά στη νόηση και στην τυποποίηση και δεν επιτρέπει σε αισθήματα και συγκινήσεις να τον παρασύρουν έξω από την πεπατημένη. Δεν θέλει να διαταράσσεται η αρμονική ισορροπία της ζωής του από κάποιο κατακλυσμό συγκινήσεων. Σ’ αυτές τις περιπτώσεις όμως το συναίσθημα σωματοποιείται και η καρδιά αρχίζει να αναστατώνεται. Ο καρδιακός ρυθμός ξεφεύγει από κάθε μέτρο, εξαναγκάζοντας κυριολεκτικά το άτομο να αφουγκραστεί και πάλι την καρδιά του. Κανονικά, δεν αντιλαμβανόμαστε τους παλμούς της καρδιάς μας παρά μόνον κάτω από την πίεση κάποιας συγκίνησης ή ασθένειας. Οι παλμοί της καρδιάς μας φθάνουν στη συνείδηση μας μόνον εφόσον κάτι μας ερεθίζει ή κάτι μεταβάλλεται. Να το κλειδί για την κατανόηση όλων των καρδιακών συμπτωμάτων: εξαναγκάζουν τον άνθρωπο να υπακούσει και πάλι στην καρδιά του. Οι καρδιοπαθείς είναι άτομα που επιμένουν να ακούνε μόνον το κεφάλι τους, ενώ στη ζωή τους η καρδιά μπαίνει σε δεύτερη μοίρα. Η διεργασία αυτή φαίνεται ξεκάθαρα στον φοβικό τύπο. Η νεύρωση της καρδιάς είναι ένας σωματικά μη αιτιολογημένος φόβος για την καρδιά, που καταλήγει στη νοσηρή υπερβολή μιας συνεχούς παρακολούθησης. Ο φόβος καρδιακής συγκοπής του καρδιονευρωτικού ατόμου είναι τόσο μεγάλος, ώστε είναι πρόθυμος να αναδιοργανώσει ολόκληρη τη ζωή του. Παρατηρώντας τον συμβολισμό αυτής της συμπεριφοράς, διαπιστώνουμε και πάλι τη μεγαλειώδη σοφία και ειρωνεία, με την οποία λειτουργεί η ασθένεια. Ο φοβικός αναγκάζεται να παρακολουθεί συνεχώς την καρδιά του και να προσαρμόζει όλη του τη ζωή στις ανάγκες της καρδιάς του, ενώ συγχρόνως αισθάνεται τόσο φόβο για την καρδιά του – στην πραγματικότητα είναι ένας δικαιολογημένος φόβος, μήπως η καρδιά του μια μέρα σταματήσει και τον αφήσει άκαρδο. Η καρδιακή φοβία τον εξαναγκάζει να τοποθετήσει την καρδιά του και πάλι στο κέντρο της συνείδησης του. Ποιος δεν ξεκαρδίζεται εδώ; Αυτό που παίζεται μέχρι στιγμής στην ψυχή του καρδιονευρωτικού, έχει ήδη βυθιστεί και σωματοποιηθεί στην περίπτωση της στηθάγχης. Τα αγγεία που τροφοδοτούν την καρδιά με αίμα έχουν σκληρυνθεί και στενωθεί σε βαθμό που να μην παίρνει αρκετή τροφή η καρδιά. Η περίπτωση αυτή δεν χρειάζεται και πολλή ανάλυση, γιατί καθένας γνωρίζει τι σημαίνει σκληρή ή πετρωμένη καρδιά. Η λέξη στηθάγχη (άγχος = στενότητα) σημαίνει στενότητα της καρδιάς. Ενώ ο καρδιονευρωτικός εισπράττει τη στενότητα άμεσα υπό μορφή φόβου, η στηθάγχη έχει ήδη εκδηλωθεί συγκεκριμένα. Ο συμβολισμός της ακαδημαϊκής ιατρικής θεραπευτικής αντιμετώπισης είναι ξεκάθαρος: χορηγούν στον ασθενή εν ανάγκη κάψουλες νιτρογλυκερίνης – δηλαδή εκρηκτικής ουσίας, για να εκραγεί η στενότητα και να δοθεί στην καρδιά του ασθενούς ο χώρος που χρειάζεται. Οι καρδιοπαθείς φοβούνται για την καρδιά τους – δικαιολογημένα! Ωστόσο πολλοί επιμένουν να μην κατανοούν την πρόκληση. Όταν ο φόβος για τα συναισθήματα τους μεγαλώνει τόσο, ώστε να εμπιστεύονται μόνον τους κοινωνικούς τύπους, εμφυτεύουν βηματοδότη, ο ζωντανός ρυθμός υποκαθίσταται από ένα μετρικό μηχάνημα (η σχέση του ρυθμού προς το μέτρο είναι όπως η σχέση του νεκρού προς το ζωντανό!). Ό,τι προκαλούσε μέχρι τώρα τα αισθήματα, το αναλαμβάνει τώρα μια μηχανή. Χάνει βέβαια ο ασθενής την ελαστικότητα και προσαρμοστικότητα του καρδιακού ρυθμού, αλλά αντί γι’ αυτό απαλλάσσεται από την απειλή των λακτισμάτων μιας ζωντανής καρδιάς. Όποιος έχει “στενή” καρδιά είναι θύμα των δυνάμεων του Εγώ και των πόθων του για εξουσία. Καθένας γνωρίζει ότι η υπέρταση είναι προϋπόθεση του εμφράγματος. Είδαμε ότι ο υπερτασικός είναι άτομο με επιθετικότητες, που όμως συγκρατεί με αυτοκυριαρχία. Η συσσωρευμένη αυτή επιθετική ενέργεια εκτονώνεται στο έμφραγμα, σχίζοντας του την καρδιά. Οι καρδιακοί παλμοί είναι άθροισμα όλων των χτυπημάτων που ποτέ δεν δόθηκαν. Με το έμφραγμα ο άνθρωπος μπορεί να βιώσει με εντυπωσιακό τρόπο την πανάρχαιη σοφία, ότι η υπερεκτίμηση των δυνάμεων του Εγώ και η κυριαρχία της θέλησης μας αποκόπτουν από τη ροή του ζωτικού στοιχείου. Μόνον μια σκληρή καρδιά μπορεί να σπάσει! Καρδιακά νοσήματα Σε περίπτωση διαταραχών και καρδιακών νοσημάτων ας διερευνηθούν τα εξής: 1. Το κεφάλι και η καρδιά μου, ο νους και τα αισθήματα μου βρίσκονται σε αρμονική ισορροπία; 2. Αφήνω στα συναισθήματα μου αρκετό χώρο και τολμώ να τα εκφράσω; 3. Ζω και αγαπώ με ολόκληρη ή με τη μισή μου καρδιά; 4. Η ζωή μου διαπνέεται από έναν ζωντανό ρυθμό, ή την πιέζω να ακολουθεί τους πάγιους, δικούς μου ρυθμούς; 5. Υπάρχει ακόμα στη ζωή μου υλικό ανάφλεξης και έκρηξης; 6. Αφουγκράζομαι την καρδιά μου; ΚΟΡΥΦΗ

Έρχεται η νέα τεχνητή καρδιά! Θα μεταμοσχευθεί δοκιμαστικά σε λίγους ασθενείς μέσα στο 2012 Ενα τεχνολογικό θαύμα, δημιουργία γάλλων επιστημόνων, αναμένεται να δοκιμαστεί άμεσα: πρόκειται για μια τεχνητή καρδιά η οποία θα τοποθετηθεί σε μικρό αριθμό ασθενών μέσα στο 2012. Πρόκειται για ένα όργανο που θα μπορεί να συνοδεύει τους ασθενείς για το υπόλοιπο της ζωής τους, χωρίς να χρειαστεί αντικατάσταση.